ako'y nangibang bayan
at nagtungo sa Taiwan
na maglalagi naman
doon ng sampung buwan
nalayo sa pamilya
sakripisyo talaga
malayo sa asawa
at sa tatlong anak pa
subalit kailangan
upang mapaghandaan
itong kinabukasan
ng pamilya't anak man
anak ay mapag-aral
edukasyon ma'y mahal;
sampung buwang tatagal
sa Taiwan magpapagal
madama man ay homesick
sa pamilya'y masabik
ngunit pabaong halik
sa puso'y natititik
anak, para sa inyo
ang aking sakripisyo
tanging bilin sa inyo
ay magmahalan kayo
- gregoriovbituinjr.
* hiniling ng isang kaibigan na gawan ko ng tula batay sa sinabi niyang paksa
Huwebes, Oktubre 1, 2020
Miyerkules, Setyembre 30, 2020
Ang karatula sa dyip
"No face mask, no ride" ang mas lohikal nitong mensahe
nakapaskil sa dyip kaninang ako'y namasahe
malaking NO't tig-apat na letrang magkakatabi
disenyo nito'y tila may kaibang sinasabi
tingnan muli ang ayos ng letra't baka matawa
"No face", aba'y wala ka bang mukhang ipapakita?
"No mask", anong tingin nila sa mukha mo, maskara?
"No ride", di ka makakasakay, pag wala kang pera?
minsan, natatawa lang tayo sa ating sarili
lalo't disenyo sa karatula'y kaiba kasi
"No face mask, no ride", pwede pag magandang binibini?
pag walang face mask, bawal sumakay, kahit ang seksi!
pag "no face, no mask, no ride", iba na ang kahulugan
matatawa ka na lang pag disenyo'y inayunan
malamig, di malagim, ang pusikat na karimlan
buti't sa pag-uwi'y may dyip pa rin akong nasakyan
Imbudo para sa pageekobrik
mas madali nang magpasok ng ginupit na plastik
sa maliliit na bunganga nitong boteng plastik
gamit ang imbudo upang plastik ay maisiksik
upang bumilis ang trabaho sa pageekobrik
kaya nang makita ko ang imbudo sa groseri
kasama ko si misis, ito'y amin nang binili
at dahil na rin sa imbudo, mas nakawiwili
ang gawaing pag-eekobrik, ako mismo'y saksi
noon, natatapon sa sahig ang mga ginupit
na plastik, ngayong may imbudo, kaydaling isingit
walang nahuhulog na plastik lalo't maliliit
tila mas may inspirasyon sa panahong malupit
panahong kaylupit dahil sa kwarantina't COVID
kaya sa pageekobrik ang buhay nabubulid
subalit ayos lang habang may trabaho pang lingid
hintay pa ang patawag, magsimula pag nabatid
- gregoriovbituinjr.
Huwag magtapon ng basura sa karagatan
kayganda ng payo sa kwadernong aking nabili
kwadernong dapat gamitin ng mga estudyante
madaling maunawaan, sadyang napakasimple
halina't basahin: "Do not throw garbage into the sea."
pakatitigan mo pa ang mga dibuho roon
isdang may plastik sa tiyan pagkat kumain niyon
kahihinatnan ng tao pag nangyari'y ganoon
kakainin natin ang isdang plastik ang nilamon
nabubulunan na nga ang karagatan sa plastik
kagagawan iyon ng tao, dagat na'y humibik
paano malulutas ang basurang inihasik
ng tao sa dagat, kilos, huwag patumpik-tumpik
ngunit ngayong nananalasa ang coronavirus
lumaganap muli ang plastik, di na mabatikos
ngunit sino bang lulutas sa problema'y aayos
sa daigdig na sa plastik nalulunod nang lubos
hangga't di pa huli ang lahat, tayo'y magsigalaw
bago pa tayo balingan ng plastik na halimaw
plastik ay di nabubulok, tila ito balaraw
sa ating likod, kumilos na tayo, ako, ikaw
- gregoriovbituinjr.
Mahirap indain
mahirap indain ang samutsaring naririnig
dahil walang trabaho'y pabigat, nakabibikig
dapat nang umalis na tila di mo napakinig
yaong ayaw mapakinggang mapang-uyam na tinig
pabigat, palamunin, wala kasing sinasahod
di naman papepi, lampa, o mahina ang tuhod
bakit di magtrabaho't kumayod lang at kumayod
kaysa tumunganga't mangalay ang leeg at likod
subalit ayaw tanggapin sa trabaho ang tibak
di kabisado ang salita, sila'y hahalakhak
wala ring mga bakante, kung gusto mo'y magsibak
ng kahoy na kinuha't sibakin doon sa lambak
walang problema kung kaya, ang trabaho'y gagawin
basta huwag lang paparinggang ako'y palamunin
anumang trabaho'y kakayanin ko't papasukin
basta kahit ako'y tibak ay kanilang tanggapin
huwag lang nilang hamakin ang aking pagkatao
na pabigat at palamunin dahil walang sweldo
kung patuloy pang lalaitin, aalis na ako
at muling babalik sa kinikilusan kong mundo
- gregoriovbituinjr.
