Sa numerong bundat, dukha'y buto't balat

SA NUMERONG BUNDAT, DUKHA'Y BUTO'T BALAT

ni Gregorio V. Bituin Jr.

12 pantig bawat taludtod

ipinagyayabang ng pamahalaan

may pag-unlad na raw itong ating bayan

sa mga numero'y kitang-kita iyan

numero'y tumaas kaya't kaunlaran

may pag-unlad kahit kayrami pang dukha

na ang kahirapan, lalong lumalala

numero'y tumaas, ang dukha'y tulala

numero'y di pala sa nagdaralita

numero'y para lang sa kapitalista

di sa manggagawa't maralitang masa

elitista'y busog, masa'y di kasama

bulok pa rin kasi ang buong sistema

GDP'y tumaas, GNP'y umangat

ngunit masa'y dukha pa ri't nagsasalat

di nila makain ang numerong bundat

pagkat ang numero'y di para sa lahat

Aanhin pa ang damo?

AANHIN PA ANG DAMO?

ni Gregorio V. Bituin Jr.

8 pantig bawat taludtod

aanhin pa ba ang damo

kung patay na ang kabayo

tanong ng isang obrero

agad na sinagot ito

ibigay mo na sa iba

tulad ng kambing o baka

huwag lamang sa timawa

at baka maadik sila

pampatalas ng isipan

ang maraming kasabihan

kapara nito'y bugtungan

na iyong pagninilayan

aanhin ang damong kumpay

kung kabayo na ay patay

sa kalabaw mo ibigay

at manginginaing tunay

Mabuti pa'y tutong kaysa panis na kanin

MABUTI PA'Y TUTONG KAYSA PANIS NA KANIN
ni Gregorio V. Bituin Jr.
13 pantig bawat taludtod

sino kayang matino pa yaong kakain
kung batid naman niyang panis yaong kanin
kahit na pulubing marahil walang kain
di gaganahan, di nila iyon kakanin

tanungin mo kaya, bakit ka napanisan
kaning kaysarap ay bakit pinabayaan
dahil maraming bigas na maisasalang
o dahil ito'y di naman pinaghirapan

marami nga riyan, sa gutom ay nagtitiis
sapat lang, asin man, walang ulam na labis
kung meron mang konti, kanin di mapapanis
pagkat uubusin, ulam man nila'y patis

mabuti pang magtiyaga sa kaning tutong
sunog man, tiyak ang tiyan mo'y di susumpong
matigas man, masarap pagkat anong lutong
didighay ka anumang ulam ang ipatong

Pagdiriwang ng kaarawan

PAGDIRIWANG NG KAARAWAN
ni Gregorio V. Bituin Jr.
13 pantig bawat taludtod

apat na araw matapos ang kaarawan
nang idaos ang isang munting kasiyahan
naghanda ang mga kapatid ko't magulang
ng pagkaing aming pinagsalu-saluhan

kung aking matatandaan, iyon ang una
sa aking kaarawan ay naghanda sila
kung sakali mang dito'y mayroong nauna
aba'y baka nuong ako'y munting sanggol pa

(* tuwing Oktubre 2 ang kaarawan ng maykatha)

Magtiwala sa Sarili

MAGTIWALA SA SARILI

ni Gregorio V. Bituin Jr.

11 pantig bawat taludtod

And by the way, everything in life is writable about if you have the outgoing guts to do it, and the imagination to improvise. The worst enemy to creativity is self-doubt. ~Sylvia Plath

maraming dapat isulat, marami

kaya huwag tayong mag-atubili

mga salita'y pinipintakasi

nililikha ang sulating may silbi

sa masa't obrerong sadyang kayrami

magtiwala lang sa ating sarili

Blogero 2012

BLOGERO 2012

ni Gregorio V. Bituin Jr.

