Miyerkules, Oktubre 19, 2022

Mga aklat ng kwento

MGA AKLAT NG KWENTO

kailangan kong magbasa-basa ng mga kwento
upang ako'y maging pamilyar sa pagkatha nito
makilala ang may-akda't ang kanilang estilo
kung bakit kwento nila'y kinagiliwan ng tao

si Liwayway Arceo ay may "Mga Piling Katha"
kay Maximo Ramos ay kwento niyang saling wika
kay Rosario De Guzman-Lingat na kwentong kinatha
kay Rabindranath Tagore na kwento niyang akda

paano nga ba ang maiikling kwento'y gagawin
una, kwento nila'y basahin at sadyang namnamin
ang saya, lungkot, libog, tunggalian, luha'y damhin
upang makatas ang buod na isip ay pukawin

namnamin upang malasap yaong kaibuturan
ng kwentong kinatha sa kanilang kapanahunan
pagbabasa ng talata't anong nasa pagitan
upang pagkatha ng sariling kwento'y magampanan

sa mga may-akda ng kwento'y maraming salamat
dahil ang kanilang estilo'y nakakapagmulat
prinsipyo't lakang akda nila'y nadaramang sukat
na sa aking puso't diwa'y tila kulog at kidlat

- gregoriovbituinjr.
10.19.2022

* litrato ng mga aklat mula sa aklatan ng makata

Martes, Oktubre 18, 2022

Patuloy

PATULOY

patuloy pa rin ang pagsinta
ng mag-partner at mag-asawa
magiging anak ay biyaya
pagsinta'y pag-asa't ligaya

patuloy pa ring magkasandig
sa bawat isa'y umiibig
sa mga isyu'y tumitindig
sa mga mali'y di palupig

patuloy ang pagsasamahan
binubuo nila'y tahanan
pangarap sa kinabukasan
nawa'y mapagtatagumpayan

- gregoriovbituinjr.
10.18.2022

Lunes, Oktubre 17, 2022

Salamisim

SALAMISIM

nagtago ang buwan sa kabila ng mga ulap
tila ba ako'y di masambit ang mga pangarap
mayroong simuno't panaguri sa pangungusap
upang mabanggit ang nakalutang sa alapaap

nangingilid pa rin sa luha ang tangan kong pluma
bakit di pa rin lumalaya sa hirap ang masa?
mahirap pa rin ang masisipag na magsasaka
o ang talagang problema'y ang bulok na sistema?

dinig ko pa rin ang hunihan ng mga kuliglig
habang sa lamig ang katawan ko'y nangangaligkig
alagaan natin ang kalikasan at daigdig
at sa uring manggagawa'y makipagkapitbisig

patuloy akong susulat para sa uri't bayan
magpapahinga lang sa pagdatal ni Kamatayan

- gregoriovbituinjr.
10.17.2022

Linggo, Oktubre 16, 2022

Sa landas ng pagkatubos?

SA LANDAS NG PAGKATUBOS?

nahuling anak ng Sekretaryo
ng Kagawaran ng Katarungan
sangkilong kush o dwarf marijuana
yaong sa suspek ay nakumpiska

naulat na sabi ng Kalihim:
"I wish my son a path to redemption!"
kaypalad ng anak, di natokhang
napiit man, buhay hanggang ngayon

subalit sa maraming natokhang
mga pamilya'y nagtatangisan
walang due process, basta pinaslang
at sinabi lang sila'y nanlaban

dahil nga ba sila'y mga dukha
kaya wastong proseso ay wala
ang mga ina'y nangungulila
path to redemption ba'y nahan na nga?

ang redemption pala'y pagkatubos
tulad daw ng nangyari kay Hesus
bakit ang tinokhang, dito'y kapos?
hustisya ba'y may piring at gapos?

katarungan sa mga pinaslang!
panagutin ang maysala't halang!
path to redemption kaya'y may puwang?
kung dugo'y tigmak sa lupang tigang

