Maging mahinahon

MAGING MAHINAHON

nag-init na naman ako nang mawalan ng tinta

ang gamit kong bolpen, talagang nakakadismaya

dahil yaong nasa utak ay malilimutan na

mula sa haraya'y taludtod na tila mahika

mabuti na lang at si misis ako'y sinabihan

huwag mainit ang ulo, problema'y anong gaan

mamaya lang, bagong bolpen ako'y kanyang binigyan

di lang isa, di lang dalawa, kundi maramihan

sa pagsagot ng sudoku, ang tinta na'y nawala

naubusan na ng tinta sa pagkatha ng tula

at pagminuto sa pulong ng manggagawa't dukha

maging mahinahon upang problema'y di lumala

ang bolpen ay talagang nauubusan ng tinta

ngunit huwag hayaang maubusan ng pasensya

tulad ng pagkaubos ng manibalang na mangga

na puno'y sa susunod na taon pa mamumunga

huwag daanin sa init ng ulo, ani misis

ang anumang kawalan ay kaya nating matiis

at sa pagiging mahinahon ay huwag magmintis

kung bolpen mo'y walang tinta, gamitin muna'y lapis

- gregoriovbituinjr.

06.11.2021

Soneto sa mga kamote ng lansangan

SONETO SA MGA KAMOTE NG LANSANGAN

Bakit wala kayong helmet na nagmomotorsiklo?

Nakita ni Ka Nelly Tuazon ay sadyang seryoso

Pag nadisgrasya ba kayo'y sinong sisisihin n'yo?

Kayhirap masakuna't baka mabagok ang ulo

Kapatid ng bayaw ko'y walang helmet, nadisgrasya

Pagkat may biglang tumawid na bata sa kalsada

Biglang preno ng motorsiklo't tumilapon siya

Nabagok, nadala pa sa ospital, namatay na

Minsan, disgrasya'y di maiwasan, di man kumurap

Pamilya ba'y handa pag buhay nawala sa iglap?

Na kung nag-helmet lang sana'y baka buhay pang ganap

Ah, disgrasya'y pumapatay nga ng mga pangarap

Ang hinihingi ng kasama'y simple lamang naman

Mag-helmet na kayo, mga kamote ng lansangan!

- gregoriovbituinjr.

06.11.2021

Palaisipan

PALAISIPAN

palaisipan ang maraming nangyayari noon

na di mo batid bakit nauulit pa rin ngayon

kung nais marinig ang awitan ng mga ibon

puno'y itanim, palayain sila't di ikulong

paano nga ba sasagutan ang bawat sudoku

kung nababalisa kang makakita ng numero

nakakabalisang lalo ang gawain ng trapo

na magpayaman lang sa poder ang kita ng tao

kayraming nagyoyosi, sa gasul pa magsisindi

hirap ba sila't posporo'y di pa nila mabili

katawan ko'y kaybigat, nais kong magpamasahe

matiyak ko lang may pambayad ako't pamasahe

pag napuno na'y dapat nga raw kalusin ang salop

lalo na't tiwali sa kabang bayan ang natutop

lalo't sa pandarambong mga trapo'y anong sinop

habang kayraming mamamayan yaong nagdarahop

ang buhay ni Archimedes ay napag-aralan ko

na sa panahong sinauna'y bantog na sa mundo

nagkakalkula ng solusyon sa math, inistorbo

ng kawal ng kalaban at pinaslang ngang totoo

sa krosword nga'y kayrami kong nabatid na salita

na ginamit kong sadya sa panahong napapatda

sa bawat pagkatha ng kwento, sanaysay at tula

haraya'y nariyan kahit nakapangalumbaba

- gregoriovbituinjr.

06.11.2021

Pagmumuni-muni

nakalikha muli ng talon ang nagdaang bagyo

sa bundok habang narinig kong umaalimpuyo

sa karagatan, at pagbaha sa lungsod na ito

na di ko batid kung mga nasalanta'y paano

lumambot ang lupang dati'y aspaltadong kaytigas

na animo'y pinagpapalo ng bagyong kayrahas

nahintakutan ang mga astig at maaangas

na di malaman anong gagawin, saan pupulas

anang paham sa kawikaan niyang anong rikit

bato-bato sa langit, tamaa'y huwag magalit

habang nalulumbay akong walang masambit-sambit

kundi sana'y matulungan din ang kawawang pipit

ika nga, di tayo sinusukat sa ating lungkot

o kaya naman ay sa pag-iisa't pagkabagot

kundi sa labanan kung saan tayo nasasangkot

para sa panlipunang hustisyang masalimuot 

di malilimot ang buhay sa nagisnang panahon

obrero'y biktima pa rin ng kontraktwalisasyon

umulan ma't umaraw, sa bawat isyu'y tutugon

hanggang malutas ang problema't tayo'y makabangon

- gregoriovbituinjr.