Martes, Setyembre 29, 2020
Ang mutya sa balintataw
nakikita ko ang mutyang nakangiti sa hardin
sa aking balintataw ay naroong anong hinhin
ako ba'y namalikmata o nanaginip man din
pagkat bigla siyang nawala't tinangay ng hangin
anong ganda ng mutya kung ipipinta sa kambas
habang tinutula ko ang kariktan niyang wagas
baka ngiti niya ang sa sakit ko'y makalunas
habang aking haraya'y paduyan-duyan sa taas
tila ako isang raha doon sa daigdigan
na laging nakikipaghuntahan sa mamamayan
pag sumagi sa isip ang mutya'y natitigilan
subalit panibagong tula'y nalilikha naman
ang mutya kayang iyon ang musa nitong panitik
pag nariyan siya, pluma ko'y sa papel hahalik
habang tinutulungan yaong masang humihibik
ng kawalan ng hustisya kaya naghihimaghik
- gregoriovbituinjr
* kinatha matapos basahin ang "Notorious Literary Muses from Best to Worst" na nasa kawing na https://lithub.com/notorious-literary-muses-from-best-to-worst/
Kaygandang islogan sa kwaderno
"The least I can do is speak out for those who cannot speak for themselves." - islogan sa isang pabalat ng notbuk
kayganda ng islogan sa kwadernong nabili ko
wala nang alinlangang binili ko agad ito
sinasalamin din nito ang yakap kong prinsipyo
at adhikaing umukit sa aking pagkatao
bilang makata, bilang aktibista, bilang ako
ako'y isang lingkod ng uring manggagawa't masa
sa pagkilos, pagtula, pagkatha, pagpropaganda
upang kamtin ng bayan ang panlipunang hustisya
lumalaban sa mapang-api't mapagsamantala
inaadhika'y palitan ang bulok na sistema
oo, nagsasalita ako para sa dalita
para sa karapatan, hustisya, api't kawawa
lalo pa't pipi't bingi ang namumunong kuhila
sa burgesya'y una ang tubo't negosyo, di dukha
sa tibak na tulad ko'y lipunang mapagkalinga
patuloy pa ako sa pakikibaka ng uri
upang sistemang bulok ay di na mananatili
para sa dukha, obrero, api'y nagpupunyagi
para sa magsasaka, babae, bata, kalahi
upang ilagay sa tuktok ang uring inaglahi
- gregoriovbituinjr.
Pageekobrik muli
isang linggo rin akong tumigil na mag-ekobrik
di dahil walang plastik kundi dama'y tumitirik
pulos iyon na lang, araw-gabi nang nagsisiksik
kahungkagan ng buhay-kwarantina'y dumidikdik
tila ba pageekobrik ko'y isang pagmumukmok
damang kahungkagan sa akin nakapagpalugmok
ang kahungkagang ito'y nakasisira ng tuktok
bagamat di ko masabing sa puso'y umuuk-ok
pageekobrik na ito'y magandang adhikain
nabubulunan sa plastik ang ilog, dagat natin
dahil nga sa coronavirus, balik-plastik pa rin
kampanyang anti-plastik ay tila ba natigil din
subalit ngayon, sinimulan ko muling maggupit
ng maraming plastik na naiipon kong malimit
hungkag man ang dama'y mageekobrik pa ring pilit
magekobrik hangga't sa kwarantina'y nakapiit
- gregoriovbituinjr.
di dahil walang plastik kundi dama'y tumitirik
pulos iyon na lang, araw-gabi nang nagsisiksik
kahungkagan ng buhay-kwarantina'y dumidikdik
tila ba pageekobrik ko'y isang pagmumukmok
damang kahungkagan sa akin nakapagpalugmok
ang kahungkagang ito'y nakasisira ng tuktok
bagamat di ko masabing sa puso'y umuuk-ok
pageekobrik na ito'y magandang adhikain
nabubulunan sa plastik ang ilog, dagat natin
dahil nga sa coronavirus, balik-plastik pa rin
kampanyang anti-plastik ay tila ba natigil din
subalit ngayon, sinimulan ko muling maggupit
ng maraming plastik na naiipon kong malimit
hungkag man ang dama'y mageekobrik pa ring pilit
magekobrik hangga't sa kwarantina'y nakapiit
- gregoriovbituinjr.
Lunes, Setyembre 28, 2020
Tanaga sa panahon ng kwarantina
mahirap magkasakit
sa lockdown na kaylimit
ramdam mo'y anong lupit
sa panahong di sulit
kailangang mag-ingat
huwag kang malilingat
agapan pag may sinat
at iwasan ang lagnat
face mask, social distancing
face shield, huwag babahing
kung sakaling hihimbing
diwa'y alisto't gising
dapat kang may alkohol
tanging tagapagtanggol
sa sakit na sasapol
o virus na hahabol
ano bang dapat gawin
nang di tayo gutumin
aba'y pabitin-bitin
na itong buhay natin
wala nang nakakapa
sa bulsa ang dalita
walang kita't kalinga
at lagi pang tulala
kwarantina'y kaytagal
laging natitigagal
ramdam ko'y tila hangal
na ulo'y binubuntal
gutom ang kalaban
pabrika'y nagsarahan
baka mapagpasyahan
umuwing lalawigan
babalikan ang bukid
kaysa lungsod mabulid
ang sakit ay balakid
sa buhay na matuwid
- gregoriovbituinjr.
