Kailangan na'y enerhiyang nagpapanumbalik

KAILANGAN NA'Y ENERHIYANG NAGPAPANUMBALIK
ni Gregorio V. Bituin Jr.
15 pantig bawat taludtod

patuloy pa ang pagpapausok ng plantang karbon
sa maruming enerhiya mundo'y ibinabaon
ng unti-unti, parami ng parami ang gatong
likha na sa bayan ang sarili nitong kabaong

dati ay malinaw ang tubig sa dalampasigan
dati ang mangingisda'y may magandang kabuhayan
dati nilalakaran ay maputing buhanginan
lahat sila'y nawala, karbon na ang naglabasan

dumumi na ang hangin sa kaharian ng karbon
nangitim na ang tubig sa karagatan ng karbon
mga tao na'y nagkasakit sa bayan ng karbon
baka pati pagkain nila'y magtutong sa karbon

kailangan na'y enerhiyang nagpapanumbalik
solar at wind energy na ang dapat maitirik
at di plantang karbong dinala'y dumi, gabok, putik
na ang dalang lason sa mundo'y tunay na mabagsik

Ang maysakit

ANG MAYSAKIT
ni Gregorio V. Bituin Jr.
13 pantig bawat taludtod

at bumubunghalit pa rin siya ng ubo
hanggang ngayon ba'y di pa rin siya natuto
larawan siya ng pagkametikuloso
ngunit sa sakit niya'y di magkandatuto

ililibing sa poot ang tigang na lupa
dumaan siyang ipuipong bumulaga
kalaban ay dinaluhong na parang sigwa
ikinasa'y delubyo, dugo ang bumaha

ang hingi ng bawat trabaho'y katapatan
ligal o iligal, tapat sa kasunduan
may isang salitang tutupad sa usapan
at prinsipyado, parak o asesino man

ubo'y walang tigil at muling bumunghalit
habang sa sistema'y lumalangoy sa lupit
habang tulad niya'y sumisisid sa gipit
habang nagdedeliryo sa danas na pait

lakas kaya niya'y muling mananauli
upang sa mga kaaway ay makabawi
di niya natatantong walang pasubali
di na katawan ang maysakit, kundi budhi

Problema'y positibong harapin

PROBLEMA'Y POSITIBONG HARAPIN
ni Gregorio V. Bituin Jr.
13 pantig bawat taludtod

naroon siyang umakyat na sa mataas
problema'y inisip paano magwawakas
subalit tulad ba niya'y sanlibong ungas
buhay n'ya't di ang problema ang matatagpas
pagkawala n'ya'y di pa rin makalulutas
sa suliraning mahahanapan ng lunas

ang bawat pagsubok ay suriing maigi
bakit nagkaganoon, ano bang nangyari
sinong mga sangkot, anong mga alibi
sinong maysala, bakit nag-aatubili
nagtangka bang lutasin, saan nagsilsibi
ika nga, laging sa huli ang pagsisisi

mabanas man ang araw, iyong salubungin
ng positibong pananaw ang suliranin
at huwag mag-alinlangang malulutas din
iyang problemang di mo sukat akalain
mahalaga'y positibo itong harapin
upang kalutasan ay iyo ring maangkin

Kalikasang inuuk-ok

KALIKASANG INUUK-OK
ni Gregorio V. Bituin Jr.
9 pantig bawat taludtod

usok na nakasusulasok
mga plastik na di mabulok
pagkasira ng mga bundok
at nakakalbo na ang tuktok
dagat na sa basura'y lugmok
pagmimina'y matinding dagok

tayo ba'y nagiging marupok
pagkat problema'y di maarok

pag ito'y umabot sa rurok
saka lang ba tayo lalahok
sa paglutas sa pagkabukbok
ng kalikasang inuuk-ok
ng sistemang sa tubo'y hayok
na sa mundo'y nagpapagapok

Asawa'y pakamahalin

ASAWA'Y PAKAMAHALIN
ni Gregorio V. Bituin Jr.
9 pantig bawat taludtod

kaysakit mo nang magsalita
ang asawa'y pinaluluha
kamao'y laging nakaamba
inibig mo'y kinakawawa

noon, ikaw ang maginoo
na di kakitaang totoo
ng pagiging basagulero
at sa babae'y may respeto

subalit ano ang nangyari
aburido sa pintakasi
di na ba nakakapagtimpi
sa suliraning anong dami

panahon ng laksang ligalig
relasyon ninyo'y lumalamig
ang namumutawi sa bibig
ay tunay ngang nakatutulig

pag-aasawa'y isang landas
na payapa ang binabagtas
huwag mong daanin sa dahas
ang suliraning di malutas

asawa mo'y pakamahalin
na katuwang sa suliranin
huwag siyang balewalain
pagkat kayo'y iisa pa rin