06.11.2021

Sa muling pagninilay

SA MULING PAGNINILAY

anong tamis ng ngiti ng diwata niring buhay

habang nakatalungko lamang ako't nagninilay

araw-gabi ang gawain ng makata ng lumbay

na taludtod at saknong ay pinagtatagning husay

kapara ng ngiti'y asukal na di napaparam

na habang nagsusuyuan ay para kaming langgam

buti na lang, walang ibang nangangagat na guyam

matamis na suyuan ay kaysarap ngang manamnam

tumingala't pinagmasdan ko ang langit na bughaw

diwata'y nagsisilbing init sa gabing maginaw

siya ang preno sa pagmamaneho kong magaslaw

ang ligaya ng makata ng lumbay sa tag-araw

patuloy raw niyang babasahin bawat kong tula

na produkto ng haraya, ng dusa ko't pagluha

na mula sa dibdib na dama ang ligaya't tuwa

ah, patuloy lang ako sa tungkuling magmakata

- gregoriovbituinjr.

06.11.2021

May araw din pala ang tangan kong panulat

MAY ARAW DIN PALA ANG TANGAN KONG PANULAT

(EVERY JUNE 9 IS NATIONAL BALLPOINT PEN DAY)

aba'y may araw din palang tinalaga sa bolpen

sa manunulat tulad ko'y dapat ipagdiwang din

lalo na't araw-gabi'y tangan ang bolpen kong angkin

upang magamit sa bawat akda kong susulatin

tinalaga sa nagdaang pitumpu't walong taon

ibig sabihin, noong digma, panahon ng Hapon

at naungusan na ang fountain pen at lapis ngayon

dahil dito'y kayraming akda ang nasulat noon

halimbawa'y liham ng pag-ibig sa sinisinta

sa mga nanliligaw pa lang ay liham-pagdiga

sa mga manunulat ay pag-akda ng nobela

sa mga makatang kinakatha'y tula tuwina

noon, tinta ng pluma'y di raw pantay na totoo

kaya maraming imbentor, ito'y inasikaso

salamat sa magkapatid na Laszlo't Gyorgy Biro

at itong bolpen ay naimbento't naging produkto

milyon-milyong bolpen na ngayon yaong nalilikha

at nakakarating na rin sa iba't ibang bansa

upang mabiling mura ng masa, kahit ng dukha

gamit sa komunikasyon at pagsulat ng madla

- gregoriovbituinjr.

06.09.2021

National Ballpoint Pen Day

Pinaghalawan:

https://nationaldaycalendar.com/days-2/national-ballpoint-pen-day-june-10/

NATIONAL BALLPOINT PEN DAY

Grab your ballpoint pen and write this on your calendar. June 10th of each year, National Ballpoint Pen Day recognizes the useful writing utensil and commemorates the anniversary of the patent filing on June 10, 1943. 

Before 1943, anyone who wanted to write a letter or scribble some notes on a piece of paper used a fountain pen or pencil. Now the dominant writing instrument, the ballpoint pen was originally conceived and developed as a cleaner and more reliable alternative to the quill and fountain pens. In earlier years, many attempts by inventors led to failed patents as their inventions did not deliver the ink evenly. They also had overflow and clogging issues. However, in June of 1943, the brothers Laszlo and Gyorgy Biro obtained their patent for the ballpoint pen, revolutionizing how many write letters and conduct business. 

Today, manufacturers produce ballpoint pens by the millions and sell them worldwide. As a promotional tool, ballpoint pens find their way into our hands from advertisers of all sorts assuring that we always have a ballpoint pen handy, too.

Pag may suloy na ang itinanim

PAG MAY SULOY NA ANG ITINANIM

patuloy pa rin akong nagtatanim ng pag-asa

lalo sa panahong ito'y apektado ang masa

sa lupit ng pandemyang dinulot ay pagdurusa

sa marami't di matingkalang pag-asa'y wala na

sa panahon ng pandemya'y natuto nang magtanim

sa mga walang lamang boteng plastik na nakimkim

sa puso't diwang ang kawalan ay di na maatim

naging magsasaka sa lungsod, huwag lang manimdim

buti't may mga suloy na ang mga tanim kong halaman

na tanda ng tiyaga at pag-asang inaasam

sana'y patuloy silang makarating sa tagpuan

hanggang biyayang mula sa tiyaga'y masumpungan

tara, tayo rin ay maging magsasaka sa lungsod

magtanim-tanim at urban farming ay itaguyod

tinitiyak kong ang inyong pamilya'y malulugod

lalo na't mamunga ang inyong pagpapakapagod

- gregoriovbituinjr.

06.10.2021

National Ballpoint Pen Day

Ang tungkulin ng makata sa salita

ANG TUNGKULIN NG MAKATA SA SALITA

may samutsaring salitang kayganda ngang aralin

lalo't mga ito'y nasa talatinigan natin

tungkulin ng mga makatang ito'y paunlarin

gawing popular sa madla't maunawaan man din

may salita ring minsan ay ayaw nating pakinggan

dahil tumutukoy sa tagong ari sa katawan

may salitang animo'y may bahid ng kabastusan

o maging katatawanan pag napapag-usapan

ngunit makatang tulad ko'y may tungkulin sa wika

sa saliksik, may katumbas ang maraming salita

katumbas na katutubo sa salitang banyaga

maganda ring aralin ang salitang makaluma

lambiyan, lambiyaw, ang lambitong ay alitaptap

pukot panulingan, pukot panggilid, pukot dalag

hanging balaklaot, timugan, amihan, habagat

kayrami pa nating di alam, dapat ding mamulat

makata'y may tungkulin sa akda nila't diskurso

at mabasa't maunawa ang ibang diyalekto

magamit sa sanaysay o tula o kuro-kuro

muling paggamit ng salita't lumaganap ito

- gregoriovbituinjr.