- gregoriovbituinjr.
10.16.2022

Pinaghalawan:
redemption - 1. pagkatubos, pagtubos; 
2. sa teolohiyang Kristiyano, pagkakaligtas sa mga kasalanan
mula sa UP Diksiyonaryong Filipino, pahina 1044

Ka-birthday ko'y desaparesido

KA-BIRTHDAY KO'Y DESAPARESIDO

ka-birthday ko'y desaparesido
human rights worker siyang totoo
subalit dinaklot ng kung sino
noon, sa panahon ng marsyalo

Oktubre Dos nang sinilang siya
Mahatma Gandhi'y ka-birthday niya
sa active non-violence nanguna
tinuring na bayani sa Indya

Albert Enriquez ang kanyang ngalan
Top Ten student sa paaralan
sa Student Council naging chairman
nagsilbi ng mabuti sa bayan

nang siya'y pauwi na'y dinukot
na umano'y militar ang sangkot
yaong nangyari'y nakakalungkot
baka buhay na niya'y nilagot

hanggang ngayon, di pa nakikita
yaong katawan o bangkay niya
nahan na ang asam na hustisya
sana bangkay niya'y makita pa

ito pa rin ang sigaw ng madla:
panagutin ang mga maysala!
hustisya kay Abet na winala
katarungan sa bawat winala!

- gregoriovbituinjr.
10.16.2022

3 magkakasunod na araw na magkakaugnay

3 MAGKAKASUNOD NA ARAW NA MAGKAKAUGNAY

Oktubre 15
International Day of Rural Women
Idineklara dahil sa World Food Day

Oktubre 16
World Food Day
Pagkain para sa lahat! Kagutuman ay Solusyonan!

Oktubre 17
International Day for the Eradication of Poverty
Pagkain para sa Lahat! Kahirapan ay Labanan!

tatlong magkakasunod na araw
na pandaigdigan ang lumitaw
na kung dadalumatin mong tunay
ang pananaw ay magkakaugnay

kababaihan sa kanayunan
ang nagtatanim sa kabukiran
upang lutasin ang kagutuman
upang labanan ang kahirapan

halina't ating alalahanin
di ipagdiwang kundi kilanlin
ang magsasaka'y bayani natin
lumilikha ng ating pagkain

upang malutas ang kagutuman
upang labanan ang kahirapan
ang sistemang bulok na'y palitan
ng isang makataong lipunan

bayang walang pagsasamantala
pamayanang walang palamara
na ang umiiral na sistema'y
para sa lahat, para sa masa

- gregoriovbituinjr.
10.16.2022

Sabado, Oktubre 15, 2022

Awit

AWIT

pagpupugay sa mga mang-aawit ng uri't bayan
sa kanilang makabuluhang kanta sa sambayanan
itinataas ang moral ng mga kababaihan
ng uring manggagawa, ng maralita't kabataan

kanilang inilarawa'y sistemang puno ng dugo
sa panahong pulos dahas na buhay ang iginupo
na pati karapatang pantao'y dinuduro-duro
sistema ng bu-ang ay dapat tuluyan nang maglaho

bakas sa awit ang prinsipyo nila't paninindigan:
"Labanan ang karahasan! Igiit ang katarungan!"
nakita nilang sistema'y dapat baguhing tuluyan
at lipunang makatao'y itayo ng sambayanan

mabuhay kayong mang-aawit, tunay na inspirasyon
salamat sa inyong mga liriko't mabuting layon
dignidad ng uri at ng bayan ay iniaahon
mula sa kumunoy ng sistemang dapat nang ibaon