* Ang tulang ito'y unang nalathala sa pahayagang Taliba ng Maralita, ang opisyal na publikasyon ng pambansang organisasyong Kongreso ng Pagkakaisa ng Maralitang Lungsod (KPML), isyu ng Setyembre 16-30, 2020, pahina 20.
Sa ika-25 anibersaryo ng Mining Act sa bansa
aba'y pangdalawampung anibersaryo na pala
nitong Mining Act sa bansa, ano bang nangyari na
batas na nagwasak sa paligid, buhay, kultura
wasak na bundok, lupang minina'y may lunas pa ba
di ba't ang ating kapaligiran ay napinsala
pati mapagkukunan ng tubig na'y nasisira
puno't pananim, katutubo'y apektadong lubha
nangyari sa Boac noon ay isang halimbawa
bakit tuwang-tuwa kayong minimina ang bundok
biktima rin ba kayo ng kapitalismong hayok
ilang kabundukan na ba ang kinalbo ang tutok
dahil sa mina, ilang buhay na ang nangalugmok
kayraming pinalayas sa lupa nilang sakahan
batbat ng karahasan sa mga lupang minahan
bansa'y pangalawa na sa kayraming pinapaslang
buhay ng environmental defenders nga'y inutang
noon, bakit pinayagang magmina ang dayuhan
ngayon, bakit payag na payag ang pamahalaan
madaling pasunurin ng negosyanteng gahaman
tila wala nang pakialam sa kapaligiran
di ba't mas mahalaga pa ang tao kaysa tubo
bakit sinisira ang lupain ng katutubo
bakit winawasak ang mga lupaing ninuno
bakit lupang minina'y hinuhugasan ng dugo
tama na, sobra na, ang Mining Act ay palitan na
ang panawagan namin ay panlipunang hustisya
tulad ng ginawa noon ni Secretary Gina
minahang sumira ng kalikasan ay isara
- gregoriovbituinjr.
* kinatha at inihanda ang tulang ito para sa pagkilos sa DENR ngayong araw, 09.28.2020
https://news.mongabay.com/2020/03/the-fight-goes-on-for-opponents-of-a-philippine-mine-given-a-new-lease-on-life/
https://news.abs-cbn.com/focus/07/05/16/beyond-responsible-mining-in-the-philippines
https://mb.com.ph/2020/08/03/denr-to-anti-mining-groups-dont-mix-up-issue-of-insurgency-and-environment/https://www.worldpoliticsreview.com/articles/26506/fleeing-violence-the-philippines-anti-mining-activists-are-trapped-in-a-waiting-game
https://www.alyansatigilmina.net/single-post/2020/09/25/Press-Statement-Pandemics-are-linked-to-mining-and-climate-change
Linggo, Setyembre 27, 2020
Tula ng desperado
anong kasong pulitikal ang aking aakuin
upang makabalik sa lungsod at sa'king tungkulin
bakasakaling ako'y muli rin nilang kulungin
upang sa pagsilbi sa bayan ay makabalik din
aakuin ko bang ako'y isang propagandista
ng kilusang masang patuloy na nakikibaka
aakuin ko bang masugid akong aktibista
upang kamtin ng masa ang panlipunang hustisya
aakuin ko bang sa heneral na mapaniil
na napatay noon ay isa ako sa bumaril
aakuin ko bang sa mapang-abusong koronel
ang naghiganti para sa dukhang kanyang kinitil
aakuin ko ba pati sugat ng katarungan
upang makabalik lang sa paglilingkod sa bayan
ayokong ituring na sa laban ay nang-iwan
ako na'y makulong o gawaran ng kamatayan
- gregoriovbituinjr.
Sabado, Setyembre 26, 2020
Sa sementeryo ng Malabon
dalawang kwento itong nabatid ko't nasaliksik
sa sementeryo ng Malabon ay may natititik
napag-usapan lamang namin habang bumabarik
na marahil din sa iba'y kwentong kahindik-hindik
may rebulto roong tulad ng drowing sa hinyebra
subalit baligtad ang pag-ukit ng matapos na
nasa ibabaw si Taning, nag-ukit nga'y lasing ba?
habang nasa ilalim si San Miguel sa dalawa
sa lapida ni Ben Tumbling ay may ukit na tula
kriminal mang naturingan, siya'y pinuring sadya
binasa ko ang buong tula't ako'y napahanga
kaykinis ng katha, pantig pa'y bilang na bilang nga
ito'y nasaliksik ko lang, di ko pa nadadalaw
nais ko itong puntahan, makita balang araw
ang sementeryo ng Malabon kung makita ko raw
sisigla ang haraya't mga diwata'y sasayaw
- gregoriovbituinjr.
Ang una kong tagay sa anim-na buwang kwarantina
ang aking bahay-alak ay muli kong napalamnan
sa unang pagkakataon nitong anim-na-buwan
ng panahong kwarantinang uhaw sa kalasingan
tila ba nagsaya ang mga bulati sa tiyan
katagay ko'y dalawang bayaw na pinsan ni misis
di man madaldal, bangka ako sa kwentuhan, tsismis
nagiging matabil pag may tagay, di makatiis
samutsaring paksa'y napag-usapan, di man labis
isang malaking Red Horse, dalawang boteng hinyebra
pulutan ay fish cracker at may munting kamatis pa
drowing sa hinebra'y napag-usapan, anong saya
pati ang unang tagay na dinasalan pa nila
samutsari raw ang seremonya sa unang tagay
sa iba't ibang tribu raw, may seremonyang taglay
para sa kaligtasan sa pag-uwi, walang away
may bagong saliksik na namang akong naninilay
salamat sa tagay malipas ang anim na buwan
muling sumigla ang imahinasyon at kwentuhan
may mga bagong saliksik, plano't napag-usapan
na isusulat ko't ilalathala kalaunan
- gregoriovbituinjr.
