Pamasahe na'y pitong piso

PAMASAHE NA'Y PITONG PISO
ni Gregorio V. Bituin Jr.

Naabutan ko pang trenta sentimos
ang pamasahe doon sa dyip
Iyon ay nung ako'y isa lang musmos
nang di pa ito iniisip
Ngunit ngayon, ito na'y syete pesos
na lumaki ng ilang ulit
Kaymahal na sa may buhay na kapos
at isang kahig isang tuka
Nasa isip paano makaraos
ang tulad nilang walang wala

Sistemang Tabingi

SISTEMANG TABINGI
ni Gregorio V. Bituin Jr.
10 pantig bawat taludtod

itinuturing kaming kaliwa
ng mga nag-aakalang kanan
ang tingin sa amin kami'y sigwa
laban sa hangaring kaunlaran
ng mga kapitalistang tuta
at mga pulitikong gahaman

ngunit kaya kami kumikilos
dahil ngayong sistema'y tabingi
buhay ng masa'y kalunus-lunos
iyon sa aming puso'y mahapdi
kaya nararapat nang matapos
ang kanilang mga pagkalungi

di naman sa atin nalilingid
na masa'y pawang hirap at salat
kaya huwag tayong maging manhid
dapat lang kumilos tayong lahat
ang sistemang tabingi'y ituwid
kaya pagkilos ay nararapat

Polyetula

POLYETULA

ni Gregorio V. Bituin Jr.

11 pantig bawat taludtod

kaharap ang kawalan lumilikha

nakatingin sa malayo’t tulala

pagkat naglalaro ang kanyang diwa

kung paano mapaganda ang tula

bawat kinatha’y nagpapaliwanag

ng mga diwang kanyang inaambag

ang nililikha niya’y polyetula

para sa manggagawa’t maralita

nakatitik sa polyeto ang tula

na makapagmulat yaong adhika

ang makata’y isang propagandista

bawat kataga’y pagmulat sa masa

ang bawat polyetula’y nagmimithi

maglinaw sa tunggalian ng uri

kaya polyetula’y ipamahagi

sa obrero’t dukhang ating kauri

makatang propagandista’y narito

sa likhang polyetula’y taas-noo

Ipaglalaban ko ang ating pag-ibig

IPAGLALABAN KO ANG ATING PAG-IBIG
ni Gregorio V. Bituin Jr.
12 pantig bawat taludtod

ipaglalaban ko ang ating pag-ibig
ipagsisigawan ko pa sa daigdig
na sa pagsinta mo ako'y nakasandig
di kita iiwan, itong aking tindig

Nahuhuli Mo Akong Nakasulyap

NAHUHULI MO AKONG NAKASULYAP
ni Gregorio V. Bituin Jr.
11 pantig bawat taludtod

nahuhuli mo akong nakasulyap
tapunan mo naman ako ng lingap
ikaw'y laging nasa aking hinagap
ikaw ang kaytagal ko nang hinanap

halimuyak mo'y aking nalalanghap
mga ngiti mo'y kukuti-kutitap
sa ganda mo'y di ako kumukurap
dama kong pagmamahal mo'y kaysarap

sana'y di ako lambungan ng ulap
sana'y di kabiguan ang malasap
tapusin na ang aking paghihirap
sana pag-ibig ko'y iyong matanggap

ikaw lang ang aking pinapangarap
inspirasyon ka kaya nagsisikap

Makatang Kandakuba

MAKATANG KANDAKUBA
ni Gregorio V. Bituin Jr.
13 pantig, soneto

siya ang makatang kayraming nililikha
mga sulating pagbabago ang adhika
pawang himagsik ang nilalaman ng tula
pagmumulat sa isyu'y kanyang itinakda
napakatabil daw hindi ng kanyang dila
kundi ng panitik na akala mo'y sigwa
mga gahaman ay kanyang isinusumpa
kapitalismo'y dinuduraan sa mukha
sa bawat tula'y ramdam mo ang kanyang sigla
mga pinatamaan ay natutulala
siya ang makatang sa berso'y kandakuba
upang maisatitik ang nasasadiwa
makata'y kinagiliwan ng tagahanga
at kinapootan ng mga trapong linta