- gregoriovbituinjr.
10.15.2022

Biyernes, Oktubre 14, 2022

Pagsirit ng pamasahe

PAGSIRIT NG PAMASAHE

Mayo, pamasahe pa ri'y nwebe
Hunyo, sampu na ang pamasahe
Hulyo, pamasahe'y naging onse
Oktubre, ang minimum na'y dose

upang madagdagan din ang kita
nilang tsuper na namamasada
gaano man kasakit sa bulsa
ng pasaherong hirap talaga

mga nangyari'y napakabilis
nang sumirit ang presyo ng langis
buti't masa pa'y nakakatiis
inis na'y di makita ang inis

galit na'y di makitang magalit
bagamat lihim na nagngingitngit
karapatan ay di maigiit
baka maridtag ng mga pangit

pamasahe na'y nagtataasan
ngunit walang magawa ang tanan
magtipid at magtiis na lamang
habang wala pa ring welgang bayan

- gregoriovbituinjr.
10.14.2022

Tatsulok



TATSULOK

napakahirap din sa pamilya ng mayayaman
na ang anak ay mahuli't makulong sa piitan
lalo na't nakuha'y kush o dwarf marijuana naman
halos isang kilo, milyon ang halaga, O, Bayan

anak ng Kalihim ng Katarungan ang nadakip
na marahil madaragdag sa kulungang masikip
lumaya kaya agad kung may perang halukipkip?
hustisya kaya'y laruin nang anak ay masagip?

mabuti't nahuli, di pinaslang, tulad ng iba
na sa "War on Drugs" ay kayraming buhay ang wala na
patuloy pa ring lumuluha ang maraming ina
dahil pinaslang ang mahal na anak at asawa

ang anak-mayaman, nahuli na, ngunit kulong lang
sa dukha'y walang proseso, agad na pinapaslang
sabi pa'y nanlaban, kaya daw binirang tuluyan
hanggang ngayon, hanap ng mahal nila'y katarungan

"at ang hustisya ay para lang sa mayaman", sabi
sa awiting Tatsulok, ganito ba'y nangyayari?
katotohanang awit nang bata'y di magpagabi?
ah, tatsulok na'y baligtarin ng nakararami!

- gregoriovbituinjr.
10.14.2022

* mga litratong kuha sa google

Numero Uno na lang

NUMERO UNO NA LANG

mabubuo na rin ang sudoku
pag nalagay lahat ng numero
pagmasdan mo ang nasa litrato
natira rito'y numero uno

ganitong laro'y nakakatuwa
pampasaya, dama mo'y ginhawa
sa bakanteng oras ginagawa
upang pagpahingahin ang diwa

dati, sinasagutan ko'y aklat
ng sudoku, ngayon, app na lahat
doon na nagsusudokung sukat
laro'y lohika't nadadalumat

tara, minsan, magsudoku ka rin
at ang sarili mo'y pasayahin
huwag lang kalimutang kumain
upang katawan ay lumusog din

- gregoriovbituinjr.
10.14.2022

Huwebes, Oktubre 13, 2022

Kanin

KANIN

isang tasang kanin ay sapat na
nang diabetes ay maiwasan
sa bahay man o sa karinderya
ang kalusugan na'y alagaan

staple food ang kanin sa Pinas
pangunahing pagkain sa atin
bakit ngayon dapat kang umiwas
gayong ito'y staple food natin?

mahalagang masagot ang bakit
sa staple food sa ating bansa
sana noong bata pa'y giniit
nang diabetes maiwasan nga

sana'y sa paaralan tinuro
tayo'y baka magkaka-diabetes
pag kayraming kaning isinubo
sana ngayon ay di nagtitiis

nang maiwasan habang maaga
iyang carbohydrates sa katawan
ah, hanggang sana nga lang talaga
habang patuloy pa sa gamutan