Biyernes, Setyembre 25, 2020
Dalhin mo ang basura mo
"Bring your trash with you when you leave" ang nasa karatula
ang basura mo'y di itatapon, dadalhin mo na
kaya ba ng dibdib mo ang ganitong disiplina?
na basura mo'y basura mo, dapat mong ibulsa
"Return packaging materials to the store of purchase."
ang bilin ba nilang ito sa palagay mo'y labis?
pinuntahan mo'y "garbage-free zone", di ka ba nainis?
di ba't kaygandang sariling basura'y iniimis?
tama bang basura mo'y sa bulsa muna isuksok?
ganitong gawi ba'y masisikmura mong malunok?
ihiwalay ang nabubulok sa di nabubulok
magsunog ng basura'y bawal, nakasusulasok
"Kung di mo kayang maglinis, huwag ka nang magdumi."
ang biling ito sa bayan at sarili'y may silbi
di ba't ang malinis na lugar ay nakawiwili?
"Tapat ko, linis ko" ay islogang dulot ay buti
- gregoriovbituinjr.
Paglalaro ng math games sa selpon
madalas, kaysarap maglaro ng math games sa selpon
lalo na't napagod sa ginawa buong maghapon
pahinga'y maglaro nito kaysa paglilimayon
nahasa ang utak, baka humusay pa paglaon
larong nagagamit ang kaalaman sa aldyebra
o dyometriya, mga sangay ng matematika
lalo na't mga numero'y lagi nating kasama
baka matuto ka pa ng samutsaring pormula
mayroong pabilisan ng adisyon at subtraksyon
may patalasan sa multiplikasyon at dibisyon
pormulang M.D.A.S. ay masusubok mo doon
sa mundo ng sipnayan ay tila ka naglimayon
sinong maysabing matematika'y nakakatakot
kung sa math games sa selpon ay natutong pumalaot
madali mo pang mabura't maiwasto ang sagot
ang saya-saya na, laro pa'y di nakakabagot
- gregoriovbituinjr.
lalo na't napagod sa ginawa buong maghapon
pahinga'y maglaro nito kaysa paglilimayon
nahasa ang utak, baka humusay pa paglaon
larong nagagamit ang kaalaman sa aldyebra
o dyometriya, mga sangay ng matematika
lalo na't mga numero'y lagi nating kasama
baka matuto ka pa ng samutsaring pormula
mayroong pabilisan ng adisyon at subtraksyon
may patalasan sa multiplikasyon at dibisyon
pormulang M.D.A.S. ay masusubok mo doon
sa mundo ng sipnayan ay tila ka naglimayon
sinong maysabing matematika'y nakakatakot
kung sa math games sa selpon ay natutong pumalaot
madali mo pang mabura't maiwasto ang sagot
ang saya-saya na, laro pa'y di nakakabagot
- gregoriovbituinjr.
Ginisang kamatis at hibe
madalas, upang makamura'y di na magkakarne
tulad ngayon, ginisa ko ang kamatis at hibe
lalo't kwarantina, walang kita, di mapakali
nagkasya man sa murang ulam, di ka magsisisi
kung may serbesa't alak lang, kaysarap na pulutan
habang bumabangka ka sa samutsaring kwentuhan
sa sarap ng luto, baka ngalan mo'y malimutan
haha, aba'y grabe, hibe't kamatis pa lang iyan
sa panahon ngayon, kailangang magtipid-tipid
magtanim-tanim din ng gulay sa pali-paligid
malay mo, masagip sa gutom ang iyong kapatid
at pamilya dahil nagsipag ka, di mo ba batid?
mag-ulam din ng hibe't kamatis paminsan-minsan
lalo na't tulad ko'y vegetarian at budgetarian
kung maiksi ang kumot, mamaluktot ka rin naman
saka umunat pag kinikita na'y kainaman
- gregoriovbituinjr.
* Halagang P25.00 ang kilo ng kamatis dito sa Benguet
Payong
tila dwende ang naroong nakasandal sa dingding
na marahil agad reaksyon mo sa biglang tingin
baka matakot ka agad pagkat mapamahiin
iyon pala'y payong lang kung lapitan mo't suriin
bakit kasi doon sa pader sinandal ang payong
nahintakutan tuloy yaong nakakita niyon
paumanhin kung natakot ka, amin iyang payong
basa iyan kanina't nilagay ko iyan doon
gayunman, sa matatalas at mapanuring mata
tanong agad: "Kaninong payong 'to? Pahiram muna."
