Biyernes, Nobyembre 5, 2021

Taumbayan ang bida

TAUMBAYAN ANG BIDA

tinatangka kong magsulat ng kwento at nobela
kung saan nais kong banghay ay akdang walang bida
walang iisang taong ang lahat na'y nasa kanya
kumbaga walang Prince Charming sa tulog na prinsesa

saksi ako sa papel ng madla sa kasaysayan
nakita ko'y mahalagang papel ng taumbayan
na siyang umugit sa kasaysayan nitong bayan
tulad ng Unang Edsang akin noong nasaksihan

bida ang taumbayan, silang totoong bayani
kung wala sila, wala iyang Ramos at Enrile
bayan ang bayani, ang nagpakasakit, nagsilbi
bayani ang bayan, patotoo ko't ako'y saksi

kaya sa pagsulat ko ng kwento o nobela man
walang iisang bida, walang Batman o Superman
walang iisang tagapagligtas ng sambayanan
kundi ang sama-samang pagkilos ng taumbayan

huwag nang asahang may bathala o manunubos
kundi ay pagsikapan ang sama-samang pagkilos
palitan ang sistemang sanhi ng paghihikahos
ganito ang kwento't nobelang nais kong matapos

- gregoriovbituinjr.
11.05.2021

Kwentong bayan

KWENTONG BAYAN

sa ating mga kwentong bayan dapat walang hari
walang reyna, prinsipe, prinsesa, o dukeng imbi
nasaan na sa kwentong bayan ang ating kalahi
tulad ng raha, datu, lakan, na ating kalipi

mayroong hari't reyna sa mga kwentong dayuhan
dahil sadyang may hari't reyna sa kanilang bayan
subalit kung aaralin ang ating kasaysayan
nariyan ang datu, lakambini, lakan, babaylan

dapat sila ang nangingibabaw sa ating kwento
maliban marahil kung sila'y kinahihiya mo
sapagkat mas hanga ka sa mitolohiyang dayo
lalo't di mo batid ang kasaysayan ng bayan mo

kaya hamon sa mga manunulat at kwentista
sa pagsulat ng alamat, pabula, kwentong masa
ikwento ang mga babaylan, sultan, datu, raha
di reyna't hari, dahil wala tayong hari't reyna

may kwentong bayan na ba sa aliping sagigilid
sa namamahay, timawa, at lumayang kapatid
sa mga maralita, manggagawa, magbubukid
na talino't husay nila ang sa bayan ay hatid

ngalan man ng bansa'y mula raw kay haring Felipe
ng Espanya, di tayo liping sa hari magsilbi
tayo'y malayang tao, walang hari o prinsipe
kaya sa ating kwento, taumbayan ang bayani

- gregoriovbituinjr.
11.05.2021

Salawikain

SALAWIKAIN

ang lumakad ng matulin
kung matinik ay malalim
taal na salawikain
ng mga ninuno natin

ang tumakbo ng mabagal
ay di agad hininingal
kung humabol na ang askal
karipas na't mapapagal

bayan nga'y kalunos-lunos
kung mamamayan ay kapos
kung marami ang hikahos
at dukha'y binubusabos

bundok ay kayang tawirin
pag sinimulang lakarin
tuktok ay kayang abutin
pag sinimulang akyatin

payak ang mga kataga
sa isip ay nasok sadya
gumuguhit ang salita
sa kalooban at diwa