06.10.2021

National Ballpoint Pen Day

* kuhang litrato ng makatang gala mula sa UP Diksiyonaryong Filipino, p. 155

Sa papag na kahoy

SA PAPAG NA KAHOY

wala akong tinitiklop na kulambo o banig

pagbangon sa umagang mabanas, mahalumigmig

wala ring kumot pag natulog sa papag o sahig

wala ring pakialam kung dama'y gabing kaylamig

mahalaga sa pagtulog ay mapikit ang mata

at sa gayon lamang ako nakapagpapahinga

walang borloloy tulad ng malalambot na kama

ang unan man ay aklat, may ginhawang nadarama

doon ko inaalagata ang maraming paksa

doon nakakatagpo ang diwatang minumutya

na sa panaginip ay palaging kasalamuha

kaya madalas na tulala ang abang makata

naroon lang sa papag sa bawat kong paninimdim

sa pagitan ng bukangliwayway at takipsilim

di ako papayag na basta mabulid sa dilim

upang lamunin lang ng halimaw, ng kanyang talim

sa bawat pagdurusa'y saksi ang papag na iyon

kasangga sa bawat pagsisikap ko't nilalayon

di ko na inaasahang makapaglilimayon

habang pinagmamasdan ang kislap ng dapithapon

- gregoriovbituinjr.

06.09.2021

Writers' Rights Day

Araw ng karapatan ng manunulat

ARAW NG KARAPATAN NG MANUNULAT

dalawampu't siyam na taon nang nakararaan

nang Writers' Rights Day sa Amerika'y pinasimulan

ng unyon at grupong manunulat na karapatan

ang pangunahing isyung kanilang dedepensahan

karapatang pantao ang karapatang magsulat

kalayaan nilang magpahayag at magsiwalat

karapatang halungkatin ang isyu at magmulat

taliwas man sa pamahalaan ang naisulat

ayon sa kasaysayan: ang  National Writers Union, 

ang Authors Guild, Published Authors Network, 

the Science Fiction and Fantasy Writers of America, 

Romance Writers of America, at inilunsad nila

ang dalawang oras na protesta sa Grand 

Central Terminal, kung saan nilagdaan

ang Declaration of Writers’ Economic Rights.

Dagdag pa: writers called for more timely 

and higher pay, additional pay for subsequent 

use of their work, increased copyright protection,

better treatment of writers by publishers. 

ang mga isyu:  difficulty in getting health insurance, 

establishing a minimum standard for writers’ contracts, 

making publishers assume or share the cost of libel 

insurance, and giving writers a fair amount of time 

to return advances on canceled projects.

nasa tatlumpung organisasyon ng manunulat

ang sumama sa rali't kanilang isiniwalat

ang mga nasabing isyung tila nakagugulat

subalit katotohanan ang kanilang inulat

ganyan din ba ang isyu ng manunulat sa atin?

maraming katulad, ngunit ito'y ating aralin

may sariling batas din ang bansang dapat alamin

ngunit pagbuo ng araw na ito'y ating dinggin

oo, Writers' Rights Day sana'y mapagtibay sa bansa

pagkat manunulat ay kabilang sa manggagawa

dapat maorganisa't magpahayag din ng sadya

upang manunulat sa bansang ito'y di kawawa

- gregoriovbituinjr.

06.09.2021

Writers' Rights Day

Samutsaring nilay

kagabi, parang musika ang huni ng kuliglig

tila dumating ang diwatang kaylambing ng tinig

habang nag-aawitan silang parang mga kabig

na sa atas ng diwata'y kaagad manlulupig

subalit kaninang umaga, sa aking pagbangon

may nagsisigawan at nagkakasiyahang miron

may isnatser na nahuli't binugbog pa ng maton

dumating ang parak subalit sinong ikukulong

umulan kagabi kaya ang paligid ay baha

nasok sa silid kaya pala ang semento'y basa

habang sa labas, nagtatampisaw ang mga bata

nakakatuwa ang ginawa nilang munting bangka

at ngayon, tanghali na'y di pa nakapag-almusal

maliban lamang sa naritong kape at pandesal

na di pa rin nagagalaw, lumamig na sa tagal

habang ang makata'y nakatulalang parang hangal

patuloy sa trabaho, patuloy ang pagsasalin

ng iba't ibang dokumento o mga sulatin

tila ba sabik magtrabaho, ayaw pang kumain

nakatutok ang isip sa nasimulang gawain

maraming balakid, mga hadlang, nakahambalang

di lang sa paligid o landas niyang hinahakbang

kundi sa pinagninilayang manggang manibalang

ibibigay kay misis sa panahong lupa'y tigang

- gregoriovbituinjr.