malakas pa naman ang ulan, di siya nagdala
ng payong na magagamit pagtawid ng kalsada
kaya dapat maging mapanuri kahit nasaan
sinabi ng mata'y huwag agad paniwalaan
dapat may kongkretong pagsusuri sa kalagayan
upang malayo sa anupamang kapahamakan
Huwebes, Setyembre 24, 2020
Talbos ng kamote't sardinas
sa bakuran sa umaga'y kaysarap ding mamitas
ng talbos ng kamoteng igigisa sa sardinas
ulam din itong sa kwarantina'y pagkaing ligtas
payat man ay nadarama ring ito'y pampalakas
sa sibuyas at bawang ito'y aking iginisa
o, kaybango ng bawang na nanuot sa sikmura
hanggang nilagay ang sardinas na dinurog ko na
at hinalo ang talbos, O, anong sarap ng lasa
hanggang maluto na ito't sa hapag na'y hinain
nilantakan din nila ang masarap kong lutuin
tanghalian iyon, sa linamnam ay nabusog din
sa sarap, pangalan ko'y tila nalimutan ko rin
habang kumakain ay aking napagninilayan
ang mga paruparong naglilibot sa lansangan
at sa puno ng gumamela'y nagkakatuwaan
tila kaytamis ng nektar doong masarap tikman
natapos ang aming kain, tiyan din ay nabundat
sa napagninilayan ay bakit napamulagat
habang nililikha ang mga tulang nadalumat
mula sa pintig ng puso, danas, at diwang mulat
Sabong
ang mga manok naming alaga'y malalaki na
nakikipagsabong na sa mga kapatid nila
di man sila nagpapatayan, animo'y tupada
di ko naman maawat, may sariling buhay sila
sila'y tatlong buwang higit pa lamang nabubuhay
nasubaybayan ko sila mula itlog sa salay
hanggang maglabasan na ang labing-isang inakay
ngayon, malaki na silang animo'y nagsasanay
kung susuriin, iba ang buhay nila paglaon
at pag ginusto ng tao, sila na'y isasabong
buhay nila'y pagpupustahan ng mga sugarol
wala silang malay na buhay nila'y binabaon
inaalagaan sila upang sila'y kainin
iyon ang pakinabang nila sa daigdig natin
ngunit ang sugal na sabong ay inimbento man din
baka magkapera kung alaga'y papanalunin
Miyerkules, Setyembre 23, 2020
Paglisan upang magpatuloy sa laban
nais ko mang umalis sa lugar na anong lungkot
narito't hungkag ang buhay, di dapat makalimot
na isang tibak na may tungkuling masalimuot
na dapat gampanan anuman ang pasikot-sikot
asawa ko'y di ko naman basta na lang iiwan
nang di kami nag-uusap, nang walang kumbinsihan
sa kilusan, may katapat iyong kaparusahan
pag nang-iwan ng asawa'y maiimbestigahan
may disiplinary action o D. A. sa akto ko
ilalapat pag napatunayang may sala ako
di ako makakatakas sa kuko ko't anino
lalo't tibak akong may adhikain at prinsipyo
kahit sa Katipunan, myembro'y di dapat mang-api
ng kapwa, lalo't asawa, o sinumang babae
na kung aalis ako, siya'y aking makumbinsi
lumuha man siya'y may pinag-usapan na kami
ako'y aktibistang di pansarili lang ang isip
kundi ang hustisya't karapatang pantao'y hagip
pagbabago ng sistema sa puso'y halukipkip
kaya pag nang-api ng kapwa'y di lubos malirip
ako'y aktibistang ayaw sa pagsasamantala
kaya dapat kong gawin ang wastong pagpapasiya
ito man ay danas, prinsipyo, ideyolohiya
habang tinataguyod ang panlipunang hustisya
minsan, upang magpatuloy, kailangang umalis
upang maisakatuparan ang adhika't nais
upang kaaway ng uri'y tuluyan nang magahis
tupdin ang misyon ko, yaring buhay man ay ibuwis
pag naayos ang lahat, isasama ko sa lakbay
ang aking asawang tanging sinisinta sa buhay
habang nasa puso ang prinsipyo't adhikang taglay
sa lipunang itong dapat lamang baguhing tunay
- gregoriovbituinjr.
Sa danas ng dugo ko't diwa
kung nais nilang ako'y tuluyang mahiwalay na
doon sa kinaaaniban kong kilusang masa
tatanggapin kong mahiwalay sa tama ng bala
sa noo, doon sa pagitan ng dalawang mata
pagkat tibak akong sumumpang hanggang kamatayan
na tutuparin ang adhikain ng Katipunan
makabagong Kastila'y Pilipinong kababayan
makabagong Amer'kano'y mapang-aping gahaman
patuloy kong tatanganan ang prinsipyo't adhika
lipunang makatao'y itayo mula sa wala
makabagong Katipunero'y uring manggagawa
makabagong bayani'y ang hukbong mapagpalaya
ako'y makatang tinutula'y mga samutsari
iba't ibang paksang sa puso't diwa'y di mawari
dumudugo ang utak laban sa mapang-aglahi
upang magagap ng masang nagbabakasakali
magtatatlong dekada nang lingkod ng sambayanan
pangarap pa ring makitang magwawagi sa laban
magretiro sa misyong ito'y wala sa isipan
hanggang sa huling hininga, pagbaka'y karangalan
- gregoriovbituinjr.