Hangarin nilang harangin ka, hirang

HANGARIN NILANG HARANGIN KA, HIRANG
ni Gregorio V. Bituin Jr.
11 pantig bawat taludtod

kaysaya ko pag kasama ka, hirang
pagkat sa puso'y ikaw ang matimbang
puso ko'y lumulukso't nalilibang
dahil sa iyo tila ako'y hibang

nag-iisa ka sa puso ko, giliw
pag-ibig ko sa'yo'y di magmamaliw
ikaw lamang ang ligaya ko't aliw
sa pagmamahal di ako bibitiw

hinahangad kong kita'y pakasalan
ngunit ako'y tila pinipiringan
para bang ayaw akong masiyahan
ang nais nila ako'y malamangan

sinuman sila'y dapat pag-ingatan
pagkat ang kaluluwa nila'y halang
nasa'y huwag tayong magkatuluyan
hangarin nilang harangin ka, hirang

hindi ako papayag sa ganito
pilit ikukulong ang pusong ito
sa mainit at malayong impyerno
aking puso'y ilalayo sa iyo

pakinggan mo yaring puso ko't tinig
at malalaman mo ang aking tindig
ipaglaban natin itong pag-ibig
laban sa sinumang nais manlupig

harangan man nila ang pusong ito
ito'y lalaya ng dahil sa iyo
pagkat nag-iisa ka lamang dito
ipaglalaban kita hanggang dulo

kukulungin kita sa aking bisig
tayo'y di sa kanila padadaig
harangan man di tayo palulupig
sa sinuman sa ngalan ng pag-ibig

Ako'y Puyatero

AKO'Y PUYATERO
ni Gregorio V. Bituin Jr.
11 pantig bawat taludtod

sadyang nais kong matulog sa gabi
upang maipahinga ang katawan
kadalasan di ako mapakali
kaya di makatulog sa higaan

baka raw ako'y mayroong imsomnia
kaya dapat daw akong magpatingin
baka raw may malalim na problema
naghihirap, wala ni isang kusing

ako'y muli na namang mapupuyat
at haharap na naman sa kompyuter
nasa isip ay agad isusulat
isyu ng masa at laban sa pader

ngunit minsan nakakatulog agad
lalo't pagod na pagod ang katawan
kung saan-saan kasi napapadpad
upang makatulong sa taumbayan

kaya binansagan nang puyatero
yaong taong di agad makatulog
ngunit abala pa't nagtatrabaho
kaya ang katawan ay nalalamog

puyatero akong lubog ang mata
kaya madalas pipikit-didilat
puyatero'y dapat makatulog na
at huwag laging magpapakapuyat

Mga Tambak sa Lababo

MGA TAMBAK SA LABABO
ni Gregorio V. Bituin Jr.
13 pantig bawat taludtod

unang pinapansin sa mga opisina
ang kalinisan nito tulad ng kubeta
ngunit kapansin-pansin sa mga kasama
tambak sa lababo'y pinagkainan nila

doon sa lababo'y maraming naiiwan
na mga baso, kutsara, tinidor at pinggan
na yaong gumamit di man lang hinugasan
iaasa sa iba ang pinagkainan

ni hindi mahugasan ang sariling plato
at iba pang ginamit doon sa lababo
umaasa sa ibang mahugasan ito
para bang sila'y may mga alila rito

lagi na lang silang nagpapakiramdaman
kung sinong maghuhugas ng pinagkainan
gayong may tubig, pang-is-is at sabon naman
ngunit para pang ayaw makipagtulungan

di ba't simple lang namang maghugas ng plato
at ng anumang ginamit tulad ng baso
nakapandidiri ba ang nasa lababo
aba'y huwag kumain kung ikaw'y ganito

tayo lang ang sa sarili'y didisiplina
kaya dapat mag-usap ang mga kasama
paano ang kalinisan sa opisina
paano magtutulungan ang bawat isa