14 pantig bawat taludtod

mga blogero kaming / mayroong kalayaang

maipahayag bawat / nasa aming isipan

may karapatan tayong / sabihin ang anuman

at maisulat ito / sa anumang paraan

noon, sinusulatan / namin ay yaong dyaryo

at magkaminsan naman / gagawin nami'y libro

ngunit ngayon, blog naman / itong bagong estilo

sa internet ay babad / kaming mga blogero

ang karapatang ito'y / nanganganib na ngayon

dahil sa bagong batas / maari kang makulong

sa facebook mo at twitter / huwag kang magsusumbong

huwag mong isusulat / ang ginawa ng buhong

huwag mong pupunahin / ang gagong pulitiko

sa kanilang tiwaling / ginawa sa bayan mo

ang nais nitong batas / sarilinin lang ito

gaano ka man inis, / pabayaan ang trapo

katapat mo'y libelo / agad kang kakasuhan

iyang pagpapahayag / di mo na karapatan

ang libelo'y panakot / ng mga tampalasan

nang di sila mapuna / sa gawang kasalanan

pag nahatulan, ito'y / karanasang kaylagim

labingdalawang taon / umano'y bubunuin

pinapatay na nito / ang karapatan natin

bagong batas na ito'y / dapat lamang tanggalin

Tuloy ang Laban para sa Demokrasya sa Burma

TULOY ANG LABAN PARA SA DEMOKRASYA SA BURMA

ni Gregorio V. Bituin Jr.

14 pantig bawat taludtod

di pa tapos ang ating laban, mga kasama

di pa nakamtan yaong asam na demokrasya

tuloy ang laban natin sa paglaya ng Burma

pagkat tayong narito'y internasyunalista

sinong magtutulungan kundi tayo ngang tibak

kasama ang obrero't ang masang hinahamak

dinilig na ng dugo ang maraming pinitak

baguhin ang sistema't mapang-api'y ibagsak

halikayo, kasama, kumilos tayong sabay

organisahin pati mga anak ng lumbay

pagkat ang pagbabago'y di natin maaantay

ikampanya ang tama't lipunang pantay-pantay

di pa tapos ang laban natin, mga kasama

tuloy ang ating laban sa paglaya ng Burma

- Setyembre 27, 2012, sa tanggapan ng Bukluran ng Manggagawang Pilipino (BMP), Lungsod Quezon

Pagbabalik sa Bayang Sarili

PAGBABALIK SA BAYANG SARILI

ni Gregorio V. Bituin Jr.

13 pantig bawat taludtod

ngayong nakabalik na sa sariling bayan

lilimutin ba ang nagdaang karanasan?

mababalewala ba yaong natutunan?

o nag-aalab pa ang diwa't kalooban?

upang tulad ni Che Guevara'y ipaglaban

ang kaytagal nang ninanasang kalayaan

aba'y hindi po titigil ang inyong lingkod

na magrebolusyon ay ikinalulugod

dito sa bansa'y di lang kami manonood

paglaya ng Burma'y aming itataguyod

ngunit masa niya mismo'y dapat kumayod

upang diktadurya'y kanilang mapaluhod

kaysarap mang bumalik sa bayang sarili

ngunit bilang tibak dapat kaming magsilbi

sa ngayon, makikibaka't kikilos kami

upang bukas ay wakasan ang mga imbi

lalo ang sistemang sa masa'y bumibigti

sa Burma't Pilipinas man, narito kami

tuloy ang laban, puno man ng sakripisyo

saanman maparoon ay kikilos tayo

ibagsak ang diktadurya't mga berdugo

ilagay sa pedestal ang masa't obrero

na pawang lumikha ng ekonomya't mundo

tuloy ang pakikibaka, mabuhay kayo!

- Setyembre 27, 2012, sa tanggapan ng Bukluran ng Manggagawang Pilipino (BMP), Lungsod Quezon

Salamat, Mga Kasama

SALAMAT, MGA KASAMA

ni Gregorio V. Bituin Jr.

13 pantig bawat taludtod

matapos ang unos, tanaw mo'y bahaghari

na sa duluhan nito'y mayroon daw gusi

laman daw ay gintong magaganda ang uri

na di basta-basta makukuhang kaydali

tulad din ng mga Pinoy na nakasama

mga bagong kasamang ginto ang kagaya

doon sa Mae Sot, nagtulungan sa tuwina

habang nakiisa sa mga taga-Burma

turing sa isa't isa'y tila magkapatid

salamat sa inyo, Jehhan, Raniel, Sigrid

pagsasamahan nati'y di dapat mapatid

taas-noong pagpupugay ang aking hatid

maaring di sapat ang salitang "Salamat!"

ngunit dapat bigkasin kahit sa panulat

tandang minsan man, nagkasama tayong apat

doon sa Mae Sot upang sa iba'y magmulat

mahalagang unawain natin ang Burma

habang sa Pilipinas ay nakikibaka

mabuhay kayo’t salamat, mga kasama

salamat sa karanasan at alaala

- Setyembre 27, 2012, sa NAIA 2

Paglisan sa Bangkok

PAGLISAN SA BANGKOK

ni Gregorio V. Bituin Jr.