06.09.2021

Writers' Rights Day

Laro ng maestro

LARO NG MAESTRO

habang nagninilay ay pagmasdan din ang paligid

at baka may masagi tayong di pa natin batid

matatanto kung bakit may sagabal o balakid

sa buhay na masalimuot o sala-salabid

nang mapanood ang maestro sa kanyang paglaro

na kahit nasa lumbay ka't dusa'y di manlulumo

sa mga panayam sa kanya'y may tugon at payo

lalo't siya'y nagwawagi kung saan-saang dako

nakatalungko akong pinagninilayang sadya

ang payo ng maestrong sa ngiti'y di mahalata

ang taguri'y Bata upang maiba sa Matanda

na sa bawat tangan ng tako'y ano't matutuwa

mahikero sa bola, di naman basketbolista

magtitisa, mag-iisip, animo'y may pisika

minsan, pinapasok ang bola sa pabanda-banda

sa tirang di tiyak ay napapahanga ang masa

turing sa maestrong dakila'y pinakamagaling

sa lupa ng mga Puti, Pinoy ay nakapuwing

ako'y napagod sa panonood kaya humimbing

at may nasulat sa diwa habang pabiling-biling

- gregoriovbituinjr.

06.09.2021

Writers' Rights Day

Patuloy ang paggawa ng yosibrick

PATULOY ANG PAGGAWA NG YOSIBRICK

ngayong World Oceans Day, patuloy na nagyo-yosibrick

ang inyong lingkod dahil karagata'y humihibik

pagkat siya'y nalulunod na sa upos at plastik

kayraming basurang sa dagat na'y nagpapatirik

masdan mo kung anong nabibingwit ng mangingisda

pulos basura ang nalalambat imbes na isda

di ba't ganito'y kalunos-lunos, kaawa-awa

basura'y pumulupot na sa tangrib at bahura

kaya sa munting gawa'y di na nagpatumpik-tumpik

wala mang makapansin sa gawa't di umiimik

na marami nang tao sa mundo'y nag-eekobrik

at ngayon, pulos upos naman sa yosibrick project

masdan mo ang mga pantalan, liblib na aplaya

hinahampas-hampas ng alon ang laksang basura

habang wala tayong magawa sa ating nakita

marahil dahil di alam na may magagawa pa

plastik at upos ay isisiksik sa boteng plastik

pulos plastik, walang halo, ang gawaing ekobrik

upos ng yosi'y tinitipon naman sa yosibrik

baka may magawa upang dagat ay di tumitik

paulit-ulit na problema'y paano malutas

laksa-laksang basura'y talagang nakakabanas

ekobrik at yosibrik na pansamantalang lunas

ay pagbabakasakali't ambag kong nilalandas

- gregoriovbituinjr.

06.08.2021

World Oceans Day

Halina't tayo'y mag-ecobrick

HALINA'T TAYO'Y MAG-ECOBRICK

pulos single-use plastic ang mga pinagbalutan

ng maraming pagkaing naggaling sa pamilihan

itatapon na lang matapos mawala ang laman

ipinroseso sa pabrika't isang gamitan lang

aba'y ganyan lang ba ang silbi ng single-use plastic

di maresiklo, isang beses lang gamiting plastik

na nagpatambak sa laksang basura ng daigdig

ano bang lohika nito, sinong dapat mausig?

bakit gawa ng gawa ng plastik para sa madla

kung sa kapaligiran ito'y sumasalaula

baka may kalutasan ang problemang dambuhala

pagbabakasakali ang ecobrick na nagawa

patuloy pa rin tayong maghanap ng kalutasan

pagkat ecobrick ay pansamantalang kasagutan

habang walang ibang lunas, ito'y gawain naman

upang ating mapangalagaan ang kalikasan

isuksok ang ginupit na plastik sa boteng plastik

at patitigasin natin itong kapara ng brick

gawing istrukturang mesa o silya ang ecobrick

ginawa mang tahimik, ito ang aking pag-imik

- gregoriovbituinjr.

06.08.2021

World Oceans Day

Itapon ng tama ang mga gamit na facemask

ITAPON NG TAMA ANG MGA GAMIT NA FACEMASK

magtatag-ulan na raw muli, ayon sa balita

at sila'y nagpapaalala sa mga burara

mga basura'y babara sa kanal, magbabaha

bukod sa plastik, pati facemask ay malaking banta

di mo ba batid na palutang-lutang na sa laot

ang mga upos at plastik na nakabuburaot

baka madagdag pa ang facemask, lalong nakatatakot

sa basura'y maituturing na tayong balakyot

baka facemask ay nasa dagat na sa isang kisap

tao nga'y burara't pabaya pag ito'y naganap

napakapayak lang naman ng aming pakiusap

facemask ay wastong itapon nang walang pagpapanggap

sinong sisisihin sa facemask na naging basura

at kung saan-saan na lang ito nangaglipana

pag nagbaha't tumila ang unos, anong nakita

sa mga baradong kanal, pulos facemask na pala

baka pa makahawa ang facemask na itinapon

pag naglipana ang facemask, dagdag pa sa polusyon

mabuti pa'y ibigay sa city garbage collection

batid nila kung saan wastong itatapon iyon

- gregoriovbituinjr.