Mga Yosi sa Kompyuter

MGA YOSI SA KOMPYUTER
ni Gregorio V. Bituin Jr.
14 pantig bawat taludtod

maraming nagyoyosing kompyuter ang kaharap
na pagkatapos magkompyuter iiwan na lang
ang mga upos sa astrey na lalagyan nito
kawawa naman ang sunod na gagamit dito

kayrumi ng paligid nitong kompyuter namin
ang mga gumamit di maalalang linisin
at ang maglilinis nito'y yaon pang kasunod
habang ang dating gumamit ay tagapanood

mabuti't may astrey sa kompyuter na naroon
ngunit upos ay saan-saan nagkalat doon
may astrey na nga'y di pa gamitin nang maayos
imbes ilagay sa astrey, nagkalat ang upos

mga abo pa ng yosi'y sa keyboard nagkalat
gayong bilin: "di makalat ang kasamang mulat"
kaya yata ang kompyuter ay nagkaka-virus
dahil ang gumagamit, sa disiplina'y kapos

Bawat Tagaktak ng Pawis

BAWAT TAGAKTAK NG PAWIS
ni Gregorio V. Bituin Jr.
11 pantig bawat taludtod

bawat tagaktak ng pawis ay tanda
ng sipag at tyaga ng manggagawa
bawat tagaktak ng pawis ng dukha
tanda ng isang kahig isang tuka

ngunit ang pawis ng kapitalista
ay tanda ng tusong tatawa-tawa
muli na naman siyang nakaisa
at dumaming muli ang kanyang pera

may dahil bawat tagaktak ng pawis
merong api, merong bumubungisngis
merong salat, merong kabig ay labis
nasang ang problema nila'y mapalis

ngunit kung pawis ay may halong dugo
habang binubuhay ang maluluho
mag-aaklas na silang laging yuko
upang sa dusa sila na'y mahango

Ang Kasamang Mulat, Hindi Makalat

ANG KASAMANG MULAT, HINDI MAKALAT
ni Greg Bituin Jr.
11 pantig

i.

nakapaskel sa isang opisina
ang isang maayos na paalala
na pag ito'y ating agad nabasa
ay sadyang bilin sa mga kasama

sa paalalang iyon nasusulat:
"ang kasamang mulat, hindi makalat"
paskel na ito'y tandaan ng lahat
dahil kung hindi'y baka makalingat

baka hugasin dumami na naman
baka mapuno yaong basurahan
baka madumi na pati basahan
ating sundin yaong paskel na iyan

ang kasamang makalat, hindi mulat
kahit mata niya'y dilat na dilat
kahit kita na ang maraming kalat
ay wala pang ginagawa ang lekat

anumang kalat ay ating tanggalin
ang sahig ay atin nang lampasuhin
alikabok ay atin ding walisin
ang kalat sa mesa'y ating imisin

ii.

hindi makalat ang kasamang mulat
malaking tiyan ang kasamang bundat
tinitigyawat ang kasamang puyat
at kuripot ang kasamang makunat

Idemolis Natin ang nasa Malakanyang

IDEMOLIS NATIN ANG NASA MALAKANYANG
ni Gregorio V. Bituin Jr.
14 pantig bawat taludtod

mas dapat idemolis ang nasa malakanyang
di ang mga dukhang biktima ng kahirapan
mas dapat idemolis ang nasa pamunuan
na walang ginawa kundi pulos kurakutan

pagdemolis ng bahay ay inaatas nila
dahil dukha'y masasakit sa kanilang mata
sa kanila, mga maralita'y walang kwenta
di pagtutubuan ng mga kapitalista

hindi ba't kapitalista'y nabubuhay na nga
sa ambag na lakas-paggawa ng manggagawa
na pawang naghihirap dahil sa kapipiga
sa lakas-paggawang di binayaran ng tama

idedemolis ang bahay para pagtayuan
ng anumang naisip na pagkakakitaan
bahay ng maralita'y kanilang papalitan
ng paradahan, palengke o kaya'y libingan

di ba't mas dapat idemolis ang namumuno
na pulos kurakot ang alam at di matino
milyong piso kung kumain, sadyang kayluluho
pahirap sa bayang tulad ng berdugong bungo

idemolis na ang mandaraya sa eleksyon
di naman binoto pero namumuno ngayon
na ang hilig pa'y sa ibang bansa maglimayon
imbes na gampanan ang sa bansa niya'y misyon

idemolis yaong tubo'y laging nasa ulo
imbes na kapakanan ng bayan at ng tao
idemolis ang namumunong ninenegosyo
at pinagtutubuan ang serbisyo-publiko

sila ang dahilan bakit lumobo ang utang
ng bayan pagkat mga namumuno na'y hunghang
ah, idemolis natin ang nasa malakanyang
silang namumunong pawang mga salanggapang