- gregoriovbituinjr.
10.13.2022

Miyerkules, Oktubre 12, 2022

Talanwang

TALANWANG

may lumang salita pala / tayong katugma ng aswang
sa walang utang na loob, / kahulugan ng talanwang
di man lang magpasalamat, / puso ma'y nakabuyangyang
sa pinagkakautangan / ng loob, para kang timang

bakit di magpasalamat / kung nabigyan ka ng pabor
sapagkat katumbas nito'y / ang dignidad mo o honor
halimbawa'y nabigyan ka / ng magulang mo ng motor
kung walang pasasalamat, / que barbaridad, de horror

pinag-aral ng magulang / hanggang ikaw ay lumaki
naging maganda ang kutis, / bumulas na binibini
nang magkaroon ng syota, / sumama na sa lalaki
"wala kang utang na loob," / ina mo sa iyo'y sabi

isa ka nga bang talanwang? / anong sakit na salita
masabihan ka nang ganyan, / tila puso'y hinihiwa
huwag magpadalus-dalos / sa mga pasya mong sadya
ay, alalahanin mo rin / ang magulang mong dakila

kung nasa tamang edad na / ay saka ka na magpasya
huwag hayaang mahulog / sa lilim ng punong mangga
lagi kang magpasalamat / sa nakamit na biyaya
huwag kang maging talanwang, / mahalin ang ama't ina

- gregoriovbituinjr.
10.12.2022

* talanwang - [Sinaunang Tagalog] walang utang na loob
(mula sa UP Diksiyonaryong Filipino, pahina 1212)

Martes, Oktubre 11, 2022

Komunal

KOMUNAL

mabigat ang imaheng umuukilkil sa isip
kapara ng balaraw na sa likod ko'y humagip
may pag-asa bang ang bayang nagdurusa'y masagip
sa kuko't bituka ng mapagsamantala't sipsip

noong primitibo komunal, walang pang-aapi
lahat ay nagbibigayan, walang makasarili
may paggagalangan, kapwa'y di isinasantabi
tribu'y pinangangalagaan ng mga bagani

sa panahon ngayon ng paghahari ng agila
kapitalistang nabundat na'y nais bumundat pa
habang manggagawa'y tila langgam sa sipag nila
mababang sweldo'y pinagtitiyagaan talaga

pribadong pag-aari ang ugat ng kahirapan
kaya mayamang iilan ay lalong yumayaman
habang laksang dukha'y batbat pa rin ng karukhaan
anumang sipag at tiyaga'y di pa rin umalwan

abanteng lipunang komunal ang pinapangarap
matayo ang lipunang makatao't mapaglingap
upang dukha'y maiahon sa kumunoy ng hirap
lalo't uring manggagawa'y magkakaisang ganap

- gregoriovbituinjr.
10.11.2022

_abag

_ABAG

tulong daw sa Sebwano ay abag
alitan at suntukan ay babag
hangin sa tiyan naman ay kabag
pakiramdam ng awa ay habag
di pagsunod sa batas ay labag
paggutom sa kakatayi'y tabag
at tunog ng paghakbang ay yabag

- gregoriovbituinjr.
10.11.2022

* abag - mula sa UP Diksiyonaryong Filipino, p. 1
* tabag - mula sa UPDF, p. 1195

Lunes, Oktubre 10, 2022

Makatang lungsod

MAKATANG LUNGSOD

ako'y isang makatang lungsod
na pagtula'y ikinalulugod
maralitang kayod ng kayod
matatag, matibay ang tuhod

tula'y hinggil sa mga kwento
sa mga lansangang narito
na sementado't aspaltado
maging katawang buto-buto

makinang na ilaw sa gabi
mga nagkikinangang poste
maririkit ditong babae
kwento rin ng tuso't salbahe

ang mahahabang eskinita
ang naglulutangang basura
maruruming ilog at sapa
mga dyip na nagkakarera

madalas magbilang ng pantig
sa tugma't sukat niyang hilig
sa manggagawa'y kapitbisig
isyu nila'y sinasatinig

isang makata ng Sampaloc
sinusunod ang tinitibok:
bilin sa awiting Tatsulok
ang dukha'y ilagay sa tuktok