Makulay ang alon ng pagsinta

MAKULAY ANG ALON NG PAGSINTA
ni Gregorio V. Bituin Jr.
10 pantig bawat taludtod

makulay ang alon ng pagsinta
yaring puso ang kinikilala
pinahihinog muna ang bunga
dahil mapakla kapag bubot pa

pagsinta'y di aring ikalburo
tulad ng mangga sa uniberso
na tinititigan ng kuwago
pagkat baka bansot ang matamo

nakadadarang ang iwing apoy
lalo na't sa puso nananaghoy
matikas ay nagiging palaboy
nang namunga na'y agad naluoy

sinisipat ko ang kanyang ningning
wala na siya sa toreng garing
doon sa mapusyaw gumigiling
siyang tinamaan ng magaling

pagka umaga'y inat ng inat
sa pag-aaksaya'y di maawat
sa pawis ng obrero'y nabundat
at binti niya'y pinupulikat

sinong sa kanya'y tamang humatol
ibubunga ba ng mangga'y santol
mag-isang nagmumuni sa kubol
di alam kung kanino hahabol

pahina 2

pahina 2

at sa iyo, binibini, iaalay kong buo
ang pagkatao, pawis, sikap, panahon ko't dugo
upang maging halimbawa ang tapat kong pagsuyo
masalimuot man, pagsinta ko'y di maglalaho

iwing puso'y damhin, dinig mo ba ang bawat pintig
di ba't umaalindayog sa pag-irog ang himig
walang alinlangan, matibay akong nananalig
na kariktan mo't awit lang ang dito'y mananaig

nagmamahal,

greg bituin jr.

Saksakan

SAKSAKAN
ni Gregorio V. Bituin Jr.
15 pantig bawat taludtod

minsan dumatal doon ang isang ginoo
na isang tagapayo mula sa Meralco:
“pagdating sa kuryente'y ikalawa tayo
sa Asya'y may pinakamataas na presyo”

nang malaman ni Mang Pedro siya'y nagitla
na presyo ng kuryente'y kaytaas na lubha
tunay ngang di maipinta ang kanyang mukha
parang nakuryente siya't walang magawa

para kay Mang Pedro ang buhay na’y kaypait
babayaran pa niya'y abot hanggang langit
o baka naman ang dumayo'y nanggigipit
lalo na't ito pala'y saksakan ng pangit

at naisip niya ang isang kalutasan
pinagtatanggal ang mga nasa saksakan
mga ito'y ibalik pag gagamitin lang
magtitipid siya't nang presyo'y mabawasan

tuwing gabi lang bintilador ay isaksak
patayin ang ilaw pag tinungo'y pinitak
sa saksakan mag-ingat nang di mapahamak
kuryente'y gamiting tama’t huwag bulagsak

di dapat ganito lang, at siya'y nagpasya
ginawa niya ang pinakamahalaga
at ito'y ang pagsama sa kilos-protesta:
"Ibaba ang presyo ng kuryente, ngayon na!"

Kahit pitong bundok pa ang akyatin

KAHIT PITONG BUNDOK PA ANG AKYATIN
ni Gregorio V. Bituin Jr.
15 pantig bawat taludtod

di tayo susuko upang makamit ang pangarap
kahit na asam na tagumpay ay sadyang kay-ilap
aakyatin ang pitong bundok hanggang mahagilap
ang tamang daan upang maabot natin ang ulap

wala tayong lubay upang pangarap ay abutin
konsentrasyon, bawat plano'y pagtuunan ng pansin
walang iwanan, teamwork, nagkakaisang layunin
sinusuri't nilulutas ang bawat suliranin

sa pagsisikap malalagpasan anumang hirap
sa pagkakaisa, mga problema’y mahaharap
nanghihina man ngunit bawat isa'y lumilingap
kaya pagkakaisa'y madarama mong kaysarap

di bara-bara, may gagampanan tayong tungkulin
di rin tira-pasok, may plano tayong dapat sundin
buhay, talino, panahon ang ating gugugulin
hanggang ikapitong bundok ay atin ding marating