06.08.2021.

World Oceans Day

Keyboard

KEYBOARD 

ah, sira na ang keyboard ng dekstop sa opisina

na ginagamit ng bayan, pinantulong sa masa

keyboard na kaytagal nagsilbi para sa hustisya

simpleng gamit man ngunit tunay na lingkod talaga

natigil ang lahat ng trabaho, di mapakali

bumigay ang keyboard, di kinaya, di na sumindi

kaya napagpasyahang bagong keyboard ay bumili

pinagluksa na ang keyboard na kaytagal nagsilbi

tila sa buong katawan ay may biglang napilay

tila sa buong puso'y para bagang may namatay

nang may bagong keyboard na'y tila ba muling nabuhay

dahil patuloy ang ginagawa't ang pagpapanday

may bagong keyboard na magsisilbi sa manggagawa,

kababaihan, kabataan, magsasaka, dukha,

at sa iba pang maliliit na sektor ng madla

bagong nagsisilbing ito'y ingatan nating kusa

sa mga dokumento'y saksi ang dating keyboard

kaytagal kasama sa pakikibaka't pagkayod

upang lipunang makatao'y sadyang itaguyod

maraming salamat sa ilang taong paglilingkod

- gregoriovbituinjr.

06.08.2021.

World Oceans Day

Tula sa World Oceans Day 2021

ITAPON NG TAMA ANG MGA GAMIT NA FACEMASK

magtatag-ulan na raw muli, ayon sa balita

at sila'y nagpapaalala sa mga burara

mga basura'y babara sa kanal, magbabaha

bukod sa plastik, pati facemask ay malaking banta

di mo ba batid na palutang-lutang na sa laot

ang mga upos at plastik na nakabuburaot

baka madagdag pa ang facemask, lalong nakatatakot

sa basura'y maituturing na tayong balakyot

baka facemask ay nasa dagat na sa isang kisap

tao nga'y burara't pabaya pag ito'y naganap

napakapayak lang naman ng aming pakiusap

facemask ay wastong itapon nang walang pagpapanggap

sinong sisisihin sa facemask na naging basura

at kung saan-saan na lang ito nangaglipana

pag nagbaha't tumila ang unos, anong nakita

sa mga baradong kanal, pulos facemask na pala

baka pa makahawa ang facemask na itinapon

pag naglipana ang facemask, dagdag pa sa polusyon

mabuti pa'y ibigay sa city garbage collection

batid nila kung saan wastong itatapon iyon

- gregoriovbituinjr.

06.08.2021.

World Oceans Day

Pagsulat at pagtipa ng akda

PAGSULAT AT PAGTIPA NG AKDA

kailangang itipa anumang nasasaisip

kahit pa nga ito man ay mula sa panaginip

may kwaderno't pluma ka bang palaging halukipkip

upang maitala agad ang iyong nalilirip

tulad na lamang ng bagsik ng alamid sa parang

o noong akala mo'y hahabulin ka ng musang

o may leyong paparating kaya ka nagulantang

o dahil sa takot ay nagising kang parang hibang

may diwatang sumasayaw sa karimlang pusikit

habang dinig ang siyap ng kaawa-awang pipit

habang may pulubing ang suot ay gula-gulanit

habang sa mga nangyayari'y di ka makapikit

paano nila inakda ang palalong pag-ibig

ng mayamang lalaking sa dukhang dilag umibig

paano ikwento ang manggagawang kapitbisig

upang mapang-api't mapagsamantala'y mausig

habang ako'y naririto, susulat nang susulat

kakathain ang anumang dapat maisiwalat

dahil ako'y makatang tibak, misyon ay magmulat

upang masa'y sama-samang kumilos at dumilat

susulat, lilikha, kakatha, aakda, ako pa

tutula at patuloy sa nasimulang nobela

kahit wala mang kompyuter o kaya'y makinilya

matiyaga akong magsusulat gamit ang pluma

- gregoriovbituinjr.

06.07.2021.World Food Safety Day

Anang isang paham

nakatunganga akong lumbay ang katalamitam

nang mapadako ang pansin sa babasahing tangan

doon nga'y nakita ang sinabi ng isang paham

lalo na't hinggil sa ating pantaong karapatan

anya, mga karapatan ay di galing sa langit

kundi galing sa pakikibaka, ito'y nakamit

pinaglaban ito ng mga api't maliliit

iyan ang katotohanang itinatagong pilit

animo'y balaraw ang kanyang salita, matalim

nakasusugat sa mga pusong may paninindim

o kaya'y kapara ng laot sa dagat, malalim

dapat sisirin upang maarok ang salamisim

habang naglalakbay pauwi sa munti kong lungga

naninilay ang sinabi ng paham na dakila

at tila ako'y natulalang biglang nagmakata

ah, laksa'y dalita, iilan ay nagpapasasa

nakukuha lang ang diyamante sa laksang putik

na maaari kang malunod o mata'y tumirik

kaya karapatang pantao'y dapat lang matitik

sa budhi ng bawat isang walang patumpik-tumpik

- gregoriovbituinjr.