Nagdedemolis, Mga Walang Awa

NAGDEDEMOLIS, MGA WALANG AWA
ni Gregorio V. Bituin Jr.
11 pantig bawat taludtod

bakit tila turing sa dukha'y daga
kasalanan bang nilang maging dukha
sila na'y isang kahig isang tuka
at ang bahay pa nila'y mawawala

bakit ba bahay sila'y tatanggalan
bakit ba winawasak ang tahanan
saan sila lilipat ng tirahan
gayong sila'y sadlak sa kahirapan

wala nang maayos na negosasyon
sapilitan pa itong demolisyon
walang pagkamakatao ang gayon
at ganito na ba ang batas ngayon

maraming pamilya ang nag-iiyakan
nang dinemolis na silang tuluyan
lalo na nang hinakot ang mga upuan
damit, kalan, higaan, kasangkapan

pati batas ay sadyang binaluktot
mapalayas lamang ng mga balakyot
ang mga dukhang kanilang tinakot
at ginaya sa basurang hinakot

ang mga nagdemolis ay demonyo
parang walang bahay ang mga ito
mga walang awa sa kapwa tao
basta mabayaran lang silang todo

ang batas na alam nila'y salapi
kahit buhay pa ng dukha'y masawi
kahit pa kapwa nila'y maduhagi
basta may pera silang mahihingi

misyon nila'y gawin ang demolisyon
pawang bayaran sa gawaing iyon
walang awa't ayaw ng negosasyon
basta matupad ang kanilang misyon

Relokasyon: Tahanan o Basurang Libingan

RELOKASYON: TAHANAN O BASURANG LIBINGAN
ni Gregorio V. Bituin Jr.
13 pantig bawat taludtod

dumating ang demolisyon ng bigla-bigla
dinedemolis ang bahay ng mga dukha
itatapon sa malayo ang maralita
tinataboy sa malayo tulad ng daga

nasa tabing ilog, riles, estero sila
mapanganib na lugar ang bahay nila
at doon daw ay dapat silang lumayas na
pinangakuang may relokasyon daw pala

ngunit relokasyon ng dukha karaniwan
ay sa malayong lugar, sa may talahiban
masukal yaong kanilang pinagtapunan
walang tubig, walang bahay, tila libingan

pulos pangako ng bagong buhay sa dukha
iyon pala'y buhay ng dukha'y mas lumala
sa relokasyong puno ng hirap at luha
tingin sa dukha'y di na tao kundi daga

inilayo sila sa kanilang trabaho
nagugutom ang kanilang pamilya rito
itinapon na sila doon ng gobyerno
pagkat masakit sa mata ng mga ito

dahil sa relokasyon walang kabuhayan
kaya dukha'y babalik sa pinanggalingan
kayang tiiising barung-barong ang tahanan
ngunit di nila matiis ang kagutuman

ibebenta ang bahay dahil di makain
ang napagbentahan ang siyang gagamitin
upang yaong pamilya nila'y makakain
bahay, di ang gutom, ay kaya pang tiisin

kaya huwag magtaka kung dukha'y bumalik
sa pinanggalingan, sila'y sabik na sabik
barung-barong titiisin na't di iimik
relokasyon kasi'y kulang-kulang ang salik

mas nanaisin pa nila sa pinagmulan
kaysa relokasyong tila isang libingan
gusto nila'y mabuhay, hindi kamatayan
sa relokasyong nais ng pamahalaan

dapat yata'y palitan ang sistemang bulok
lalo na yaong malasadong nasa tuktok
upang bayan ay di pamunuan ng bugok
at nang mga dukha'y di nila madayukdok