Ang nasa loob
minsan, hayaan mong sabihin ko ang nasa loob
kaysa makitang aking ulo'y laging nakasubsob
dahil sa gawaing nasa puso, ako'y marubdob
minsan nga, pag umulan, sa iba'y makikisukob
nadarama ko ngayon ay kawalan, pagkahungkag
pag-eekobrik ko'y pagmumukmok, di mapanatag
nilabhan ay kaytagal matuyo, nababagabag
sa bawat tilamsik ng mantika'y di makasalag
pinupulikat dahil sagad sa buto ang lamig
kaya tuwing madaling araw, binti'y namimitig
habang nasa isip ang lamlam ng bawat mong titig
pati indayog ng tinig mo'y kaysarap marinig
ngiti ko'y masisilayan mo sa bawat umaga
nasa silong at ang sahig ay lilinisin muna
kukusutin, sasabunin ang naroong labada
magbabanlaw, maliligo, maghihilod tuwina
subalit pare-pareho na lang ang bawat araw
nais ko nang hilahin ang bawat gabing kaypanglaw
damit ko'y nais kong baligtarin, baka naligaw
sa matematikang sinusuri'y tila lumabnaw
narito nga't nasasaloob ko'y nais ilabas
habang pinagmamasdan ang gumapang na ilahas
tila baga may ibinubulong ang mga pantas
na dapat nang itayo ang isang lipunang patas
- gregoriovbituinjr.
Martes, Setyembre 22, 2020
Pag nahalal ka
pag binigyan ka ng pambihirang pagkakataon
na mahalal ng kasapian sa isang posisyon
huwag mo itong pabayaan, huwag maglimayon
kundi gampanan mong mabuti ang tungkuling iyon
mabuhay ka't nahalal ka sa posisyong iyan
tandang mayroon kang karapatan sa pamunuan
kinilala ng marami ang iyong kakayahan
lalo na't di ka paslit na basta aayaw na lang
pagtangan mo sa tungkulin ay iyong pagbutihin
ang posisyon mo'y pag-aralan, anong dapat gawin
kung may problema man, kolektibo itong lutasin
huwag basta kakalas dahil lang may suliranin
gago ka kung magre-resign ka lang, putanginamo
sana noong una pa'y di mo na tinanggap ito
sana noong una'y di ka na nagpahalal dito
maliban kung nadisgrasya't di makapagtrabaho
di basta-basta ang oportunidad na maboto
huwag mong balewalain ang desisyon ng tao
tinanggap mo na ang posisyon, pahalagahan mo
gampanan mong husay hanggang matapos ang termino
- gregoriovbituinjr.
Balintuna
noon at ngayon, may tinutumba dahil sa tokhang
maraming natutuwa sa ginagawa ng halang
ngunit nang minamahal na nila ang tumimbuwang
sila'y dagling napoot, buhay daw ay di ginalang
- gregoriovbituinjr.
maraming natutuwa sa ginagawa ng halang
ngunit nang minamahal na nila ang tumimbuwang
sila'y dagling napoot, buhay daw ay di ginalang
- gregoriovbituinjr.
Noon
noon nga'y sinisipat-sipat ko ang isang buko
habang nangangati nang kalabitin ang gatilyo
ngunit aba'y sayang naman ang pinupuntirya ko
baka may tubig pa yaong titighaw sa uhaw ko
noon, binubutingting ko't nililinis mabuti
ang loob ng kwarenta'y singko at mahabang riple
habang may kwarenta pesos na nilagang kamote
na kinukukot, huwag lamang uutot sa tabi
noon nga'y maraming nababalitang agaw-armas
na ginagamit marahil ng iba sa pag-utas
habang ako naman ay namimitas ng bayabas
tila mas masarap ang sinigwelas kaysa ubas
noon, hinihimas-himas ko yaong eskopeta
nakatingala sa langit, may dumaang kometa
dahil sa kamote, ako'y nagtungo sa kubeta
maya-maya'y uminom na rin ng isang tableta
- gregoriovbituinjr.
habang nangangati nang kalabitin ang gatilyo
ngunit aba'y sayang naman ang pinupuntirya ko
baka may tubig pa yaong titighaw sa uhaw ko
noon, binubutingting ko't nililinis mabuti
ang loob ng kwarenta'y singko at mahabang riple
habang may kwarenta pesos na nilagang kamote
na kinukukot, huwag lamang uutot sa tabi
noon nga'y maraming nababalitang agaw-armas
na ginagamit marahil ng iba sa pag-utas
habang ako naman ay namimitas ng bayabas
tila mas masarap ang sinigwelas kaysa ubas
noon, hinihimas-himas ko yaong eskopeta
nakatingala sa langit, may dumaang kometa
dahil sa kamote, ako'y nagtungo sa kubeta
maya-maya'y uminom na rin ng isang tableta
- gregoriovbituinjr.
Ako'y kawal-mandirigma ng kilusang paggawa
ako'y kawal-mandirigma ng kilusang paggawa
sa isang kawal, una lagi'y tungkuling panata
tulad sa sundalo, una ang sinumpaang bansa
tungkulin ko'y dapat tupdin bilang mapagpalaya
kaya anong ginagawa ko sa malayong pook?
na sa kwarantina'y mag-ekobrik lang at magmukmok?
bilang kawal ng hukbong mapagpalaya'y kalahok
upang ilagay ang uring manggagawa sa tuktok
iyan sa higit dalawa't kalahating dekada
kong pagkilos kasama ang dukha, obrero't masa
misyon sa kauri'y mag-organisa't magdepensa
upang kamtin ng bayan ang panlipunang hustisya
kaya dapat gampanang husay ang aking tungkulin
balikan ang kolektibo't ang mithi'y sariwain
upang katungkulan ay tuluyan pang paghusayin
at pagdepensa sa aping masa'y tiyaking tupdin
- gregoriovbituinjr.