06.07.2021.World Food Safety Day

Kumain ng sapat at magpalakas

KUMAIN NG SAPAT AT MAGPALAKAS

Ayos bang pabigat ng pabigat ang iyong timbang?

Basta ba huwag kang maging pabigat sa tahanan?

Nagsisikap ka pa rin para sa kinabukasan

At ang mahal mong pamilya'y pinangangalagaan

Ngunit katawan mo'y alagaan mo ring mabuti

Baka pabigat ng pabigat ka'y di mapakali

At baka di ka na makalakad sa bandang huli

Tandaan mong ang pagsisisi'y laging nasa huli

Maya-maya lang ay pipitas na ng igugulay

Aba'y nagbunga rin ang malaon mong paghihintay

Tunay ngang nagbubunga rin ang bawat pagsisikhay

Upang sa pamilya'y di maging pabigat na tunay

Isda'y piprituhin, gulay ay isapaw sa kanin

Maya-maya pamilya'y salu-salo sa pagkain

Marami mang nakahain, sapat lang ang kainin

Upang di bumigat ang timbang na di kakayanin

- gregoriovbituinjr.

06.07.2021.World Food Safety Day

Sadako versus Kayako

"Sadako versus Kayako" ang pamagat ng sine

panonoorin kong palabas mamaya sa T.V.

tila hinahatak ako nito't binibighani

upang ako'y maging saksi sa anumang mangyari

sa dako pa roon ay kaya ko bang panoorin

ang kwentong katatakutan daw na dapat alamin

buting mapanood upang kwento'y mabatid ko rin

kung bakit silang dalawa'y paglalaban-labanin

naeengganyo ako sa mga pangalan nila

Sadako versus Kayako, na kahali-halina

Sa Dako roon ba'y Kaya Ko panoorin sila

sige lang, panonoorin ito, wala nang iba

mga sikat na kwentong Hapones, katatakutan

balahibo mo'y titindig habang nasa sinehan

kwento ba itong naglalarawan ng kamatayan

o kung di handa ang puso mo, kwentong ito'y iwan

malaking hamon ito sa tulad kong manunulat

na kung ako ba'y pipikit na lang o mumulagat

ako'y manonood nang malaman ang lahat-lahat

kung gaano kalupit ang kanilang kwento't banat

- gregoriovbituinjr.

06.06.2021

Kalatas sa aking mga apo, Liham 2

apo, Pandaigdigang Araw ng Kapaligiran

tuwing ikalima ng Hunyo, inyo ngang tandaan 

ito'y paalalang dapat din kayong makialam

upang alagaan ang daigdig nating tahanan

tingan ninyo, basura'y palutang-lutang sa laot

tulad ng mga plastik at upos na nagsisuot

sa mga bahura't tangrib, basura'y pumulupot

sa ngayon, mundong ito'y ganito ang inaabot

marami namang ginawa ang aming henerasyon

ngunit sadya yatang di sapat ang nagawa't misyon

mga isda nga'y microplastic na ang nilalamon

tao'y kakainin naman ang mga isdang iyon

nabubulok at di nabubulok, pinaghiwalay

habang sa pabrika, plastik pa'y nililikhang tunay

sa plastik na di mabulok, produkto'y nilalagay

hanggang ngayon nga sa nangyayari'y di mapalagay

henerasyon nami'y may ginawa para sa inyo

subalit tawad ay hingi pa rin naming totoo

dahil sa problemang iniiwan namin sa inyo

ngunit ipinaglaban din namin ang mundong ito 

nabigo kaming baguhin ang bulok na sistema

na sanhi ng kahirapan, pagdurusa, basura

tinapon sa mga ilog ang galing sa pabrika

lupaing ninuno'y sinisira ng pagmimina

sana sa inyong henerasyon ay may magbabago

pakiusap ko lang, sana'y may magagawa kayo

upang pangalagaan ang tahanan nating mundo

para naman sa henerasyong susunod sa inyo

- mula kay Tata Goryo Bituin

06.06.2036

Kalatas sa aking mga apo, Liham 1

mabuhay kayo, mga apo ko, apo sa tuhod

at talampakan, ako'y nagsisipag sa pagkayod

upang magandang kinabukasan ay itaguyod

pagsulpot ninyo sa mundong ito'y nakalulugod

ang payo ko lang, apo, mag-aral kayong mabuti

basahin ang inyong aralin sa araw at gabi

magtapos kayo't paghandaan ang inyong paglaki

kolehiyo'y tapusin upang di kayo magsisi

basahin din ang Liwanag at Dilim ni Jacinto

na nagsabing "lahat ay iisa ang pagkatao"