Di Masisira ang Taong Tapat

DI MASISIRA ANG TAONG TAPAT
ni Gregorio V. Bituin Jr.
13 pantig bawat taludtod

Slander cannot destroy an honest man –
when the flood recedes the rock is there – Chinese Proverb

di mawawasak ng anumang paninira
ang dangal ng taong tapat at may tiwala
tulad ng bahang kaylakas na sa paghupa
batong binaha'y nakatindig di nauga

halina't kilalanin yaong taong tapat
ang pagkatao niya'y sa dangal nasukat
pagkat anumang paninirang isiwalat
ay mabibistong walang kwenta ang bumanat

di siya mayayanig na tulad ng bato
pagkat siya'y taong tapat at may prinsipyo
matindi kung manindigan at taas-noo
bihira ang tulad niyang taong totoo

isang taas-kamao'y handog ko sa kanya
at ang bilin ko pa'y mag-ingat lagi siya
pagkat binabato yaong punong mabunga
kaya dapat lang siyang magpakatatag pa

Pagsisikhay

PAGSISIKHAY
ni Gregorio V. Bituin Jr.
8 pantig

patuloy tayong magsikhay
nang makamit ang tagumpay

anuman ang ating lagay
kumilos tayo ng husay

huwag agad maglupasay
kung tayo man ay sumablay

ang prinsipyong "never say die"
ang tanganan nating tunay

Tulugan Nila'y Putikang Bangketa

TULUGAN NILA'Y PUTIKANG BANGKETA

ni Gregorio V. Bituin Jr.

14 pantig bawat taludtod

bangenge na naman ang mga batang lansangan

baka muling nag-rugby nang gutom ay maibsan

gegewang-gewang na sila’t tulala na naman

pati putikang bangketa’y ginawang tulugan

kartong sapin lang ang pansamantalang tahanan

silang natutulog sa bangketa’y buto’t balat

sila’y tulog na ngunit mata’y mistulang dilat

mapupula, bilog na bilog, nakamulagat

kayhimbing ng tulog kahit araw na’y sumikat

gigising ng gutom kahit ramdam nila’y bundat

sadyang kaytagal na nilang laman ng lansangan

mula pagkasilang doon na pinabayaan

sa kanila’y inutil itong pamahalaan

at walang magawa sa kanilang kalagayan

salot nga ba sila o biktima sa lipunan?

Ako at si Goebbels, Propagandista

AKO AT SI GOEBBELS, PROPAGANDISTA

ni Gregorio V. Bituin Jr

15 pantig bawat taludtod

tunay ngang wala pa ako sa kalingkingan niya

sa kasaysayan ng mundo, siya’y nakamarka na

bilang mahusay at matalinong propagandista

na kontrolado lahat ng pahayagan at media

noong panahong ministro siya sa Alemanya

siya si Joseph Goebbels, isang propagandista

yumanig sa buong mundo ang kanyang propaganda

ako’y makata’t manunulat, kanyang tagahanga

binasa ko ang kanyang mga talumpati’t gawa

at maraming natutunan sa kanyang mga akda

bilang propagandistang masipag at mapanlikha

bagamat ayaw ko sa kanyang prinsipyo’t adhika

mga polyeto, dyaryo’t aklat ang aking nagawa

na misyong sa aming prinsipyo mulatin ang madla

marami pa akong kakulangan upang maabot

ang propaganda ni Goebbels sa epektong dulot

ngunit di ko gagawin kung saan siya nasangkot

pagkat di namin prinsipyo ang racismong baluktot

adhika namin ay baguhin ang sistemang buktot

propagandista akong di dapat lalambot-lambot

kasama ang masang pagbabago ang inuungot

ako at si Goebbels ay pawang propagandista

hanga ako sa kanyang epektibong propaganda

di ko man maabot ang pagkaepektibo niya

na yumanig na sa buong mundo, bayan at masa

ako’y nagpapakahusay sa pagpopropaganda

ako sa lahat ay taas-noong propagandista

nang mapakilos tungo sa pagbabago ang masa

Kanang Kamay

KANANG KAMAY
ni Gregorio V. Bituin Jr.