- gregoriovbituinjr.
11.05.2021

Huwebes, Nobyembre 4, 2021

Di man matularan

DI MAN MATULARAN

di ko man matularan ang mga obra maestra
nina Balagtas, Amado Hernandez, Abadilla,
Huseng Batute, Francisco Collantes, Rio Alma,
Huseng Sisiw, Benigno Ramos, at Eman Lacaba,
ay patuloy kong tutulain ang buhay ng masa

naging akin ngang inspirasyon ang kanilang tula
upang makalikha rin ng mga tula sa madla
inilalarawan ang buhay ng anak-dalita
pakikibaka't prinsipyo ng uring manggagawa
habang tinutuligsa ang mga trapo't kuhila

lalo't layon at tungkulin ng makata'y manggising
ng mga nagbubulag-bulagan, manhid at himbing
ng mga walang pakialam, ng trapo't balimbing
ng mga walang pakiramdam, mga tuso't praning
ng humahalakhak sa gabi ng tokhang at lagim

patuloy lamang sa pagkatha ang abang makatâ
habang isyu ng masa'y batid, saliksik ang paksâ
habang nagpapaliwanag hinggil sa klima't bahâ
lagi pang kasangga ng pesante, obrero't dukhâ
at kasamang umugit ng kasaysayan ng bansâ

- gregoriovbituinjr.
11.04.2021

Miyerkules, Nobyembre 3, 2021

Puso

PUSO

dinig mo rin ba ang atas ng pusong umiibig
upang mga kutya't linggatong ay iyong madaig
di ba't pag-ibig ang sanhi kung bakit pumipintig
ang iwing pusong sa lamig man ay di palulupig

kung ako'y agila, liliparin ang himpapawid
upang matanaw ang mga baluktot at matuwid
kung ako'y pating, sa kailaliman ay sisisid
upang mga perlas sa inyo'y aking maihatid

ani Balagtas, pag-ibig nga'y makapangyarihan
na pag iyon daw ay pumasok sa puso ninuman
ay hahamakin ang lahat, upang masunod lamang
ang damdaming tunay at talagang ipaglalaban

kaya nang diwata'y makita, agad natulala
di makausap ang nagulumihanang binata
habang ang taludtod at saknong ng abang makata
ay pumipintig na puso sa saliw ng haraya

- gregoriovbituinjr.
11.03.2021

Emosyon

EMOSYON

madalas, naroon akong animo'y nakikinig
sa mga usapang tila sa puso'y nang-uusig
mabuti pang talakayin ang pusong umiibig
kaysa mga usapang ang puso mo'y manginginig

oo nga't nilalayuan ko ang mga emosyon
ayokong makaramdam ng iyakang bumabaon
sa kaibuturan na di na ako makabangon
baka walang makapitan ay mahulog sa balon

sisisirin ko man ang malalim na karagatan
o tatawirin ang pito o walong kabundukan
lahat ay gagawin, huwag lang usapang iyakan
aba'y asahan mo agad iyon ay iiwasan

baka di makatulog, madala sa panaginip
at sa mga gagawin, sa puso na'y halukipkip
matapilok pa sa daan dahil sa kaiisip
mga kataga'y di mabigkas, walang kahulilip

pinatigas man ng karanasan ang pusong bato
subalit sa sermon at luha'y lumalayo ako
iyan nga ang sa kalooban ko'y dumi-demonyo
di maharap ang emosyon, buti pa ang delubyo

mababaw ba ang luha kong basta na lang iiyak
na sa biruan man ay di basta mapahalakhak
subalit hindi, handa akong gapangin ang lusak
upang kapwa'y maipagtanggol at di mapahamak

kung ako'y luluha, tiyak itatago lang iyon
kahit sa harapan ako'y tila astig na maton
pag may nakakaiyak, asahang lalayo roon
upang di basta bumagsak at agad makabangon

- gregoriovbituinjr.
11.03.2021

Ang di lumingon

ANG DI LUMINGON

nang bata pa ako'y / aking natutunan
ang isang kayganda / nating kasabihan:
"Yaong di lumingon / sa pinanggalingan, 
di makararating / sa paroroonan."