ang Kartilya ng Katipunan ay basahin ninyo

at isabuhay tulad ng isang Katipunero

sa mga iyan pakikipagkapwa'y nasusulat

sa pagpapakatao't mabuting asal mamulat

sa bansang ito puso't diwa ninyo'y nakaugat

tinubuang lupang dapat ipagtanggol ng lahat

may mga tungkulin din kayo bilang mamamayan

na pag-aralan ninyo ang takbo nitong lipunan

bakit laksa'y naghihirap, may mayamang iilan

kongkretong pagsusuri sa kongkretong kalagayan

magulang nyo'y igalang at sundin ng buong puso

mga apo, sana'y di n'yo danasin ang siphayo

munting hiyas lang ng karanasan ang aking payo

upang problema'y malutas ninyong di sumusuko

- mula kay Tata Goryo Bituin

06.06.2036

May kontrata tayo sa daigdig

MAY KONTRATA TAYO SA DAIGDIG

may kontrata tayo sa daigdig nating tahanan

habang nasasaisip natin ang kinabukasan

ng ating bayan, ng lipunan, at kapaligiran

habang mga ibon ay nariyang nag-aawitan

may kontrata tayong pangalagaan ang paligid

upang sa basura'y di mangalunod at mabulid

alagaan ang kalikasan, huwag maging manhid

para sa kinabukasan ng lahat ng kapatid

may kontratang huwag gawing basurahan ang mundo

nagbarang plastik sa kanal ang sanhi ng delubyo

ang masamang ugaling tapon doon, tapon dito

o baka masisi pa'y populasyong lumolobo

may kontrata tayong dapat ayusin ang sistema

kundi man baguhin ito ng manggagawa't masa

mga ilog ang pinagtatapunan ng pabrika

na matagal nang ginagawa ng kapitalista

sa usaping climate justice, may Paris Agreement na

sa batas, may Clean Air Act tayo, may Clean Water Act pa

sa matitinding unos, nagiging handa ang masa

dapat nang itigil ang mapanirang pagmimina

may kontrata sa daigdig na di man natititik

ay huwag hayaang magkalat ang upos at plastik

alagaan natin ang kalikasang humihibik

at sa ekolohiya'y huwag magpatumpik-tumpik

- gregoriovbituinjr.

06.05.2021.World Environment Day

Isa pang tula ngayong World Environment Day

ISA PANG TULA NGAYONG WORLD ENVIRONMENT DAY

ngayong World Environment Day, taospusong pagbati!

sa kumikilos para sa pangkalikasang mithi

upang tahanang daigdig ay di namimighati...

laban para sa kapaligira'y maipagwagi

pagbati sa mga Climate Walker kong nakasama

pati rin sa Green Convergence, Alyansa Tigil Mina,

sa Ecowaste Coalition, Greenpeace, at Aksyon Klima, 

Kamayan Forum, at Climate Reality Project pa

sa World Wide Fund for Nature at sa Mother Earth Foundation,

sa Earth Island Institute, Save Philippine Seas, Haribon,

Waves for Water, Green Collective, at Green Thumb Coalition,

sa Green Research, Sagip-Gubat Network, kayrami niyon

sa Philippine Movement for Climate Justice na ang mithi

ay masaayos ang klima't isyu'y maipagwagi

kay misis, sa munti naming diyaryong Diwang Lunti,

ilan lang ang mga iyang sa labi'y namutawi

sa grupo o kaya'y partidong Makakalikasan,

Philippine Ethical Treatment of Animals din naman,

sa Ecobrick, sa Yosibrick project kong sinimulan,

paumanhin po kung may di nabanggit na samahan

ngayong World Environment Day, pagpupugay pong muli

magpatuloy tayo sa makakalikasang mithi

para sa kinabukasan natin, iba pang lahi

para sa kapaligiran, sa inyo'y bumabati

- gregoriovbituinjr.

06.05.2021.World Environment Day

* litratong kuha sa 3rd Philippine Environment Summit na ginanap sa Cagayan de Oro noong Pebrero 2020

Patuloy akong kakatha

patuloy akong gagawa

ng mula sa puso'y tula

magninilay at kakatha

bagamat minsan tulala

at nakalutang sa hangin

kahit ano'y babanggitin

anumang paksa't damdamin

anumang haka't hangarin

basta't magpatuloy lamang

sa paghahanda ng dulang

upang manggang manibalang

ay akin nang matalupan

para sa tangi kong misis

paksa man ay climate justice

o dalitang nagtitiis

sa gutom, hapdi at hapis

sa suporta nyo'y salamat

habambuhay magsusulat

sige lang sa pagmumulat

upang masa'y magdumilat

sa mga katotohanang

nasisira'y kalikasan,

wasak ang kapaligirang

dapat nating alagaan

kaya dapat nagsusuri

nagninilay, naglilimi

na habang namumutawi

sa labi ang bawat mithi

patuloy akong kakatha

ng mula sa puso'y akda

magninilay at tutula

ng pangkalikasang diwa

- gregoriovbituinjr.