Ginintuan

GININTUAN
ni Gregorio V. Bituin Jr.
15 pantig bawat taludtod

maraming may ginintuang puso kahit dukha man
may ilan daw ginintuang puso sa mayayaman
mas maganda kung sa daigdig ay walang gahaman
walang pribadong aring minulan ng karukhaan

damhin ang awit ng mga may ginintuang tinig
at sa halina nito, puso'y tiyak na iibig
lalo't sa awit may gintong payo kang maririnig
nagbibigay-inspirasyon na sa puso'y aantig

tinanganan ng mga bayani'y gintong adhika
na palayain ang bayan sa kuko ng kuhila
inalay ang buhay at magagandang halimbawa
na ipinagpapatuloy ng uring manggagawa

mga nagmimina sa lupa ang hanap ay ginto
habang ang mga lumad ay kanilang dinuduro
nagtatabaan yaong sagad sa buto ang luho
sa ginto nabubundat, pulos mantika ang nguso

mahalaga ang ginto kung ginto ang niloloob
pusong ginintuang sa gintong adhika'y marubdob
di ginto ng pagkagahaman yaong lumulukob
na magpapahamak lamang at magpapasubasob

Ang matandang pulubi

ANG MATANDANG PULUBI
ni Gregorio V. Bituin Jr.
15 pantig bawat taludtod

duling na sa gutom ang pulubing namamalimos
sanay na sa kalalakad, paa'y di na magpaltos
tuhod niya'y naghihina na't di na makaraos
dagok sa dibdib ang dinaanang buhay na kapos

sa kanyang noo'y gagamunggo ang butil ng pawis
gumagapang siyang tila ahas sa pagtitiis
nananahang langaw sa buhok niya'y di mapalis
naglalaro ang mga kutong di niya matiris

nababalabalan ng basahang di nalalabhan
pudpod na sa katagalan ang patpat niyang tangan
balbas at buhok ay tila ba nagpapahabaan
nanlilipak ang palad, kuko'y di pa maputulan

kayumanggi niyang balat sa araw na'y nangitim
dilat ang matang hinehele siya ng panimdim
at siya'y tumigil sa tabi ng punong malilim
upang mata'y ipikit pagsapit ng takipsilim

Sa ika-45 anibersaryo ng ZOTO

SA IKA-45 ANIBERSARYO NG ZOTO
ni Gregorio V. Bituin Jr.
15 pantig bawat taludtod

Zone One Tondo Organization, kaygandang samahan
itinatag upang ang mga dukha'y paglingkuran
pagsisilbi ninyo'y naukit na sa kasaysayan
pasismo, marsyalo, demolisyon ay nilabanan

pabahay, karapatang pantao, dakilang misyon
mga dukha'y inaruga sa mga relokasyon
pagbago ng sistema'y patuloy na nilalayon
bagamat nahaharap sa kayraming mga hamon

tuloy ang pakikibaka para sa karapatan
ng uring api, mga maralitang mamamayan
apatnapu't limang taon kayong naninindigan
mabuhay kayo, O, ZOTO, sa inyong nasimulan

IISA lang ang ating daigdig

IISA LANG ANG ATING DAIGDIG
ni Gregorio V. Bituin Jr.
15 pantig bawat taludtod

may iba pa ba tayong matitirahang daigdig
wala na, sa ibang buntala'y di pa natin dinig
kung may nabubuhay, klima ba'y pawang halumigmig
o sa ibang buntala ba tayo'y mangangalikgkig

sa iba't ibang panig ng mundo'y dagsa ang unos
pananalanta nito'y patuloy na bumubuhos
sa nagbabagong klima'y marami nang naghikahos
mga ani'y sinalanta, dukha'y lalong kinapos

iisa lamang itong daigdig nating tahanan
ang henerasyon ngayon, dapat itong alagaan
laban sa kapitalismo ng ganid at gahaman
na dahilan nitong pagkawasak ng kalikasan

paano aangkop ang madla sa nag-ibang pintig
ng mundong dinaluhong ng hayok, dinumhang tubig
klima'y nagbabago na sa atin mismong daigdig
panahon ngayong sala sa init, sala sa lamig