- gregoriovbituinjr.
10.10.2022

Linggo, Oktubre 9, 2022

Ni-reset

NI-RESET

kagabi, sinabihan akong dumalo sa pulong
kinabukasan, paksa'y plano ng organisasyon
kanina, gumising ako ng pagkaaga-aga
dumating ng ikasampu sa takdang opisina

naghintay ako ng pagkatagal, walang dumating
iyon pala'y ipagpapaliban nila ang miting
bakit ganoon, ganyan ba sila magpahalaga
sa kasamang inaya sa pulong na wala sila?

wala ba akong kwenta't sila'y walang pakialam
dumalo ako sa pulong ngunit sila'y nang-indyan
o dahil lang wala ang pangulo't bise pangulo
at sekretaryo heneral lang ang kausap nito

ang salita nila'y di nila pinahalagahan
pagtupad ko sa usapa'y di pinahalagahan
tingin ba ng kausap nila'y bakit ako kasi
gayong tagahawak lang ako ng plakard sa rali

wala ang pangulo't ang bise pangulo'y maysakit
ako ang pinadalo, dokumento'y aking bitbit
ni-reset, kahit kaytagal kong naghintay sa opis
gayong inihanda ko na ang dapat na papeles

ako ba'y mali o di nila kursunadang sadya
sa rali'y tagabitbit lang daw ako ng bandila
di ba't nakakainis ang ginawa nilang ito
sa oras ng pultaym na tulad ko'y walang respeto

- gregoriovbituinjr.
10.09.2022

Sabado, Oktubre 8, 2022

Kami

KAMI

totoo kami sa pakikibaka
seryoso kami sa pakikibaka
matapat kami sa pakikibaka
narito kami sa pakikibaka

kaya huwag nila kaming gaguhin
ang masa'y huwag nilang gagaguhin
uring manggagawa'y huwag gaguhin
kaming mga dukha'y huwag gaguhin

patuloy kami sa aming layunin
patuloy kami sa aming mithiin
patuloy kami sa aming hangarin
hanggang asam na tagumpay ay kamtin

kumikilos kami ng buong tapat
kumikilos kami ng nararapat

- gregoriovbituinjr.
10.08.2022

Biyernes, Oktubre 7, 2022

Buhay bilang makata ng maralita

BUHAY BILANG MAKATA NG MARALITA

simula nang magkaisip ako na'y nagmakata
bata pa lang, kapatid at magulang na'y natuwa
sa dyaryong pangkampus nang magsimulang malathala
ang aking mga kwento, sanaysay, payak na akda

mga katropa'y nagpapagawa noon sa akin
ng tulang kaibig-ibig para sa susuyuin
kinatha ko ang marapat upang sila'y sagutin
ng sinisinta nilang ang puso'y nabihag man din

hanggang maging tibak, nagpatuloy sa pagsusulat
na layuning sa dukha't obrero'y makapagmulat
maambag ang kaya sa mga isyung sumambulat
nang makaipon ay naglathala na rin ng aklat

mula istap, nahalal sa mataas na posisyon
bilang sekretaryo heneral ng organisasyon
ng maralita, misyong labanan ang demolisyon
depensahan ang maralita'y aming nilalayon

dyaryong Taliba ng Maralita'y pinanghawakan
dahil tanging pahayagang pinaglalathalaan
ng mga kwento, sanaysay at tula ko sa bayan
litrato't ulat ko'y dito ninyo matutunghayan

minsan ay bumibigkas ng tula sa mga rali
sa samutsaring isyu, mahal na tubig, kuryente
pagtula na ang aking bisyo sa araw at gabi
itinutula'y maraming paksa't bagay na simple

salamat sa pagtanggap bilang makata ng dukha
ito'y taospusong paglilingkod sa maralita
lalo na sa kapatid at kauring manggagawa
maraming salamat sa pagtanggap sa aking tula