anong kahulugan / ng tinurang ito
ng mga ninuno, / pamanang totoo
na bilin sa atin / ay magpakatao
lingunin ang sanhi / ng pagiging tao

isipin mong lagi / saan ka nagmula
kung galing sa hirap / ay magpakumbaba
makisamang husay / sa kapwa mo dukha
lalo't naranasan / ang pagdaralita

kung sakali namang / ikaw na'y yumaman
dahil sa sariling / sikap ng katawan
minsan, lingunin mo / yaong nakaraan
at baka mayroong / dapat kang tulungan

yaong nakalipas / ay ating lingunin
at pasalamatan / silang gabay natin
tulad ng kawayang / yumukod sa hangin
lalo't pupuntahan / ay ating narating

- gregoriovbituinjr.
11.03.2021

Martes, Nobyembre 2, 2021

Tula

TULA

tula ang daan upang sa lubak ay makaahon
habang bagtas ang kumunoy ng covid at depresyon
damdamin ay nilalabas sa taludtod at saknong
di raw kasi makita sa mukha ko ang ekspresyon

habang tinitiis lang ang nararanasang bigat
habang paminsan-minsan pa rin ang pamumulikat
habang iniinda ang nangangalay kong balikat
habang napapatitig sa balantukan kong sugat

mabuti't sa akin ay may tumitinging diwata
at ginagabayan ako ng engkantadang mutya
di hinahayaang anumang sakit ko'y lumala
hanggang init ng katawan ko'y tuluyang bumaba

noong nagdedeliryo'y akin nang isinatitik
ang nasa loob ng walang imik o pagkasabik
mga naranasan sa utak ko'y pabalik-balik
na pawang sa taludtod at saknong naihihibik

- gregoriovbituinjr.
11.02.2021

Palaisipan

PALAISIPAN

ehersisyo mang di halata
sa pabalat nga'y nalathala
anila, "matalas na diwa
palaisipan ang panghasa"

kapag may panahon lang naman
sasagot ng palaisipan
bagong salita'y malalaman
kahit mula sa lalawigan

isa mang pampalipas-oras
o libangan, di man lumabas
tila may kausap kang pantas
na ang talino'y tumatagas

na akin namang sinasahod
ang salitang tinataguyod
na tunay ngang nakalulugod
na sa pagtula'y mga ubod

palaisipang laking tulong
sa mga taludtod ko't saknong
pati na sa anak mong bugtong
upang tumalas pa't dumunong

- gregoriovbituinjr.
11.02.2021

Pagtulos ng kandila

PAGTULOS NG KANDILA

sagisag ng paggunita
ang pagtulos ng kandila
pag-alay sa namayapa
ang pag-alalang ginawa

lalo na't ngayon ay undas
kahit di man tayo lumabas
paggunita'y anong timyas
sa iwing pusong may ningas

kandila man ay iisa
o ito ma'y dadalawa
pagtulos ay pag-alala
na sila nga'y mahalaga

tuwing undas na'y gagawin
kapag undas nga'y gawain
ito'y isa nang tungkulin
sa mga yumao natin

- gregoriovbituinjr.
11.02.2021

Lunes, Nobyembre 1, 2021

Pahiwatig

PAHIWATIG

tunay nga ba ang panaginip na dapat pansinin
at pag-isipan kung ano nga ba ang dapat gawin
anang namayapang lider, ituloy ang mithiin
dahil buhay na namin ang niyakap na layunin

namayapang lider ay nagpayo sa panaginip
o nagunita lamang ang bilin niya sa isip
sa sistemang bulok, manggagawa'y dapat masagip
patuloy na kumilos na prinsipyo'y halukipkip

kaytagal ding kasama ang lider-obrerong iyon
na sa isip o panaginip ko'y nagpayo doon
pagbalik-aralan ang mga dati naming leksyon
magrebyu muli, huwag sa pagtunganga magumon

kung tayo'y isda, nais tayong lamunin ng pating
kung tayo'y sisiw, nais tayong dagitin ng lawin
kung tayo'y langgam, kapitbisig tayong magigiting
bilang tao, lipunang makatao'y ating gawin

huwag hayaan ang kuhilang mapagsamantala
sa pagyurak sa dignidad ng karaniwang masa
di na dapat mamayagpag ang trapo't elitista
na sanhi ng kahirapan at bulok na sistema

salamat sa pahiwatig na sa akin nagpayo
kung manggagawa'y kapitbisig, doon mahahango
upang pagsasamantala ng kuhila't hunyango
sa dukha't karaniwang tao'y tuluyang maglaho