Bagyong Lando

BAGYONG LANDO
ni Gregorio V. Bituin Jr.
15 pantig bawat taludtod

paumanhin, di ka nga pala si Landong uhugin
aba’y kaylaki mo na't kayraming paiiyakin
pakiusap, bahay namin ay huwag mong bunutin
pati na lansangan ay huwag mo sanang biyakin
mga poste ng kuryente'y huwag mong padapain

ikaw nga ang matipuno’t malakas na si Lando
nakayayanig ng puso ang bawat atungal mo
dukha man o mayaman ay wala kang sinasanto
huwag kang magpasirko-sirkong tila ipu-ipo
pagkat nakababahala, baka magkadelubyo

dahil sa iyo'y sikat muli ang noodles, sardinas
di wastong makakain habang ikaw ay palakas
kayhirap tahakin ang daan at baka may butas
mga sinasalanta mo'y paano maliligtas
pumayapa ka na, Lando, kundi ngayon ay bukas

Sa butas ng karayom pa'y bumabalisbis

SA BUTAS NG KARAYOM PA'Y BUMABALISBIS
ni Gregorio V. Bituin Jr.
15 pantig bawat taludtod

Ganito Ba Talaga? Nais Na Naming Umalis
Milya-Milya’y Lakarin, Di Man Itali Ang Paris
Ngunit Sa Butas Ng Karayom Pa'y Bumalabisbis
Pagtiyak Ng Pagparoon Ay Di Pa Magkahugis

Nilakad Ang Talampas, Libis, Gilid Ng Talibis
Umulan, Umaraw, Kayraming Danas Na Tiniis
Nabusog Sa Niyog Na Pinitas Gamit Ang Lawis
Nagbaon Ng Biskwit, Ang Putoseko'y Naliligis

Kaysakit Na Sadya Pag Lintog Sa Paa'y Tiniris
Pati Na Dating Kayumanggi'y Nangitim Ng Labis
Ngayon, Ang Pagdaan Ng Mga Araw Ay Kaybilis
Di Pa Madalumat Kung Kami Pa'y Makaaalis

Inaasahan Nawa'y Luminaw Tulad Ng Batis
Ah, Subalit Paumanhin Sa Tula Kong Patambis
Nagninilay Lamang Kung Pag-asa'y Pait O Tamis
Habang Pasas Sa Lambanog Ay Sumisid Sa Kalis

TALASALITAAN:
balisbis - gilid ng bubong
kalis - baso ng alak
lawis - panungkit ng niyog
libis - gilid ng kapatagan
ligis - pagkapulbos o pagkadurog
lintog - paltos na namaga
talampas - mataas na kapatagan
talibis - banging matarik
tambis - di tahasan o di tuwiran

Trapo Kadiri

TRAPO KADIRI
ni Gregorio V. Bituin Jr.
13 pantig bawat taludtod

di ko alam kung saan sila nakatuntong
nandidiri sila sa mga barungbarong
sa lugar ng dukha'y madalas urong-sulong
ngunit sa kampanyahan, dukha'y kinakanlong

kapatid, di sila nakatuntong sa lupa
at di nila yayakapin ang mga dukha
na lagi'y tinatawag nilang hampaslupa
masakit na turing sa mga maralita

ah, panahon na naman ng mga hunyango
naglipana ang trapong mapagbalatkayo
pag eleksyon, sa putikan man ay tutungo
pangako'y ang laging napapakong pangako

kung sinong muling mang-aapi'y pinipili
sa halalan ng mga naghaharing uri
dapat nang wakasan ang trapong paghahari
mga lingkod ng dukha ang dapat magwagi

Sa sulok ng balintataw

SA SULOK NG BALINTATAW
ni Gregorio V. Bituin Jr.
15 pantig bawat taludtod

pinagmamasdan ko ang mutyang laging dumadalaw
sa panagimpan ko'y nasa sulok ng balintataw
kayrikit niyang anghel na iniluwa ng araw
na doon sa alapaap masayang nagsasayaw

pag siya'y nasulyapan, iwing puso'y nadudurog
kamay niya'y nakamtan na ng mayamang inirog
ako'y walang nagawa't pangarap niya'y kaytayog
ang rosas kong handog sa kumunoy na napalubog

marami pang paraluman, payo ng kaibigan
habang tumatagay sa kaliwanagan ng buwan
lumayo muna kaya't lakarin ang kabundukan
tawirin ang dagat, tahakin ang mga lansangan

baka puso'y muling uminog pag may bagong mutya
di sa pangamba, kundi sa tuwang wala nang sigwa