- gregoriovbituinjr.
10.07.2022

Sibuyas

SIBUYAS

nakakaluha ang pagtatalop
pati paggagayat ng sibuyas
tila sa balikat mo'y sumubsob
ang mukha kong di maaliwalas

pinagmasdan ko ang iyong labi
at mga mata mong mapupungay
kayganda ng iyong angking ngiti
na sa puso ko'y nakabubuhay

iyang sibuyas daw ay maganda
sa katawan lalo't kalusugan
sa pagkain nati'y pampalasa
at gamot din daw sa karamdaman

huwag lang balat-sibuyas tayo
sa pakitungo natin sa madla
o maging maramdaming totoo
pag isyu'y di kaya, namumutla

ah, sibuyas, sarap mong kainin
kasama ng kamatis at bawang
sibuyas lang, ulam na sa akin
sa suliranin ko'y pumaparam

- gregoriovbituinjr.
10.07.2022

Huwebes, Oktubre 6, 2022

Bakit?

BAKIT?

bakit pinagpipitagan ang mga masalapi?
dahil ba mayaman, ugali ma'y kamuhi-muhi?
bakit ginagalang ang may maraming pag-aari?
lupa'y inagaw man sa magsasaka't aping lahi?

bakit yaong may mga salapi'y nirerespeto?
ginto't pilak na ba ang batayan ng pagkatao?
balewala magsamantala man ang donya't donyo?
ginagalang ang mapera kahit asal-demonyo?

ah, nasaan na ang pakikipagkapwa kung ganyan?
na kaya ka lang nirerespeto'y dahil sa yaman?
habang dangal ng obrero't dukha'y niyuyurakan
ang mga walang-wala'y tinuturing na basahan!

maraming nagsisipag ngunit iba'y mauutak
upang yumaman, makamit ang respeto't palakpak
kahit ang kapwa'y hayaan lang gumapang sa lusak
basta makuha lang ang tatlumpung pirasong pilak

ayoko ng ganyang lipunang mapagsamantala!
na pulos kaplastikan ang umiiral talaga
nais kong matayo'y mapagkapwa-taong sistema
lipunang makataong may panlipunang hustisya!

mabigat ang kahilingan ngunit dapat kumilos
upang mawakasan ang sistemang mapambusabos
sinasapantaha kong darating ang pagtutuos
upang pagsasamantala'y tuluyan nang matapos

- gregoriovbituinjr.
10.06.2022

Almusal

ALMUSAL

tara, kain tayo, may sibuyas,
kamatis, at sanlatang sardinas
payak na ulam, galing sa patas
kahit madalas na bulsa'y butas

kailangang maagang gumising
dahil mahirap nang tanghaliin
at kaylayo pa ng lalandasin
upang magampanan ang tungkulin

ipagluto muna ang pamilya
mahirap magutom, kain muna
upang may lakas tayo tuwina
ang katawan, puso't isip, paa

tara, kaibigan, kain tayo
nang may lakas sa pagtatrabaho
araw-gabi'y gawaing totoo
mababa man o kulang ang sweldo

- gregoriovbituinjr.
10.06.2022

Miyerkules, Oktubre 5, 2022

Ngiti

NGITI

ay, napakaginaw ngayong gabi
wala pa siya sa aking tabi
ngayon lang nagkahiwalay kami
ng banig, anong nangyari kasi?

tumagay muna ng isang bote
ganyan ba talaga ang babae
isip ko'y anong tamang diskarte
sa pagpaparating ng mensahe

heto, hanap ko ang kanyang ngiti
kailan ko makikita muli
sana bukas ng gabi'y magawi
siya sa bartolina kong sawi

nais kong hagkan siya sa labi
sa tagay, ako na'y naglupagi
paano ba ang daan pauwi
kung ako'y lango na't humihikbi