sa isang kawal, una lagi'y tungkuling panata
tulad sa sundalo, una ang sinumpaang bansa
tungkulin ko'y dapat tupdin bilang mapagpalaya
kaya anong ginagawa ko sa malayong pook?
na sa kwarantina'y mag-ekobrik lang at magmukmok?
bilang kawal ng hukbong mapagpalaya'y kalahok
upang ilagay ang uring manggagawa sa tuktok
iyan sa higit dalawa't kalahating dekada
kong pagkilos kasama ang dukha, obrero't masa
misyon sa kauri'y mag-organisa't magdepensa
upang kamtin ng bayan ang panlipunang hustisya
kaya dapat gampanang husay ang aking tungkulin
balikan ang kolektibo't ang mithi'y sariwain
upang katungkulan ay tuluyan pang paghusayin
at pagdepensa sa aping masa'y tiyaking tupdin
- gregoriovbituinjr.
Bilang halal na sekretaryo heneral
nananatili pa akong sekretaryo heneral
pinunong mayorya ng kasapian ang naghalal
isa ring tungkulin ko ang pagiging paralegal
ngunit iniiwan ang pinamumunuan, hangal
tama ba para sa hinalal ang ganitong asal?
tatawanan ako pag ganito ang kaasalan
na sa aking pagkatao'y masamang marka naman
baka di na nila ako pa'y pagkatiwalaan
pagkat mismong tungkulin ko'y aking pinabayaan
pag ganito na, sa pagkatao ko'y kahihiyan
dahil ako'y halal, dapat ko lamang pangunahan
ang kasapian sa mga gawain, katungkulan,
isyu'y pag-usapan, misyon ay isakatuparan
ang tungkulin ko'y dapat tapat kong ginagampanan
ang prinsipyong tinanganan ay dapat panindigan
bagamat di ako nagpabaya sa ating dyaryo
dapat pa ring asikasuhin ang maraming kaso
kaya sa mga kasapi, ako'y hintayin ninyo
di umaatras sa nakaatang na tungkulin ko
gumagawa lang ng paraang makabalik ako
bilang inyong hinalal na sekretaryo heneral
at sa aking pinagsanayan bilang paralegal
kung di ko magagampanan ang tungkulin kong halal
dapat lang parusahan ako ng sanlibong buntal
pagkat di marapat tularan ang tulad kong hangal
- gregoriovbituinjr.
* Ang may-akda ang kasalukuyang sekretaryo heneral ng pambansang organisasyong Kongreso ng Pagkakaisa ng Maralitang Lungsod (KPML) mula Setyembre 2018, at kasalukuyang sekretaryo heneral din ng Ex-Political Detainees Initiative (XDI) na nahalan ng dalawang beses, Hulyo 2017, at Disyembre 2019). Siya ay sekretaryo naman ng history group na Kamalaysayan (Kaisahan sa Kamalayan sa Kasaysayan) mula 2017 hanggang kasalukuyan.
Lunes, Setyembre 21, 2020
Pagbalik sa dating ako
pinuntahan ko ang Baguio, walang bus sa terminal
nais kong umalis ngunit walang bus sa terminal
bakit nais ng tadhanang ako rito'y magtagal
pag nanatili pa rito'y baka magpatiwakal
puntahan lamang ito ng turistang namamasyal
kung di ka tagarito, baka di ka rin tumagal
iba ang wika, payapang-payapa, amoy banal
akong tambay ng Quiapo'y tila isang pusakal
bawal mag-kompyuter ang manunulat na tulad ko
sayang daw ang kuryente't wala rin daw sweldo rito
tingin pa'y pulos pesbuk lang daw imbes magtrabaho
pati pag-eekobrik ko sa silong pa'y punado
umagang gigising, maglalaba, maglalampaso
sa hapon, magsasaing, magluluto, magpiprito
sa gabi'y tinitiyak na malinis ang lababo
ginagawa ang dapat sa araw ko't gabi rito
subalit sadyang iba na ang aking pakiramdam
kaya nais ko na talagang dito'y magpaalam
pakitungo naman nila sa akin ay kay-inam
ngunit puso ko'y wala rito, ako'y nagdaramdam
nais kong bumalik sa lungsod, doon sa Angono,
Antipolo, Binangonan, Tanay, Quiapo, Tondo
upang magawa ang dati't mga plano kong libro
upang sarili'y manumbalik, ako'y maging ako
- gregoriovbituinjr.
nais kong umalis ngunit walang bus sa terminal
bakit nais ng tadhanang ako rito'y magtagal
pag nanatili pa rito'y baka magpatiwakal
puntahan lamang ito ng turistang namamasyal
kung di ka tagarito, baka di ka rin tumagal
iba ang wika, payapang-payapa, amoy banal
akong tambay ng Quiapo'y tila isang pusakal
bawal mag-kompyuter ang manunulat na tulad ko
sayang daw ang kuryente't wala rin daw sweldo rito
tingin pa'y pulos pesbuk lang daw imbes magtrabaho
pati pag-eekobrik ko sa silong pa'y punado
umagang gigising, maglalaba, maglalampaso
sa hapon, magsasaing, magluluto, magpiprito
sa gabi'y tinitiyak na malinis ang lababo
ginagawa ang dapat sa araw ko't gabi rito
subalit sadyang iba na ang aking pakiramdam
kaya nais ko na talagang dito'y magpaalam
pakitungo naman nila sa akin ay kay-inam
ngunit puso ko'y wala rito, ako'y nagdaramdam
nais kong bumalik sa lungsod, doon sa Angono,
Antipolo, Binangonan, Tanay, Quiapo, Tondo
upang magawa ang dati't mga plano kong libro
upang sarili'y manumbalik, ako'y maging ako
- gregoriovbituinjr.