Bakit nagkakotse lang, di na ngumingiti

BAKIT NAGKAKOTSE LANG, DI NA NGUMINGITI
ni Gregorio V. Bituin Jr.
13 pantig bawat taludtod

bakit nagkakotse lang, di na ngumingiti
o baka naman bakit di na makangiti
pag yumaman ba'y nagiging mapagkunwari
gayong dating kasama sa dusa't pagngiwi

noon, pag ngumiti'y naniningkit ang mata
ngayon, tila baga siya na'y nangmamata
dating kasama'y parang di na kakilala
ganyan ba pag sinwerte ang mga tulad n'ya

bakit di na makangiti pag nagkaawto
na napanalunan lang, malaki ang premyo
bakit nalimutan ang pagpapakatao
pag yumaman ba'y sadyang nagkakaganito

pagkatao'y nagbago sa yamang nakamit
nagbago man ay huwag na sanang manlait
kung sakali mang ang awto niya'y mailit
baka ngumiti siya't bumalik ang bait

Tsismoso't Tsismosa

TSISMOSO'T TSISMOSA
ni Gregorio V. Bituin Jr.
15 pantig bawat taludtod

itlog ang pinag-uusapan, sa iba'y sisiw na
ganyan nga pag nakinig ka sa tsismoso't tsismosa
may mga dagdag na sa kanilang ibinibida
aakyat pa lang ng ligaw ay agad sinagot na

tulad ba nila'y pwede nang maging mamamahayag
kung inuulat nila'y lagi nang kayraming dagdag
maaaring kwentista, ngunit reporter na'y huwag
sa panuntunan nito'y laksa na ang nalalabag

katanggap-tanggap kaya silang saksi sa hukuman
nililikha nila'y apoy ang mga usok pa lang
ang mga masasayang kwento nila'y masasayang
kung kinalburong mangga'y sinasabing manibalang

bakit sa gabi't araw sila'y tila alumpihit
tsismisan ng tsismisan, dala ba ito ng inggit
pag pagkasira na ng kapwa ay lagi nang bitbit
sa mga tsismoso't tsismosa'y tama lang magalit

Apoy sa diwa

APOY SA DIWA
ni Gregorio V. Bituin Jr.
8 pantig bawat taludtod

pumapatak ba ang luha
sa nag-aapoy na diwa
nayanig nga ba ang lupa
nang lumad ay kinawawa

magkakasakit sa baha
na inihian ng daga
kapag dumatal ang sigwa
tiyaking tayo ay handa

nagagalak ba ang bata
pag pamilya'y walang-wala
ikaw na ba'y magtatanda
pag nagalit ang matanda

gagawin ba ng makata
na mag-ipon ng palara
upang doon ay ikatha
anumang alay sa madla

isusulat pa ba'y luha
ng nag-aapoy kong diwa
gawin natin anong tama
upang di tayo madapa

Paglilimi

PAGLILIMI
ni Gregorio V. Bituin Jr.
10 pantig bawat taludtod

i.

kapag nagdidilim ba ang langit
siya sa akin ba'y nagagalit
bakit ang ngipin nya'y nagngangalit
gayong di naman ako kaalit

nais ko lamang namang igiit
sa kanyang bugtong ako na'y sirit
maaari kayang makahirit
na puso namin na'y magkalapit

kausap ko ang mutyang kaybait
tunay na diwatang anong rikit
pagkapraktikal nya’y nakaakit
imbis pag-ibig, bigas ang sambit

ii

nakatambay ang malayang pipit
sa bahay ng maralitang gipit
kaysasaya ng bumubunghalit
huwag lamang sa kapwa'y manlait

Pangarap na lakad sa Palawan

litrato mula sa FB ni kasamang Joemar

PANGARAP NA LAKAD SA PALAWAN
ni Gregorio V. Bituin Jr.
10 pantig bawat taludtod

sa isipan pa lang naglalakad
isang pangarap ang nilalahad
nang mabatid ko ay napaigtad
lakad sa Palawan na ang hangad

makasama rito'y aking nais
ikakampanya ang Climate Justice
tao rito'y di dapat magtiis
planong coal plant ay dapat maalis

sana'y maganap bandang Enero
o kaya naman ay sa Pebrero
huwag lamang sa Nobyembre ito
pagkat may Paris pang lakad tayo