- gregoriovbituinjr.
10.05.2022

Aklatan

AKLATAN

nabubuhay ako sa aklatan
ang daigdig kong kinamulatan
na punong-puno ng kasaysayan
panitikan yaring kinagisnan

butihing ina'y una kong guro
na marami sa aking tinuro
at nilakbay ko'y maraming dako
pati lungsod ng digma at guho

binasa'y sanaysay, kwento't tula
pati sulatin ng matatanda
binasa'y magagaling na akda
ng maraming awtor na dakila

salamat sa aklatang ang alay
ay dunong na aking nadidighay
may mga diyalektikong taglay
sa pagkatao'y nagpapahusay

- gregoriovbituinjr.
10.05.2022 
(World Teachers Day)

Martes, Oktubre 4, 2022

Paalala

PAALALA

huwag mong iwan ang iyong gamit
kung saan-saan, baka mawaglit
baka madampot ng nang-uumit

ang araw mo'y tiyak anong lupit
at sisisihin mo pati langit
sa munting mali mo't isang saglit

halimbawa, ikaw ay ginitgit
aba'y isipin mo na kung bakit
baka sitwasyo'y ikagagalit

paano kung sinta ang nawalan
ah, kahiya-hiyang kalagayan
pagkat di listo sa kaganapan

bigyang halaga ang kasamahan
huwag palupig sa kasamaan
at tugisin ang may kasalanan

ah, tandaang kayhirap mawalan
ng gamit nating pinaghirapan
kaya maging listo lagi, bayan

- gregoriovbituinjr.
10.04.2022

Linggo, Oktubre 2, 2022

Hapag

HAPAG

munting hapag ang bigay ni misis sa kaarawan
kaygandang alay na pumuno ng kaligayahan
malaking tulong sa mga gawain sa samahan
pati pagsulat ng isyu, historya't panitikan

mesita sa Espanyol, hapag sa sariling wika
munti kong kasangga sa pagsulat ng dusa't luha
katuwang sa mga isyu ng manggagawa't dukha
nagsasalaysay, kumakatha, at nagmamakata

pasalamat ko'y taospuso, yakap ko'y mahigpit
nang guminhawa sa pagkatha ng langit at pait
sa pamamagitan ng kwento, tanaga at dalit
dalawang puso mang magkalayo'y nagkakalapit

- gregoriovbituinjr.
10.02.2022

Sabado, Oktubre 1, 2022

Unang araw ng Oktubre

UNANG ARAW NG OKTUBRE

sa pamangkin kong si Sten, maligayang kaarawan
nawa'y lagi kang malusog at malakas ang katawan
habang ako nama'y iba ang nais na patunguhan
daang bihirang tahakin ang aking nilalakaran

unang araw ng Oktubre ay may bagong lalandasin
habang yaring mga sugat ay akin nang lalanggasin
mga salita't kataga sa laot ay lalambatin
halimaw ay iiwasan baka ako'y lalapain

ang timbangan o kiluhan ang tatak ng isang Libra
na ang dagsin o grabidad sa bagay ay humihila
pababa, ano ang bigat, gaano ang gaan niya
ano kaya ang katumbas ng lakas nito o pwersa

unang araw ng Oktubre, madaling araw na'y gising
makata na'y naglulubid, wala man sa toreng gawing
mga bituin sa langit ay patuloy sa pagningning
habang yaong pamayanan ay patuloy sa paghimbing

- gregoriovbituinjr.
10.01.2022

Miyerkules, Setyembre 28, 2022

Lumbera


LUMBERA
(Abril 11, 1932 - Setyembre 28, 2021)

payak ang puntod ng Pambansang Alagad ng Sining
umalis siyang puso'y nag-aalab ng magiting
sa masang pinaglingkuran niyang buong taimtim
may apat akong aklat niyang sa akin nanggising

sapagkat siya't tunay na makata't makabayan
ang kanyang mga akda nga'y aking pinag-ipunan
ang una kong libro niya'y tungkol sa panulaan
tuwa ko nang siya'y nakadaupang palad minsan

minsan lamang, isang beses, di na iyon naulit
subalit akda niya'y binabasa kong malimit
hinggil sa pelikula, tula, masang nagigipit
ang hustisyang panlipunang di dapat ipagkait

pagpupugay sa maestro, kay Sir Bien Lumbera
simpleng ngiti, mapagkumbaba, lahad ay pag-asa
sa ating panitikan, poetika, politika
payak man ang puntod, sa bansa'y maraming pamana