di ako magaling na lider
dahil di ako lider
ngunit mabuti akong kanang kamay
sa aking mga lider

at ilan sa aking mga tungkulin ay:
tagagawa ng mga dirty jobs para sa lider
tagasaliksik ng mga datos na kailangan ng lider
isinasagawa ng husay ang mga atas ng lider
nangangalaga sa seguridad ng lider
nagtitiyak na masunod ang hangarin ng lider
pinupunan ang anumang kahinaan ng lider
tumatayong tainga at mata ng lider
minsan ay tagapayo ng lider
minsan, tirador para sa lider
minsan, tagapagsalita ng lider
at kadalasan, bodyguard ng lider

ngunit di ko gawain ang:
ipagtimpla ng kape ang lider

kanang kamay ako
ngunit hindi bulag na tagasunod
kanang kamay ako
ngunit tagapayo kung tama ba o hindi
ang mga gagawin
kanang kamay ako
dahil di ginagampanan
ng lider ang mga dirty jobs

dirty jobs ang mga gawain
tulad ng pag-aayos ng papeles
pag-aayos ng mga speeches
pag-aayos ng anumang materyales
pag-aayos para di lumabis

pag-aayos ng iba pang kailangan ng lider

minsan ang kanang kamay
ay tinatawag na
assistant
sidekick
bodyguard

bilang kanang kamay
iniaambag niya ang kanyang kakayahan
panahon at talino para isakatuparan
ang mithiin ng lider
bilang kanang kamay
iniaambag niya'y sakripisyo
pawis at dugo para sa kanyang lider
bilang kanang kamay
kalaban niya ang kalaban ng lider

kung walang kanang kamay ang lider
mahihirapan siyang matupad ang mga plano
kung wala siyang katulong
kung wala siyang katuwang
kung wala siyang bodyguard
kung wala siyang utusan

ngunit bawat kanang kamay
ay dapat may prinsipyo
matatag sa paninindigan
propesyunal
madiskarte
may tapang
mapagsuri
matapat sa lider
pinagtitiwalaan ng lider
kahit buhay ay itataya para sa kanyang lider
handang mamatay at pumatay para sa lider
lagi lang nasa background
laging behind-the-scenes
wala sa limelight
tahimik
may isang salita
higit sa lahat, may dangal

ayoko nga bang maging lider
dahil di ako naniniwalang ako'y lider
kundi tagasunod lamang ng lider
at kanang kamay ng lider
gayong may kasabihan nga:
"a good leader is a good follower"

ang gawain ko bilang kanang kamay
ay gawaing pulitikal
at hindi gawaing personal

kung ikaw ang lider
na tulad ni Caesar
tiyakin mo lamang
na ang kanang kamay mo
ay hindi si Brutus

Mag-ingat sa Sunog

MAG-INGAT SA SUNOG
ni Gregorio V. Bituin Jr.
8 pantig bawat taludtod

mayroon ngang kasabihan
maigi pang manakawan
kaysa tayo'y masunugan
aba'y totoo nga iyan
at di dapat kalimutan

milyong piso ang nawala
bahay at buhay ang giba
pag sunog na ay nalikha
nasunugan ay kawawa
at laging nakatulala

kaya nangyayari ito
at bahay ay naaabo
ay walang ingat ng tao
sa pagtapon ng posporo
o upos ng sigarilyo

di maayos ang lampara
may tago pang gasolina
mga kalan at tsimneya
nagkalat yaong basura
na maaaring magbaga

minsan sa buhay ng dukha
lalo't hindi kinukusa
naiiwan ang kandila
lungga'y dikit-dikit na nga
masusunugan pang bigla

ang plantsa'y huwag iwanan
alsin agad sa kabitan
ang iba pang kasangkapan
bago tayo magsilisan
ng ating mga tahanan

tsekin lagi ang kuryente
lahat ayusing maigi
nang mabuhay ng mabuti
at tayo'y di maturete
at di magsisi sa huli

buhay nati'y pag-ingatan
pati ang ating tirahan
nang di tayo masunugan
at di maabong tuluyan
ang tangi nating tahanan