ang Palawan ay mararating din
lakad sa Paris muna'y tapusin

Di pa lumuluha ang araw

DI PA LUMULUHA ANG ARAW
ni Gregorio V. Bituin Jr.
15 pantig bawat taludtod

patuloy naming tahak ang makikipot na landas
pulos balakid man ang dinaraanang talampas
na kung mapagtagumpayan man, kakamtin ang bukas
upang lansangan ng Pransya naman ang mababagtas

maging positibo tayo sa ating bawat galaw
adhikang nagpapaningas sa puso'y nagsasayaw
magpatuloy tayo't hindi pa luluha ang araw
sa bawat danas ay may aral tayong matatanaw

marami mang balakid, tila butas ng karayom
anumang panganib ay sama-samang sinusuong
walang iwanan ang magkakaPAAtid sa layon
para sa adhikang sa buong mundo'y binubulong

hindi nga ba't "the road to Paris starts in Manila"
kaya walang maiiwan, lahat ay sama-sama
di magmamaliw ang asam na "Hustisyang Pangklima!"
na sa kapwa'y ipaunawa nati't ipadama

Walang tulugan

WALANG TULUGAN
ni Gregorio V. Bituin Jr.
15 pantig bawat taludtod

libutin mo ang lungsod, masdan ang mga lansangan
mga bata'y walang tulugan sa tuwid na daan
nasa sementong kaylamig pagdatal ng karimlan
sinong sisisihin: pamilya o pamahalaan

ngunit pinanggalingang pamilya'y pawang hirap din
walang sariling bahay, nagdidildil din ng asin
nagtitiyaga na lang sa pagpag nang may makain
ngunit dahil sa kasalatan, di man lang mahirin

walang kinabukasan, pumumpuno ng balakid
ang sa kanila'y pasalubong ng daang matuwid
sila'y mga yagit, hindi kapwa, hindi kapatid
magsisilaki ba silang perwisyo yaong hatid

sa TV nga'y sabi ni Kuya Germs, "Walang tulugan!"
at kayrami ngang batang sa gabi'y walang tulugan
ang matindi pa'y matutulog ng walang hapunan
magtitiis sa lamig, mahahamugan ang tiyan

sa kahirapan, mga batang hamog silang saksi
sa tila walang kinabukasan nilang paglaki
danas na karukhaan at gutom ay papatindi
pamahalaan sa tulad nila’y di nagsisilbi

tulog na tulog ang mga batang walang tulugan
walang sapin kahit man lang karton ng alinlangan
ito bang bukas na pamana ng tuwid na daan
aabutin ng umagang tulog sa kagutuman

Higaan nila'y karton ng alinlangan

HIGAAN NILA’Y KARTON NG ALINLANGAN
ni Gregorio V. Bituin Jr.
15 pantig bawat taludtod

at kung tawagin sila'y mga batang hamog
sa karukhaan katawan ay nabubugbog
buhay nila'y takipsilim, tila palubog
animo'y wala nang pangarap na kaytayog
bakit sa dusa't hirap sila'y nalalamog
pamahalaan ba'y kailan mauuntog

sa araw ay pagala-gala sa lansangan
tila ba wala naman silang pupuntahan
pagsapit ng gabi'y karton ang hihigaan
punumpuno ng agam-agam, alinlangan
may aasahan pa ba sa kinabukasan
pasakit bang lagi ang kanilang daratnan

Kalibugan ng buang

KALIBUGAN NG BUANG
ni Gregorio V. Bituin Jr.
15 pantig bawat taludtod

kayrami nang nabilanggo dahil sa kalibugan
biktima'y babaeng ang ulirat ay pinanawan
paano masawata ang kalibugan ng buang
paanong pagkatao'y matuto nilang igalang

o sila'y malala na, dapat lang silang mapiit
pagkat sariling libog sa iba'y ipinipilit
bakit sila nagkagayon, lipunan ba'y kaylupit
anong dahilan bakit babae pa’y ginigipit

dyaryo't magasin bang may litratong nakabikini?
dahil ba yaong babae'y nakasuot ng mini?
para ba patunayang isa kang macho't lalaki?
di mo ba naisip may kapatid ka ring babae?

dahil ba babae'y kalakal sa kapitalismo?
o dahil itong lipunan ay batay sa machismo?
sistemang patriyarkal ba'y dapat palitang todo?
o itayo na ang isang lipunang makatao?