- gregoriovbituinjr.
11.01.2021

Pagkatao

PAGKATAO

payo sa akin nga'y huwag laging nakatunganga
sa kawalan kahit isang masipag na makata
makihalubilo pa rin sa mga maralita
at makipagkapitbisig pa rin sa manggagawa

dapat nang asikasuhan ang anumang naiwang
tungkulin at gawaing sa balikat nakaatang
di dapat kalimutang isang tibak na Spartan
at organisador ng makauring tunggalian

magpalakas ng katawan, muling magbalik-aral
upang sa sagupaan ay di agad matigagal
lalo't buhay ay dedikado sa pagiging kawal
ng kilusang paggawa, kaya huwag hinihingal

di dapat mawala ang ugnay sa sariling uri
bilang proletaryadong may adhikain at mithi
bilang makata'y isulat bawat isyu't tunggali
hanggang mithing lipunang makatao'y ipagwagi

- gregoriovbituinjr.
11.01.2021

Linggo, Oktubre 31, 2021

Undas

UNDAS

malupit ang nanalasang nagdala ng kadimlan
sa madla sa panahong di nila inaasahan
marami mang nakaligtas, marami ring lumisan
saksi ang ulap sa covid na dumaklot sa bayan

ngayong undas, mga nangawala'y ginugunita
may pupuntang libingan, magsisindi ng kandila
mahal sa buhay na para sa atin ay dakila
ating babalikan ang alaala nila't gawa

panahon ding gunitain ang desaparesido
na kaanak ay walang mapuntahang sementeryo
na tanging naiwan sa anak ay mga litrato
di nakita ang dapat humubog sa pagkatao

ang iba naman ay nananalangin ng hustisya
lalo't tinokhang ang anak ng humihikbing ina
tanging magagawa ko sa kanila'y makiisa
na sana hustisya'y kamtin ng mga anak nila

undas ay panahon ng paggunita't pagpupugay
at pagdalaw sa puntod ng mga mahal sa buhay
uusalin ng lihim na sa kanilang paghimlay
ay maging matiwasay ang kanilang paglalakbay

- gregoriovbituinjr.
10.31.2021

Sabado, Oktubre 30, 2021

Paskil sa dyip

PASKIL SA DYIP

nakapaskil sa dyip, "Please read me" 
"No face mask, no face shield, no entry"
wastong bilin, napakasimple
madali lang maiintindi

paskil na nagmamalasakit
nang di mahawaan ng COVID
kung wala kang face mask o face shield
huwag sumakay o sumabit

nawa'y unawaing totoo
na ito'y para rin sa iyo
sa kaligtasan ng kapwa mo
para sa bawat pasahero

ika nga nila, huwag tanga
alam mo namang may pandemya
face mask at face shield mo'y nahan ba?
kung suot, makakasakay ka

- gregoriovbituinjr.
10.30.2021

Biyernes, Oktubre 29, 2021

Paglingap

PAGLINGAP

nakangiti ang pangarap
lumulukso sa hinagap
kapag humigpit ang yakap
umiigting ang paglingap

anong ganda ng panahong
sa amin ay sumalubong
handang harapin ang hamong
di maiwasang masuong

salamat sa bawat ngiti
lagi sanang manatili
pagsinta, adhika't mithi
manatili sanang lagi

kung paglingap ay malusog
ay dahil nga sa pag-irog
habang mundo'y umiinog
rosas ka, ako'y bubuyog