Huwag Mang-uumit

HUWAG MANG-UUMIT
ni Gregorio V. Bituin Jr.
11 pantig bawat taludtod

kayhirap ng gawaing pang-uumit
dahil dangal mo'y nakatayang pilit
pag nahuli ka't ikaw ay sumabit
tiyak marami sa iyong lalait

di ka makatingin ng taas-noo
kundi nakatungo lagi ang ulo
habambuhay na parusa sa iyo
at kawawa ang iyong pagkatao

halimbawang ikaw'y isang kawani
sa tindahan at nangupit ka dine
maliit man ay magiging malaki
dahil tiyak ikaw na'y mawiwili

mabuti nang ikaw'y maging matapat
kaysa turingan kang mangungulimbat
pagkat pagkatao mo'y nasusukat
sa dangal, asal at gawa mong lahat

O, Laiban

O, LAIBAN

ni Gregorio V. Bituin Jr.

11 pantig bawat taludtod

ikaw ang tahanan ng mga lumad

kaytagal na, hanggang doon mapadpad

ang ibang ang iyong lupa ang hangad

upang tayuan ng malaking saplad

aagawin ang lupaing ninuno

na tahanan ng iyong katutubo

lalaban kami upang di matayo

ang saplad kahit dugo pa'y mabubo

O, Laiban, kayraming madadamay

nananahan sa maraming baranggay

pati kultura nila'y maluluray

maging sila'y maaaring mamatay

panahon nang ikaw ay ipagtanggol

di kami papayag, kami'y tututol

* Ang Lakad Laban sa Laiban Dam ay nagsimula sa Gen. Nakar, Quezon patungong Malakanyang mula Nobyembre 4-12, 2009, kung saan kasama ang makata sa mahabang lakarang iyon.

Huwag itayo ang saplad ng Laiban

HUWAG ITAYO ANG SAPLAD NG LAIBAN

ni Gregorio V. Bituin Jr.

13 pantig bawat taludtod

ang mga naghaharing uri'y naghahangad

itayo sa Laiban ang malaking saplad

subalit katutubo'y saan mapapadpad

kung itataboy silang nananahang lumad

saan patungo pag saplad ay naitayo

tiyak mawawala ang lupaing ninuno

saan susuling, magbububo ba ng dugo

gayong mga payapa silang walang hukbo

sa buhay nila ngayon ay ibinubungad

apektado'y maraming barangay ng lumad

pag natuloy iyang pagtatayo ng saplad

dapat na inhustisyang ito'y mailantad

di na mababakas ang magandang kahapon

pag katutubong kultura nila'y mabaon

sa limot pagkat saplad na'y natayo roon

laban sa proyekto'y magkapitbisig ngayon

* SAPLAD - salin ng DAM sa wikang Filipino

- mula sa English-Tagalog Dictionary, by Fr. Leo English, p. 223 - dam (1) n. a wall built to hold back the water of a stream or any flowing water: Prinsa (Sp. presa). Saplád

* Ang Lakad Laban sa Laiban Dam ay nagsimula sa Gen. Nakar, Quezon patungong Malakanyang mula Nobyembre 4-12, 2009, kung saan kasama ang makata sa mahabang lakarang iyon.

Yosi Kadiri

YOSI KADIRI
ni Gregorio V. Bituin Jr.
7 pantig bawat taludtod

tambutso'y nasa mukha
hinagkan ng bunganga
umusok hanggang luga
hangin man ay kawawa
mukha mang isinumpa
damdamin na'y humupa

Walang Patawad ang Kalikasan

WALANG PATAWAD ANG KALIKASAN
ni Gregorio V. Bituin Jr.
13 pantig bawat taludtod

si Bathala raw ay nakakapagpatawad
kahit tao rin ay nakakapagpatawad
ngunit pag kalikasan ang iyong hinangad
dahil sa tubo'y sinira mo't binaligtad
niyurakan pa buhay ng tao't dignidad
ang ginawa mo'y tiyak di mapapatawad
at tiyak bukas natin ay di na uusad
pagkat ang kalikasan ay walang patawad