ang kalibugan ng buang ay dapat nang magwakas
babae't lalaki'y pantay dapat sa ating batas
itayo'y lipunang may paggalang, lipunang patas
kung saan walang buang na sa kapwa'y manghaharas

Kabilugan ng buwan

KABILUGAN NG BUWAN
ni Gregorio V. Bituin Jr.
15 pantig bawat taludtod

halina't ating masdan ang kabilugan ng buwan
o, sinta ko, at tayo'y gumala kung saan-saan
habang naglalakad, kamay ng bawat isa'y tangan
damhin ang lamyos ng pag-ibig sa kaibuturan

halina'y pakinggan mo, aking sinta, itong tula
na sa ligalig ng iwing puso'y magpapahupa
pagkat ikaw, sinta, ang sinasamba kong diwata
handang ipaglaban ang pag-ibig ko, aking mutya

manggagawa sa araw, ang trabaho'y otso oras
pag gabi'y pahinga, buwan sa langit ang kapatas
minamasdan ang sinta sa larawan nitong kupas
habang nasa isip anong ibibigay na bukas

tila may sariling mundo ang dalawa'y masaya
hanggang dumatal ang gabing ang buwan ay wala na
para bagang sa magdamag buwan ay nagtitika
di mawaring puso'y may luha, nakapagtataka

di lahat ng araw ay tuwa't mayr'on ding pasanin
ang dumatal na problema'y di dapat sarilinin
suliranin nila'y dapat pag-usapang masinsin
magkatuwang sa paglutas, mapagwawagian din

Paano ba?

PAANO BA?
ni Gregorio V. Bituin Jr.
15 pantig bawat taludtod

paano ba sinusulat ang walang kamatayan
kung ang lahat ng bagay sa mundo'y may katapusan
paano ba inukit ng madla ang kasaysayan
upang aral ng nakalipas ay maunawaan

paano ba sinasapuso ang pakikibaka
upang mabagong tuluyan ang bulok na sistema
paano ba sinasatitik ang dapat mabasa
upang ang sambayanan ay matuto't magkaisa

paano pagtatagniin ang tiyan, diwa't puso
nang sa kaunting alit ay di magbubo ng dugo
paano ba usigin ang marangyang tubo't luho
upang kasakiman sa puso'y tuluyang maglaho

kayrami pa ngang dapat isadiwa’t isatitik
adhika, danas, dalitang sa dusa nakasiksik
at magalugad pa kahit ang landasing matarik
upang gulong ng palad ay di tuluyang tumirik

Puso, isip at tiyan

PUSO, ISIP AT TIYAN
ni Gregorio V. Bituin Jr.
13 pantig bawat taludtod

ang puso'y nakakaunawa kadalasan
na di nakakayang arukin ng isipan
ang dalawang pipi mang tigib ng suyuan
di man dila'y puso ang nagtatalamitam

pag may problema, higit sa puso't isipan
limiing salik din ang usapin ng tiyan
na bago ang puso't isip, unahin iyan
sa anumang tunguhi’y isaalang-alang

maraming nagkakahiwalay, di unawa
ng isip at puso ang dumatal na sigwa
pagkat pag gutom ang tiyan nakakawawa
ang puso't isip na di na sapat ang luha

sadyang sa buhay ng tao'y salik ang tatlo
bago magmahal ay uunahing totoo
ang tiyan nang may gasolina sa pagtakbo
kairalang di maitatanggi ng tao

kaya sa suliranin at pagdedesisyon
sa pamumuhay at anupamang transaksyon
laging isaalang-alang ang tatlong iyon
nang di na malunod sa sigwang sumalubong

Paghipo sa lupa

PAGHIPO SA LUPA
ni Gregorio V. Bituin Jr.
11 pantig bawat taludtod

lupang kaisa'y di dapat maglaho
tahanan ng lumad, lupang ninuno
sa kapalaran nito'y manlululumo
nanganganib, nawawasak ng buo
na isinusuka'y sanlaksang dugo

lupa'y patuloy na naghihimagsik
pagkat saksi sa matang nagsitirik
masang nangabuwal, dugo'y tumitik
ginuhit na palad ng mababagsik
na kaimbian ang inihahasik

lakaring yapak, hipuin ang lupa
damhin sa palad ang kanyang pagluha
ang bawat sugat niyang iniinda
sa puso'y hibik ng mga ulila
lupang katutubong nasa'y kalinga