13 pantig bawat taludtod

lumisan kaming Bangkok, taglay ang pag-asa

na kahit paano'y may natutunan sila

sa amin at kami'y natuto sa kanila

pag-asang patuloy yaong pakikibaka

upang lumaya sa pagkaapi ang masa

upang tuluyang bumagsak ang diktadura

upang mapalitan ang bulok na sistema

upang maitayo na ang malayang Burma

- Setyembre 27, 2012, sakay ng PR 753 mula sa Suvarnabhumi International Airport, Bangkok, umaga

Tim Yam Goong

TIM YAM GOONG

ni Gregorio V. Bituin Jr.
14 pantig bawat taludtod

masarap ang katawan, ang ulo'y tinatapon
ganyan lang pag kainin ang masarap na hipon
lumulutang sa sabaw ang inulam ko ngayon
maanghang man subalit malasa ang tim yam goong

limang uri ng ulam yaong aming kinuha
pinili ko'y tim yam goong pagkat baka malasa
ingles ang nasa menu't iyon lang ang naiba
sa litrato pa lamang ay katakam-takam na

yaong mga kasama'y umiwas na sa anghang
na sa Mae Sot ay laging panlasa sa kainan
ngunit ako sa anghang ay walang pakialam
anumang lasa'y kain pagkat hipon ang ulam

kaysarap din ng sabaw na halos maubos ko
ang katwiran ko lamang, minsan lang naman ito
at pagbalik sa bansa, sa utak ko'y plinano
susubukang magluto ng tim yam goong na ito

- sa kainang The Hub, Khao San Road, sa Bangkok, gabi ng Setyembre 26, 2012

* ang goong ay binibigkas ng isang pantig, o "gung" (tim yam gung)

Paglilimayon sa Khao San Road

PAGLILIMAYON SA KHAO SAN ROAD

ni Gregorio V. Bituin Jr.

13 pantig bawat taludtod

pagkagising, dama’y gutom, nagkayayaan

kumain muna’t maglibot sa daang Khao San

nananghalian sa McDo, tabi ng otel

ang large na Coke, halos kalahati ng pitsel

manok ngang doon, sa karaniwa’y malaki

pati na ang kanin nila’y sadyang kayrami

tinalunton namin ang maraming tindahan

sinuot ang mga eskinita’t lansangan

nagbasa-basa sa Book Sale ng tindang libro

mga kasama’y namili ng panregalo

Mae Sot, Burma, Bangkok, Khao San, isang gunita

na lamang ba’t babalikan na lang ng diwa?

mga karanasan itong nagbigay-buhay

para sa adhikaing nagbibigay-kulay

tungo sa pagbabago’t paglayang hangarin

na ngayo’y iniingatan sa puso namin

di sapat ang ilang araw na pagmamasid

upang makitang lahat tayo’y magkapatid

na nagnanais ng tunay na demokrasya

at pagbabago nitong bulok na sistema

- Bangkok, Setyembre 26, 2012

Di Sapat ang Demokrasya

DI SAPAT ANG DEMOKRASYA

ni Gregorio V. Bituin Jr.

15 pantig bawat taludtod

habang nasa otel at sa aircon ay nanginginig

napapaisip ako kung ano ang tamang tindig

sapat ba yaong demokrasya sa Burma'y makamtan?

pangulo'y mapalitan, gubyerno'y maging sibilyan?

di sapat ang mga ito, usal ko sa sarili

ngunit hakbang ito sa kanilang pagsasarili

dapat ang masa'y magkaisang bunutin ang tinik

upang unti-unti yaong demokrasya'y magbalik

may demokrasya kapalit ng bulok na sistema

may demokrasya ito ma'y lipunang sosyalista

demokrasya'y pag-iral sa madla ng kalayaan

kapitalismo't sosyalismo'y uri ng lipunan

demokrasya'y pamamaraan ng pamamahala

sa sosyalismo'y manggagawa ang mamamahala

kaya't sa pakikibaka'y ating pakaisipin

ang bawat pakikibaka ba'y ano ang tunguhin

demokrasya'y unang hakbang lamang, mga kasama

mahalaga'y paano babaguhin ang sistema

mas mahalaga'y anong lipunan ang itatayo

na obrero't di elitista yaong mamumuno

- sa Rm. 414 ng Khao San Palace Inn sa Khao San Road sa Bangkok, Setyembre 26, 2012

Pagmasid sa mga Bituin

PAGMASID SA MGA BITUIN

ni Gregorio V. Bituin Jr.