- gregoriovbituinjr.
09.28.2022

* Tulang nilikha sa unang anibersaryo ng kamatayan ni Sir Bien Lumbera
* Ang litrato ng puntod ay mula sa fb page ng Sentro Lumbera
* Ang una kong aklat niya'y ang Tagalog Poetry 1570-1898, ang tatlo pa'y ang Suri: Pag-arok sa Likhang Panitik, ang Poetika/Pulitika: Tinipong mga Tula, at ang Isang Sanaysay Tungkol sa Pelikulang Pilipino.

Pagpupugay sa 5 namatay na rescuer



PAGPUPUGAY SA LIMANG NAMATAY NA RESCUER

kasagsagan ng bagyong Karding nang sila'y mawala
buhay nila'y pinugto ng bagyong rumaragasa
bigla raw nag-flash flood ng life boat ay inihahanda
gumuho ang isang pader, ayon pa sa balita,
doon sa limang rescuer ay umanod na bigla

sila'y nagsagawa ng isang rescue operation
sa lalawigan ng Bulacan ginawa ang misyon
sa bayan ng San Miguel, iligtas ang naroroon
ginampanan ang tungkulin sa atas ng panahon
ngunit matinding baha ang sa kanila'y lumamon

tagapagligtas natin silang limang nangamatay
tungkuling sa kalamidad ay magligtas ng buhay
ng kanilang kapwa, ang buhay nila'y inialay
upang mailigtas ang iba, mabuhay, mabuhay!
sila'y mga bayani! taospusong pagpupugay!

- gregoriovbituinjr.
09.28.2022

* mga litrato mula sa google

Martes, Setyembre 27, 2022

Ondoy at Karding

ONDOY AT KARDING

dalawang bagyong nanalasa 
halos magkaparehong petsa
Setyembre dalawampu't lima
at hanggang kinabukasan pa

nang mag-Setyembre Bente-Sais
anim-na-oras lang, kaybilis
ng Ondoy nang ang Metropolis
ay nilubog, baha'y hagibis

Karding din ay napakatulin
typhoon signal four na tinuring
mga ulat ay ating dinggin
sa Quezon namuro si Karding

handa ba tayo sa ganito?
sa tumitinding klima't bagyo?
pag nanalanta na'y paano?
kay Ondoy ba tayo'y natuto?

panawagang Climate Justice Now
ay narinig bang inihiyaw?
ang aral ba nito'y malinaw?
na sa puso't diwa'y lumitaw?

- gregoriovbituinjr.
09.27.2022

Katha

KATHA

wala mang magbasa niring tula
akda ko'y di man gusto ng madla
patuloy pa rin akong kakatha
ng kung anong nasa puso't diwa

paksa ma'y pagdarahop ng madla
bahay man ng dukha'y ginigiba
pakikibaka ng manggagawa
kamaong kuyom ng maralita

maging trapo ma'y binubutata
may sumbat ng budhi sa kuhila
sa rali'y hampas man ng batuta
o sa tokhang man ay nabulagta

nilalamay ang wastong salita
hinahanap anong tamang wika
tumititig sa bawat kataga
kinikinis ang sukat at tugma

maraming paksang walang kawala
kaya kwaderno't pluma ko'y handa
upang kathain ang luha't tuwa
wala mang magbasa niring tula

- gregoriovbituinjr.
09.27.2022