06.05.2021

World Environment Day

Tulang handog ngayong World Environment Day

pagmulat nga'y naalala ang petsa't araw ngayon

nag-inat, papungas-pungas, saka biglang bumangon

kumusta ba ang lansangan, ang dagat sa pag-alon?

lulutang-lutang pa rin ba ang upos ng linggatong?

umuusbong ang mga pananim sa pasong plastik

na pinagtiyagaang itanim dahil pandemik

habang patuloy pa rin ang gawaing mag-ekobrik

na ginupit na plastik sa boteng plastik isiksik

anong dapat gawin upang di magbara ang kanal

dahil sa mga basurang itinapon ng hangal

sa kapaligiran man, may matututunang aral

na dapat ding magpakatao'y may magandang asal

mga edukado pa ba ang walang disiplina?

sapagkat tapon dito, tapon doon sa kalsada

kayrami nang lupaing sinira ng pagmimina

ilog pa'y pinagtatapunan ng kapitalista

ayaw nating malunod sa basura ang daigdig

na tahanan ng ninuno, kalaban, kapanalig

sa paglinis ng paligid, tayo'y magkapitbisig

at mga asal-burara ay dapat lang mausig

kayraming batas-pangkalikasan nang pinagtibay

na dapat aralin, basahin, mapagnilay-nilay

at ngayong World Environment Day, halina't magpugay

sa mga sa kalikasan nangangalagang tunay

- gregoriovbituinjr.06.05.2021

Sa kaarawan ni Kasamang Des

SA KAARAWAN NI KASAMANG DES

nakilala ko si kasamang Des sa bansang Pransya

doon sa Climate Pilgrimage nga'y aming nakasama

di mula sa Pilipinas nang makasabay siya

kundi mula sa ibang bansa at nag-aaral pa

gaano man kalayo ay kaytatag sa lakaran

mula Roma hanggang Paris ay kasamang humakbang

upang ikampanyang ang klima'y pansining tuluyan

ng maraming bansa't iba't ibang pamahalaan

tumitindi na ang klima, ang mundo'y umiinit

climate change ay pag-usapan at matugunang pilit

huwag tumaas ang lebel ng tubig kahit saglit

maraming islang lulubog pag patuloy ang init

hanggang Paris Agreement ay tuluyang mapagtibay

saksi kaming naroon sa Paris, may ngiting taglay

sa iyong kaarawan, kasamang Des, pagpupugay

magpatuloy ka sa mabuting adhika, mabuhay!

- gregoriovbituinjr.

06.04.2021

* Si Desiree Llanos Dee ng Greenpeace ay nasa dulong kaliwa ng litrato katabi ni dating Commissioner Yeb Saño ng Climate Change Commission, habang ako naman ay nasa ikalawa mula sa kanan.

Sa kaarawan ng makatang Danilo C. Diaz

Kayrami mong bugtong na nais naming makatugon

O dapat ba naming sagutan ang katha mong bugtong

Habang pinagdiriwang mo ang kaarawan ngayon

Ay humahapon naman sa puno ang laksang ibon

Habang bugtong mo'y sinusuri, kahit walang sirit

Bawat mong bugtong ay mga kathang sa diwa'y sulit

Bawat tula mo'y may dangal para sa maliliit

Habang naglalantad ng katotohanang kaylupit

Tulad ng sastreng humahabi ng mga salita

Sinusukat muna ang telang tatahiing sadya

Karayom, sinulid, at makina'y inihahanda

Hanggang matahi ang kasuotang nais ng madla

Salamat sa iyong mga tula, makatang Dodie

Nawa sa pagkatha ay patuloy kang manatili

Tulad ng sastreng sadyang kayhusay sa pananahi

Sa kaarawan mo, ako'y naritong bumabati

- gregoriovbituinjr

06.04.2021

Kambal na kampanyang Human Rights at Social Justice

KAMBAL NA KAMPANYANG HUMAN RIGHTS AT SOCIAL JUSTICE

di lamang human rights ang dapat isaalang-alang

kundi social justice ding dapat makamit ng bayan

habang ipinagtatanggol natin ang karapatan

ay ipaglaban din ang katarungang panlipunan

di lang karapatang pantao'y dapat respetuhin

higit sa lahat, mga maysala'y dapat singilin

ang may utang na dugo sa bayan ay panagutin

bu-ang na may atas ng krimen ay dapat singilin

ikampanyang igalang ang karapatang pantao

igalang ang wastong proseso o due process of law

upang marinig ng bayan at ng mga berdugo

upang panlipunang hustisya'y kamtin ding totoo

human rights at social justice nga'y kambal na kampanya

sa Konstitusyon, may probisyong magkasama sila

na dapat mapag-aralan at mabatid ng masa

na dapat ding unawa natin sa pakikibaka

halina't isigaw ang human rights at social justice

at sa mga pagsasamantala'y huwag magtiis

kambal na kampanyang ito'y dapat bigyan ng hugis

nang huminahon ang mga bagang na nagtatagis

- gregoriovbituinjr.06.04.2021