13 pantig bawat taludtod

ang Mae Sot nga ba’y isa na lang alaala

tulad ng dalagang sinuyo ko’t sininta

aking minahal sa sandaling pagbisita

ngayon gunita na lang yaong ngiti niya

habang nililisan ko siya’y minamasdan

kumikislap ang bituin sa kalangitan

tila may tanong itong sa diwa’y iniwan:

ako kaya sa Mae Sot ay may babalikan?

pakiramdam ko’y tila kayhaba ng gabi

dumuduyan sa pangarap ang guniguni

tila ayaw ko munang bumalik sa dati

habang masid ang bituin sa pagmumuni

sampung araw sa Mae Sot ay sadyang di sapat

mata ko’y bahagya ko pa lang namumulat

gayunman, may bagong pahinang masusulat

prinsipyo’t karanasang maisasaaklat

mga bituin ay ating muling pagmasdan

tila nagsasayaw sila sa kalangitan

ipinagdiriwang ang bagong karanasan

na maiuuwi sa nakagisnang bayan

isang tagumpay ang nangyaring paglalakbay

bagamat may ilang ang puso’y nangalumbay

sa paghihiwalay, may mga nagsisikhay

upang paglayang asam ay matamong tunay

- sa loob ng bus mula Mae Sot patungong Bangkok, Setyembre 25, 2012

Paalam, Mae Sot

PAALAM, MAE SOT
ni Gregorio V. Bituin Jr.
15 pantig bawat taludtod

sana'y patuloy na dumatal ang bukangliwayway
sa iyong kandungan at sa mga anak mong tunay
pati sa mga dayong pansamantalang dumantay
sa iyo, nawa pagkatao nila'y di maluray
ng sistemang kaylupit na paglaya'y pinapatay

kung sakaling sa iyo'y dumatal ang takipsilim
at masaksihan ang sistemang karima-rimarim
magpakatatag ka, O, Mae Sot, bagang mo'y itiim
sa pagharap sa delubyo't karahasang kaylagim
magbubukangliwayway din, laya mo'y masisimsim

pinaraya mo sa kandungan yaong nagsilikas
sa katabing bayang puno ng sakripisyo't dahas
pakiramdam ko ang paglaya nila'y isang atas
sa mga mamamayang nais ng lipunang patas
dapat sistemang mapang-api'y tuluyang mautas

paalam, Mae Sot, ako'y aalis pansamantala
ngunit di ka mawawaglit sa aking alaala
di ko alam kung sa kandungan mo'y makabalik pa
ngunit sa panulat, isa kang bayani't pag-asa
huwag mo sanang pabayaan silang taga-Burma

- sa himpilan ng bus sa Mae Sot, Setyembre 25, 2012

Sa Diwa ng Internasyunalismo

SA DIWA NG INTERNASYUNALISMO

ni Gregorio V. Bituin Jr.

15 pantig bawat taludtod

ika nga nila, lahat ng bagay ay magkaugnay

kaya internasyunalismo'y aking naninilay

magkaugnay bawat bayang api ang kalagayan

biktima ng bulok na sistema sa daigdigan

ang masa'y nagugutom, elitista'y naghahari

ang nasa tuktok ang sa masa'y yumurak ng puri

di sapat maging mabait at loob ay baguhin

dapat sistemang mapang-api'y palitan na natin

daigdigan ang pagsasamantala sa obrero

daigdigan ang pagkaapi ng masa sa mundo

pagkat magkakaugnay ang lahat ng kalagayan

pagkat kapitalismo ang sistemang daigdigan

marapat lang pairali'y internasyunalismo

magkakaibang bansa man ay magtulungan tayo

kaya dapat lang baklasin ang lahat ng balakid

mga api sa mundo'y tunay na magkakapatid

diwa ng internasyunalismo'y ating yakapin

internasyunalismo'y dapat nating pairalin

mga kapatid at kapwa internasyunalista

halina't baguhing sabay ang bulok na sistema

- Setyembre 25, 2012, Mae Sot

Jeyzube

JEYZUBE

ni Gregorio V. Bituin Jr.