- gregoriovbituinjr.
10.29.2021

Pasong lutuan

PASONG LUTUAN

ang lumang electric rice cooker ay hinanap nila
tanging rice pot o kaldero ang kanilang nakita
ang pinaglalagyan ng kaldero'y nawawala na
yaong sinasaksakan ng kuryente'y nahan na ba

hanggang matagpuan ang hinahanap sa may hardin
subalit pangit nang paglutuan kahit pilitin
ang de-kuryente'y di na mapaglutuan ng kanin
aba'y sa kahoy o sa gasul ka na lang magsaing

hanggang kanilang napagtanto ang katotohanang
ang lumang rice cooker pala'y nasira nang tuluyan
di na magamit, imbes itapon, ginamit naman
ginawa nang pasong taniman ng mga halaman

talagang naging malikhain ang gumawa nito
mapapabilib ka't siya rin pala'y isang henyo
sa kanyang halimbawa'y dapat din tayong matuto
na pwedeng baguhin ang gamit ng sirang gamit mo

- gregoriovbituinjr.
10.29.2021

Alapaap

ALAPAAP

nakatitig na naman sa ulap
upang muling tumula't mangarap
lalo't kayraming nasa hinagap
na nais dalhin sa alapaap

lalo't ulap ay naghugis puso
na madarama kung may pagsuyo
sa musa, makata'y narahuyo
sa pag-ibig na di maglalaho

makatang tunay na umiibig
katawan man ay nangangaligkig
sa alapaap ay nakatitig
puso'y narito pang pumipintig

gagawin ng makata ang lahat
upang ulap ay abuting sukat

- gregoriovbituinjr.
10.29.2021

Sanlakas 28

PAGPUPUGAY SA IKA-28 ANIBERSARYO NG SANLAKAS

aking nakita'y lubusang pagsisilbi sa masa
mapanuri, palaban, talagang nakikibaka
silang Sandigan ng Kalayaan at Demokrasya
ng Sambayanan, saksi ako sa nagawa nila

isinilang sa gitna ng matinding debatehan
tumindig sa tama, iwinasto ang kamalian
wala sa dulo ng baril, di sa digmaang bayan
maitatayo ang mithing makataong lipunan

sinusuring mabuti ang sumusulpot na isyu
binabaka ang mali't kapalpakan ng gobyerno
naghahain pa ng kahilingang pabor sa tao
naghahapag ng solusyong dapat dingging totoo

patuloy sa pag-oorganisa ng aping madla
nakikipagkapitbisig sa uring manggagawa
nakikibakang tunay kasama ng maralita
naglilingkod sa kapwa, nasa puso ang adhika

at sa ikadalawampu't walong anibersaryo
ng Sanlakas, taospusong pagbati't pagsaludo
bahagi na kayo ng paglaki ko't pagtanda ko
kaya narito akong nagpupugay ng totoo

- gregoriovbituinjr.
10.29.2021

Huwebes, Oktubre 28, 2021

Kapasyahan

KAPASYAHAN

ang walo'y nagkatipon
animo'y nagpupulong
kayo na rin ba'y gutom
sa bawat isa'y tanong

hintaying tayo'y bigyan
ng bigas o anuman
sakaling wala naman
sa lupa'y kumahig lang

napagpasyahan nila
laging magsama-sama
mangitlog man ang isa
salamat sa biyaya

pag gabi na'y matulog
at humapon pag antok
pag araw na'y pumutok
tara't magsitilaok

- gregoriovbituinjr.
10.28.2021

Samutsaring nilay

SAMUTSARING NILAY

ang alapaap animo'y muling napagmamasdan
subalit nakatitig lamang pala sa kawalan
habang siko'y nasa pasimano ng durungawan
ay kung anu-ano ang sa isip ay nag-indakan