Ako'y isang dalagang ina
ako'y isang dalagang ina, narito't tulala
kwento ko sana'y unawain habang lumuluha
sa gitna ng pagdurusa'y nabuntis akong bigla
pagkat tatlong lalaki noon yaong gumahasa
di ko malaman bakit iyon sa akin nangyari
bakit sa pagdurusa't ngitngit ako na'y sakbibi
sino bang sisisihin ko, ang akin bang sarili?
gayong di ako mababang lipad na kalapati
doon nga sa restoran kong pinagtatrabahuhan
ay maraming nanliligaw, mahirap at mayaman
may nabasted din ako, mayroong nagalit naman
hanggang may tumangay sa akin, ako'y piniringan
nagpipiglas ako subalit ako'y pinagsuntok
sa tiyan, ginahasa ako't tuluyang nalugmok
ang puri ko'y winasak ng mga hayok na hayok
sayang-saya pa silang sa loob ko'y nagpaputok
ilang araw at buwan ang lumipas ay buntis din
hanggang sa isilang ang batang di sana sa akin
wala akong magawa, pabayaan siya'y krimen
tanging nagawa'y sigaw: hustisya para sa akin!
- gregoriovbituinjr.
kwento ko sana'y unawain habang lumuluha
sa gitna ng pagdurusa'y nabuntis akong bigla
pagkat tatlong lalaki noon yaong gumahasa
di ko malaman bakit iyon sa akin nangyari
bakit sa pagdurusa't ngitngit ako na'y sakbibi
sino bang sisisihin ko, ang akin bang sarili?
gayong di ako mababang lipad na kalapati
doon nga sa restoran kong pinagtatrabahuhan
ay maraming nanliligaw, mahirap at mayaman
may nabasted din ako, mayroong nagalit naman
hanggang may tumangay sa akin, ako'y piniringan
nagpipiglas ako subalit ako'y pinagsuntok
sa tiyan, ginahasa ako't tuluyang nalugmok
ang puri ko'y winasak ng mga hayok na hayok
sayang-saya pa silang sa loob ko'y nagpaputok
ilang araw at buwan ang lumipas ay buntis din
hanggang sa isilang ang batang di sana sa akin
wala akong magawa, pabayaan siya'y krimen
tanging nagawa'y sigaw: hustisya para sa akin!
- gregoriovbituinjr.
Pagtahan sa libingan
ang kinalalagyan ko ngayon ay isang libingan
payapang-payapa, pulos na lang katahimikan
isang palamunin at pabigat lang sa tahanan
dapat ko nang bumalik sa pagsisilbi sa bayan
nakakulong lang ako sa payapang sementeryo
kunwari na lang ang ngiti't tuwang nadarama ko
ang esensya ng buhay na hanap ko'y wala rito
lalo't tibak akong mayroong adhika't prinsipyo
para na lang ako ritong naaagnas na bangkay
pag tumagal pa rito'y baka na magpakamatay
ang kwarantinang ito sa utak ko'y sumisinsay
pinapalakol ang ulo kong di na mapalagay
kain, tulog, mag-ekobrik, palamunin, pabigat
walang karamay, walang kausap, sa kita'y salat
wala ring magpayo mula sa kolektibong mulat
baka di pa tapos ang taon, buhay ko'y masilat
bilang makatang tapat sa pagtula'y aking hiling
ilibing akong ang kasama'y Alagad ng Sining
sa sementeryo ng Angono nais kong malibing
dalawang Alagad ng Sining doon makapiling
- gregoriovbituinjr.
payapang-payapa, pulos na lang katahimikan
isang palamunin at pabigat lang sa tahanan
dapat ko nang bumalik sa pagsisilbi sa bayan
nakakulong lang ako sa payapang sementeryo
kunwari na lang ang ngiti't tuwang nadarama ko
ang esensya ng buhay na hanap ko'y wala rito
lalo't tibak akong mayroong adhika't prinsipyo
para na lang ako ritong naaagnas na bangkay
pag tumagal pa rito'y baka na magpakamatay
ang kwarantinang ito sa utak ko'y sumisinsay
pinapalakol ang ulo kong di na mapalagay
kain, tulog, mag-ekobrik, palamunin, pabigat
walang karamay, walang kausap, sa kita'y salat
wala ring magpayo mula sa kolektibong mulat
baka di pa tapos ang taon, buhay ko'y masilat
bilang makatang tapat sa pagtula'y aking hiling
ilibing akong ang kasama'y Alagad ng Sining
sa sementeryo ng Angono nais kong malibing
dalawang Alagad ng Sining doon makapiling
- gregoriovbituinjr.
Mag-subscribe sa:
Mga Post (Atom)