11 pantig bawat taludtod

salamat sa inyo, mga kasama

salamat tayo'y nagkasama-sama

salamat at tayo'y nagkakaisa

na dapat baguhin na ang sistema

at tuluyang mapalaya ang Burma

sa bawat karanasan ay may aral

na sa diwa't puso na'y nakakintal

ang lumaban sa paglaya'y marangal

ibagsak na ang diktaduryang hangal

at ang masa'y ilagay sa pedestal

jeyzube sa inyo, mga kasama

jeyzube tayo'y nagkasama-sama

jeyzube at tayo'y nagkakaisa

na tuluyang palayain ang Burma

sa pagdagit ng mapagsamantala

kasama ninyo kami sa paglaban

dahil laban ninyo'y pandaigdigan

bawat bansa'y dapat lang magtulungan

nang wala nang bayang api-apihan

at laging pinagsasamantalahan

jeyzube, salamat sa pagkalinga

habang tayo nga'y nasa ibang bansa

tayo ngayo'y nagkakaisang diwa

lalabanan ang daratal na sigwa

tutunguhi'y kandungan ng paglaya

- Mae Sot, Setyembre 25, 2012

Pananaw sa Banlik ng Panatag

PANANAW SA BANLIK NG PANATAG

ni Gregorio V. Bituin Jr.

15 pantig bawat taludtod

taga-Burma'y nagtanong habang kami'y kumakain

tindig ko sa Scarborough shoal, sa aki'y tinanong

dahil Tsina't Pilipinas dito'y nais umangkin

lalaban ba tayo o sa isyung ito'y uurong

Scarborough shoal, Hwangyin Island, Banlik ng Panatag

Panatag shoal ba'y kanino't dahilan ng alitan

kasundaluhan ng bawat bansa'y pinatatatag

at sa karagatan sila'y tila naggigirian

bakit pagresolba nito'y dadaanin sa digma

ang pagpapatayan ba sa isyu'y makalulutas

maaari namang mag-usap ang dalawang bansa

kaysa digmaang kayrami tiyak ang mauutas

dapat banlik na ito'y sabay nilang paunlarin

Tsina't Pilipinas ay magkayakap mangasiwa

pagkat walang sinumang sa banlik dapat mag-angkin

ang tama'y pagtulungan ito ng dalawang bansa

biktima lang ng digmaa'y obrero't masang hirap

payapang usapan dapat sa Banlik ng Panatag

sa isyung ito'y walang digmaang dapat maganap

iyan ang aking tindig sa usaping inihapag

- sa isang kainan sa aming huling gabi sa Mae Sot, Setyembre 25, 2012

Huling Hapunan sa Mae Sot

HULING HAPUNAN SA MAE SOT

ni Gregorio V. Bituin Jr.

13 pantig bawat taludtod

nagkita-kita kami sa isang restawran

nagtambak ang pagkain, alak at pulutan

sa Mae Sot, ito ang huli naming hapunan

sapagkat uuwi na sa sariling bayan

ah, kaysarap gunitain ng sampung araw

ng paglagi roon, laya'y di pa matanaw

ng mga kasamang ang bansa'y nauuhaw

sa layang pangarap na sa puso'y pumukaw

huling hapunan lang sa Mae Sot ngayong taon

dahil maaaring magbalik kami roon

di pa nakamtan ang paglayang nilalayon

na maaring kamtin sa isang rebolusyon

bago lisanin ang Mae Sot upang maglakbay

mga taga-Burma'y may regalong binigay

nag-iwan ng mumunting alaalang tunay

habang paalala nila'y aming tinaglay

salamat sa patuloy na pakikibaka

patuloy kaming sa inyo'y makikiisa

taas kamaong pagbati, mga kasama

tayo'y lumaban hanggang lumaya ang Burma

- sa isang restawran sa Mae Sot, Setyembre 25, 2012

Bahaginan ng Karanasan at mga Aral

BAHAGINAN NG KARANASAN AT MGA ARAL

ni Gregorio V. Bituin Jr.

15 pantig bawat taludtod

anong ibig sabihin ng diktadura sa masa

nawalan ng maayos na bukas yaong pamilya

nawalan ng kalayaan at buhay na masaya

marami nang nawalang mga taon sa kanila

maysala ba'y diktadurya o bulok na sistema?

kulang yaong sampung araw na pagtigil sa Mae Sot

upang maunawaang lubos ang lahat ng gusot

gayunman, maraming aral sa puso'y nagpakirot

nakasalamuha't karanasa'y di malilimot

sa aral, matingkad na ang laya'y dapat maabot

nagpatingkaran ng mga ideyang sosyalista

paano ibabagsak iyang bulok na sistema

paano dudurugin ng bayan ang diktadura

paano naman ang tamang pamumuno sa masa

isang aral dito'y maging internasyunalista

ah, maraming salamat sa aral at karanasan

pinatibay nito ang ating mga kalooban

pinatitigas nito ang ating paninindigan

hinihikayat tayong laya'y kamtin at lumaban

salamat sa talakayang kaysarap malasahan

- sa tanggapan ng DPNS, pagtatasa ng apat na Pilipino at pamunuan ng DPNS, hapon ng Setyembre 25, 2012

Hinggil sa Wika't Pagsasalin

HINGGIL SA WIKA’T PAGSASALIN

ni Gregorio V. Bituin Jr.