O, daigdig, manggagawa'y dapat magkapitbisig
upang uring mapagsamantala'y mapag-uusig
ang impit at daing ng mga api'y naririnig
hustisyang asam sa puso ng dukha'y nananaig

minsan, una kong tira'y e4, opening Ruy Lopez
paano pag nag-Sicilian ang katunggali sa chess
imbes na nag-e5 ay c5 ang tirang kaybilis
ani Eugene Torre, ang buhay nga'y parang ahedres

O, kalikasan, bakit ka nila pinabayaan?
bakit karagatan mo'y nagmistulang basurahan
bakit ba dapat alagaan ang kapaligiran
wala mang pakialam ang tao sa kapwa't bayan

- gregoriovbituinjr.
10.28.2021

Puno

PUNO

pagmasdan mo ang mga punò sa katabing gubat
tingnan mo ang mga tindig nila't nakagugulat
tila bantay sa sukal habang napapamulagat
tila tanod sa dawag na sa iyo'y nanunumbat

animo'y karit ni Kamatayan ang isang sanga
na parang handa kang hatawin kapag nangambala
may mahahabang sanga ring tila yayakapin ka
marahil mga tuod na nagkadahon lang sila

pagsapit ng dapithapon, mawawala ang lilim
dadantay sa katawan mo't pisngi'y sariwang hangin
puno'y nag-iindakan pagsapit ng takipsilim
kasabay ng amihan at alitaptap sa dilim

diwa ng makata'y inaakit ng mga punò
guniguni ng manunula ang nirarahuyò
may diwata ba roong sa makata'y nanunuyò
bagamat lalamunan ko naman ay nanunuyô

- gregoriovbituinjr.
10.28.2021

Miyerkules, Oktubre 27, 2021

Engels at Rizal sa London

ENGELS AT RIZAL SA LONDON

may tula si Rio Alma tungkol sa pagkikita
nina Friedrich Engels at Jose Rizal, sa London pa
na pag iyong nabasa'y tila ka mapapanganga
na sa pag-uusap nila'y parang naroroon ka

anong tindi ng dayalogo ng dalawang iyon
kay Rizal, dapat unahin muna ang edukasyon
kay Engels, nirespeto si Rizal sa pasyang iyon
subalit binanggit bakit dapat magrebolusyon

at sa huli, nagkamayan ang dalawang dakila
ngunit nang maghiwalay, may binulong silang sadya
na di na nadinig ng isa't isa ang salita
bagamat batid natin bilang nagbabasang madla

at ngayon, sa webinar ni Dr. Ambeth Ocampo
ay sinabing baka nagkita ang dalawang ito
nagkasabay sa London silang sikat na totoo
kung aaralin natin ang kasaysayan ng mundo

wala pang patunay na nag-usap nga ang dalawa
bagamat magkalapit ang tinutuluyan nila
nasa Primrose Hill si Rizal,  sa inupahan niya
kay Engels ang layo'y sandaan limampung metro pa

kaya iniskrin shot ko ang isang slide ni Ambeth
upang magsaliksik baka may ibang kumalabit
sabihing may katibayang nag-usap silang higit
at nang sa aking balikat, ito'y di ipagkibit

- gregoriovbituinjr.
10.27.2021

* litrato ay screenshot sa nadaluhan kong webinar na isa sa tagapagsalita ay si Dr. Ambeth Ocampo, Session 2 ng Ilustrado Historiography ng Philippine International Quincentennial Conference, October 26, 2021
* datos mula sa isang aklat ng tula ni Rio Alma (na di ko na matandaan ang pamagat)
* https://www.pna.gov.ph/articles/1072710

Pambansang utang






PAMBANSANG UTANG

utang ng utang, nakikinabang ba'y buong bansa
o ito'y para sa pag-unlad ng tuso't kuhila
at tubò ng korporasyon nilang dinadakila
ngunit bakit naghihirap pa rin ang laksang dukha?