Mga Manunubos ng Kalikasan

MGA MANUNUBOS NG KALIKASAN
ni Gregorio V. Bituin Jr.
14 pantig bawat taludtod

sino ang tutubos sa ganitong kalagayan
na sagarang sinusugatan ang kalikasan
salanta ng global warming ang ating tahanan
kaya tiyak kawawa ang mga mamamayan

yaon lang mayayamang bansa'y nakakaraos
sila sa likas-yaman ng mundo'y lumalapnos
upang yumaman at tumubo ng lubos-lubos
habang ang mahihirap na bansa'y kinakapos

marurumi na ang mga ilog sa paligid
maruruming hangin na ang inihahatid
tila sa kamatayan tayo na'y binubulid
kaya lahat ng ito'y dapat nating mabatid

kailangan din ng kalikasan ng hustisya
pagkat biktima siya ng bulok na sistema
na pulos tubo ang usapin hindi ang masa
kaya kalikasan ang ginagahasa nila

oras na upang bulok na sistema'y matapos
kung nais nating sugat ay magamot ng lubos
sa kalikasang ito'y walang ibang tutubos
kundi tayong nabubuhay dito kahit kapos

Mga Mananabas ng Kalikasan

MGA MANANABAS NG KALIKASAN
ni Gregorio V. Bituin Jr.
12 pantig bawat taludtod

unti-unting winawasak ang daigdig
ng maraming sa tubo ay mahihilig
sila'y dapat lamang agad na malupig
bago lalong dumumi pa yaong tubig

at tuluyang mawasak ang kalikasan
dahil na sa kanilang pagkagahaman
na pulos tubo yaong nasa isipan
at walang pakialam sa mamamayan

sa disgrasya na tayo ibinubulid
ng mga gahamang sa buhay papatid
nangyayaring ito'y di dapat malingid
halina at tayo'y lagi nang magmasid

ang hinahangad natin ay katarungan
laban sa mananabas ng kalikasan
labang ito'y para sa kinabukasan
ng sunod na salinlahi't mamamayan

Ilang Pagninilay sa Pagtatapos ng Martsa

ILANG PAGNINILAY SA PAGTATAPOS NG MARTSA
ni Gregorio V. Bituin Jr.
13 pantig bawat taludtod

simbigat ng bundok ang kanilang mithiin
ayaw nilang mamatay ang sariwang hangin
dangal na nayurakan ay ayaw lasapin
buhay nila yaong tinubuang lupain

ang paglalakad na iyon ay pagtitiis
upang luha ng ninuno'y di magbabatis
mithi ng katutubo'y di dapat magahis
layunin ng kaaway di dapat magbuntis

tulad ng malarya ang mga mananakop
ng kanilang lupaing nais masalikop
sakit yaong dala ng mga asal-hayop
na walang pandama't di sila pakukupkop

patuloy ang paglalakad tulad ng alon
hinahampas ng hangin parito't paroon
patuloy na haharapin ang bawat hamon
hangga't di nakakamtan yaong nilalayon

* Ang Lakad Laban sa Laiban Dam ay nagsimula sa Gen. Nakar, Quezon patungong Malakanyang mula Nobyembre 4-12, 2009, kung saan kasama ang makata sa mahabang lakarang iyon.

Pagtanggap sa mga tutulugan

PAGTANGGAP SA MGA TUTULUGAN
ni Gregorio V. Bituin Jr.
15 pantig bawat taludtod

saan kami matutulog ay inayos na nila
minsan sa simbahan o kaya nama'y sa eskwela
doon na rin kami pansamantalang maglalaba
hanggang makarating ng lungsod ay di kami aba

maraming salamat sa pagtanggap ninyo sa amin
maraming salamat sa anumang inyong inihain
maraming salamat pagkat kayo'y kaisa namin
sa pakikibakang dapat pagtagumpayan natin

di man mahimbing ang tulog, may pahinga ang diwa
nanauli ang lakas ng katawang nanlalata
habang sa puso'y dama ang mga yanig at banta
ang tahanang Sierra Madre ang nasa gunita

inaapuyan ng ligalig kahit panaginip
pagkawasak ng Sierra Madre'y di na malirip
ngunit sa paglalakad, may pag-asang halukipkip
dapat tagumpay nito ang nakaukit sa isip

* Ang Lakad Laban sa Laiban Dam ay nagsimula sa Gen. Nakar, Quezon patungong Malakanyang mula Nobyembre 4-12, 2009, kung saan kasama ang makata sa mahabang lakarang iyon.