13 pantig bawat taludtod

marunong mag-Ingles ang mga taga-Burma

kaya di ako hirap maunawa sila

ngunit nang mag-ulat ako'y isinalin pa

ng lider yaong sinabi ko sa kanila

sa talastasan, anong wikang gagamitin

pagkat maraming wika sa daigdig natin

kapwa nati'y paano ba uunawain

kung di alam ang wika ng kakausapin

sa buhay na ito'y mahalaga ang wika

upang ang ating kapwa'y agad maunawa

di sapat ang aksyon, galaw ng kamay, gawa

dapat wika'y alam nang matalos ang diwa

kaya di sapat alam lang ay wikang Ingles

dapat maunawaan din ang wikang Burmes

pag unawa mo ang wika, ramdam mo'y tamis

at sa pag-intindi'y di ka na maiinis

kung iyong di alam paano sasabihin

maghanap ng maalam upang maisalin

sa ibang wika iyang diwa mo't naisin

sa pagsasalin, mauunawa na natin

kaalaman sa wika'y sadyang mahalaga

lalo na sa ating laya ang ninanasa

kaya pag nag-usap ng ideolohiya

magkakaunawaan bawat aktibista

- Setyembre 25, 2012, sa tanggapan ng YCOWA, umaga, matapos mag-ulat hinggil sa sampung araw na inilagi sa Mae Sot

Pagtatasa at Pagbabahagi

PAGTATASA AT PAGBABAHAGI

ni Gregorio V. Bituin Jr.

13 pantig bawat taludtod

umagang-umaga’y hinanda ang sarili

at ngayon ngang umaga sila'y naging saksi

sa mga pagninilay ko't pagkaintindi

sa aking paglagi sa kanilang kandili

may powerpoint akong gawa't pinagpuyatan

inilatag ang aking mga nasaksihan

inihapag ko kung ano ang natutunan

tinasa ko ang sarili't nagbahaginan

pagkat ito ang huling araw ko sa Mae Sot

anong pagninilay ko sa pagkapalaot

pakikisalamuha nami't pag-iikot

lilisanin ba iyong sakbibi ng lungkot

nakaraang mga araw dito'y tinasa

naunawaan ko ba ang pakikibaka

at sakripisyo nilang mga taga-Burma

upang kamtin nila ang asam na hustisya

lahat ay nakatingin, ako'y kinakapa

mga sinabi ko'y tila inuunawa

ngunit nagkakaisa kami ng adhika

lalanguyin namin ang laot ng paglaya

sa huling araw ko sa Yaung Chi Oo, salamat

ang aking binigkas, kanilang nadalumat

na ang sampung araw ko doon ay di sapat

gayunpaman, salamat, salamat sa lahat

- sa tanggapan ngYaung Chi Oo, Setyembre 25, 2012; bago umalis ay naghandog sila ng isang regalong nakabalot, na naglalaman ng isang pulang telang pansabit sa dingding at may larawan ni Daw Aung San Suu Kyi, na ang nakasulat: "There will be change because all the military have are 

Manggagawa sa Lahat ng Bansa, Magkaisa

MANGGAGAWA SA LAHAT NG BANSA, MAGKAISA

ni Gregorio V. Bituin Jr.

15 pantig bawat taludtod

ikaw man ay Pilipinong manggagawang migrante

ikaw man ay taga-Burma't obrerong sinalbahe

lahat tayo'y kapwa sa elitista nagsisilbi

naglilingkod kayo sa amo, ganoon din kami

noong primitibo komunal, tayo'y mapayapa

nagsasalu-salo't magkakapantay sa paggawa

sa lipunang alipin, nilatigo't inandukha

pagkatao nati'y hinamak at inalimura

sa lipunang pyudal, tayo sa lupa'y itinali

ang panginoong maylupa ang among naghahari

ang lipunang kapitalismo'y yumurak sa puri

ng mga manggagawang walang mga pag-aari

kundi tanging yaon lang kanilang lakas-paggawa

ngunit kapitalista'y di nagbabayad ng tama

mapagsamantalang sistemang ito'y lumulubha

sa buong daigdig, manggagawa'y kinakawawa

manggagawa, wala kang bansa, magkaisa tayo

sa daigdig, kapatid mo ang lahat ng obrero

magkapitbisig at ibagsak ang kapitalismo

wakasan ang luma't itindig ang lipunang bago

- Setyembre 24, 2012, sa upuan sa ikatlong palapag, YCOWA

Inspirasyon ang YCOWA

INSPIRASYON ANG YCOWA

ni Gregorio V. Bituin Jr.

13 pantig bawat taludtod

napanood namin ang bidyo ng Yaung Chi Oo

nakapagpapasigla ang pinakita dito

ang pagtulong nila sa inaping obrero

ang pag-iimbestiga nila ng mga kaso

laban ng obrero'y kanilang pinanalo

ang di ginawa ng iba'y ginawa nila

tangan yaong prinsipyong tulungan ang kapwa

may bahay-tuluyang pinatitira muna

ang mga obrerong tinanggal, may problema

matuwid ang direksyon ng gawain nila

ang pagtulong sa mga obrerong migrante

laban sa mga kapitalistang salbahe

ang sa migrante'y pagkalinga't pagsisilbi

ang kanilang edukasyon, mga komite

inspirasyon sila’t dapat ipagmalaki

ilang araw akong sa kanila'y nanahan

kayraming usapan hinggil sa karapatan

ang magagandang ideya'y nagsusulputan

ang Yaung Chi Oo ay ehemplo ng sambayanan

sila'y marapat lang inspirasyon ng bayan

- Setyembre 24, 2012, sa upuan sa ikatlong palapag, YCOWA

Sampung Araw ay Di Kawalan

SAMPUNG ARAW AY DI KAWALAN

ni Gregorio V. Bituin Jr.

13 pantig bawat taludtod

sampung araw sa Mae Sot ay  isa nang yaman

nagbigay ng di matawarang karanasan

nag-alay ng di matingkalang kaalaman

nagdulot ng matibay na paninindigan

upang yaong naghahangad ng kalayaan

ay matulungang ganap sa puso’t isipan

sampung araw lang dito, ngunit di kawalan

nadanas dito’y dala sa kaibuturan

kaya salamat, salamat sa karanasan

- Setyembre 24, 2012, higaan sa ikatlong palapag, YCOWA

Huling Gabi sa Yaung Chi Oo

HULING GABI SA YAUNG CHI OO

ni Gregorio V. Bituin Jr.

15 pantig bawat taludtod

mahaba ang magdamag, bukas ay magtatalakay

anong napala sa sampung araw na paglalakbay

kailangan kong gumawa ngayong gabi ng gabay

kung ang naganap ba ng sampung araw ay tagumpay

ako’y di mapakali sa huli kong gabi roon

paano nga bang taga-Burma’y magrerebolusyon

tulad ko ba’y Che Guevarang sosyalismo ang layon

akong sa mga tibak ng Burma’y nasang tumulong

hanggang bansa nila’y tuluyang lumaya sa hawla

ng kahirapan, bulok na sistema’t diktadurya

sampung araw sa Mae Sot at isang oras sa Burma

ah, di ito sapat, kailangan kong magtagal pa

gayunman, aral at karanasang dito’y napulot

ay di masasayang, tanikala’y dapat malagot

upang paglaya ng Burma sa bayan ay magdulot

ng payapang bansa, habang  sa diktadurya’y poot

- Setyembre 24, 2012, higaan sa ikatlong palapag, YCOWA

Karapatan ng Migranteng Manggagawa

KARAPATAN NG MIGRANTENG MANGGAGAWA

ni Gregorio V. Bituin Jr.

13 pantig bawat taludtod

di ko inaasahang ako'y magtuturo

mabuti't saulado ko ang sasabihin

nang tinawag ako'y di ko sila binigo

sa karapatan nila'y nagbigay-aralin

karapatan ng manggagawang irespeto

at matanggap ang nakabubuhay na sahod

huwag yurakan ang kanilang pagkatao

at sa amo'y di sila dapat magsiluhod

tinalakay ko ang naganap sa Haymarket

na nagwelga't namatayan ng manggagawa

ngunit nagtagumpay sila sa iginiit

naipanalo'y walong oras na paggawa

sumigla ang mga manggagawang migrante

sa kasaysayan ng ganitong pagpanalo

ang paglaban daw pala'y mayroon ding silbi

kaya loob nila'y lumakas ngang totoo

karapatan ng migrante'y may kasunduan

sa pagitan niyong nagkakaisang bansa

basahing maigi ang nakasulat diyan

nang maipaglaban ang kapwa manggagawa

dapat nilang malaman ang mga usapin

upang karapata'y maipagtanggol nila

pag may alam sila'y baka di na gipitin

ngunit ingat, tuso iyang kapitalista

- matapos magtalakay sa mga manggagawang Burmes ng Labor Rights sa tanggapan ng DPNS, Setyembre 24, 2012

Indayog ng mga Pangarap

INDAYOG NG MGA PANGARAP

ni Gregorio V. Bituin Jr.

15 pantig bawat taludtod

matapos makapanggaling sa Payatas sa Mae Sot

na aming nilakad ng mga kasama't nilibot

gutom ay naramdaman, uhaw yaong naidulot

dahil tanghali na, sa restawran kami umabot

habang kumakain, pakiramdam ko'y nanlalambot

habang nasa hapag at kami'y nagkakatuwaan

di naiiwasan ang patuloy na talakayan

palibhasa'y nasa Mae Sot ng sampung araw lamang

kaya sa bawat sandali, kami'y nagkukwentuhan

at ganito humigit-kumulang yaong usapan:

maraming salamat, mga kasama, sa pagtanggap

patuloy kitang kumilos nang laya'y mahagilap

walang sinumang kay Kalayaa'y makahahanap

kundi yaong kumikilos na siya ang pangarap

Kalayaan, sa ami'y huwag kang maging mailap

kayrami nilang lumisan sa bansa nilang Burma

sa Mae Sot ay nanirahan silang pansamantala

dahil sa layang asam, sila'y naging aktibista

nakibaka, kumilos, nangangarap, umaasa

tulad din ng mga Pinoy noon laban sa diktadura

pagkatapos kumain, pakiramdam nami'y busog

di lang sa pagkain kundi sa ideyang malusog

sisikatan din ang masa ng araw na matayog

habang sa diktadura, ang araw nila'y lulubog

sadyang pangarap ng bawat isa'y umiindayog

- sa isang kainan malapit sa tanggapan ng DPNS, Setyembre 24, 2012; matapos ang kainan ay tumuloy kami sa tanggapan ng DPNS dahil may mga naghihintay na migranteng manggagawa sa amin

Ang Payatas sa Mae Sot

ANG PAYATAS SA MAE SOT

ni Gregorio V. Bituin Jr.

13 pantig bawat taludtod

marami ring nangangalaykay ng basura

nagbabakasakaling maraming makuha

silang may pakinabang at maibebenta

nang malamnan naman ang kanilang sikmura

para ba itong isang Payatas sa Mae Sot

kayrami ring dukhang kung anu-ano'y dampot

kalagayan nila sa puso'y kumukurot

ngunit maayos doon pagkat di mabantot

di ito tulad sa Payatas na totoo

pagkat kaytatayog, tambak-tambak pa ito

di ba't nagkatrahedya't daan-daang tao

ang nalibing sa basura't namatay dito

ang Payatas sa Mae Sot nga'y aming inikot

di halu-halo ang basurang nahahakot

may maliit na lawa sa kanyang palibot

tila palaisdaang kayrumi't kaylungkot

katabi lang nito ang planta ng resiklo

basurang maaari pa'y dadalhin dito

tiyak laking tuwa ng mga basurero

pag kinalahig nila'y mabayarang todo

ang Payatas sa Mae Sot ay walang panama

kung ikukumpara sa layak ng Maynila

Payatas na ito'y mukhang kaylinis pa nga

marahil maayos din ang namamahala

- malapit sa Mobile Clinic ng Yaung Chi Oo at Sky Blue School, Setyembre 24, 2012

Sa Klinika't Eskwela

SA KLINIKA'T ESKWELA

ni Gregorio V. Bituin Jr.

14 pantig bawat taludtod

sa loob ng paaralan, may klinikang munti

tuwing Sabado't Myerkules bukas sa pasyente

inaaruga yaong maysakit na kalahi

habang estudyante'y pawang anak ng migrante

pawang magagandang proyektong pinagsikapan

ng mga migranteng sa Mae Sot na nananahan

tinutulungan ang maysakit na kababayan

tinitiyak mga anak nila'y maturuan

dayuhan man sila sa magandang bayang yaon

ayaw nilang maituring na parang patapon

sa Mae Sot tibak silang doon na nagkatipon

doon matiyagang nagsisikap makabangon

ang mga anak ang kanilang kinabukasan

mga anak nilang magpapatuloy ng laban

bibigyang lunas yaong may mga karamdaman

at lilikha ng kanilang bagong kasaysayan

- sa pagdalaw sa Yaung Chi Oo mobile clinic at sa Skyblue School noong Setyembre 24, 2012; ang dalawang ito'y pawang proyekto ng Yaung Chi Oo Workers Association (YCOWA)