pambansang utang, inutang nila mula pa noon
may utang ka, ako, ang isisilang pa lang ngayon
sa piso, umabot nang higit labing-isang trilyon
sa dolyares ay dalawang daan, tatlumpung bilyon

kanino ba tayo umutang ng ganyang salapi
upang magkautang din ang sunod na salinlahi
utang ng gobyerno, apektado ang buong lipi
gobyernong papalit-palit, bakit ganyan ang gawi

pambansang utang ay para ba sa pag-unlad nino?
bakit naghihirap pa rin ang karaniwang tao?
bakit una'y pag-unlad ng tulay, at di ng tao?
obrerong gumawa ng tulay, dukha pa rin, oo

sa webinar na dinaluhan ko'y may panawagan:
kanselahin o ibasura ang di mabayarang
utang, kanselahin pati ilehitimong utang
higit dito'y dapat tigil na ang pangungutang

sa United Nations ay itayo sa loob nito
ang isang mekanismong dapat na komprehensibo
hinggil sa isyu ng utang, i-awdit ding totoo
ang nagpautang at ang nangungutang na gobyerno

pagbubuo at paglalatag ng pandaigdigan
at pambansang balangkas, pati mga patakaran
ukol sa pangungutang at pagbabayad ng utang
na demokratiko't sa batayang makatarungan

sanggol ka pa'y kaylaki na ng utang ng ina mo
sino bang magbabayad ng inutang ng gobyerno
o ang inutangan yaong may utang na totoo
ah, ganitong sistema'y dapat tuluyang mabago

- gregoriovbituinjr.
10.27.2021

* mga litrato mula sa PowerPoint ng dinaluhang webinar

Martes, Oktubre 26, 2021

Pagkatha

PAGKATHA

totoo nga bang sa maraming taludtod at saknong
ako'y pawang paglalarawan ng kutya't linggatong
tulad ng sinulat ni Balagtas sa obra noon
na kayraming inililibing ng walang kabaong

datapwat di totoo ang kanilang haka't bintang
madalas ilarawan ko'y bagay na karaniwan
pati mga nangyayari sa klima't kalikasan
di pulos damdamin, emosyon, dusa't kalungkutan

kayraming paksa sa paligid, ilibot ang mata
natumbang puno ng saging, ipil, kalumpit, mangga
bulalo, adobo, manggagawa, pabrika, silya
mga konsepto tulad ng panlipunang hustisya

anong mga balita't nagaganap sa paligid
karapatang pantao, tokhang, sa dilim binulid
isda sa laot, kalabaw, ibon sa himpapawid
tabak, rebolber, Supremo, sugod, mga kapatid

makinig sa radyo, masdan mo ang kapaligiran
kahit sa paghimbing, paksa'y napapanaginipan
babangon bigla, magsusulat, madaling araw man
habang sariwa pa ang nagsasayaw sa isipan

- gregoriovbituinjr.
10.26.2021

Lunes, Oktubre 25, 2021

Pagkakaisa

PAGKAKAISA

may agad akong nagunita nang mabasa iyon
kasabihang sa buhay ay may prinsipyadong layon
mula sa Etiyopya, animo'y tula at bugtong
ang: "When "When spider webs unite, they can tie up a lion."

na maikukumpara sa nabasa ko ring taos
ito'y: "Workers of the world, unite! You have nothing to lose
but your chain," kung manggagawa nga'y magkaisang lubos
puputlin nila ang kadena ng pagkabusabos

kung magkapitbisig tulad ng sapot ng gagamba
magagapos nila ang leyong mapagsamantala
at sa pang-aapi sa masa'y di na makadamba
tulad ng pagtapos sa paghahari ng burgesya

dahil Tao'y tao, ating kapwa, may karapatan
tulad ng mga manggagawang aliping sahuran
kung walang manggagawa, wala tayong kaunlaran
kanilang mga kamay ang nagbuo ng lipunan

sapot ng gagamba'y ihanda nating buong giting
upang igapos ang leyong dahilan ng ligalig
manggagawa, magkaisa, mensahe'y iparating
upang bulok na sistema'y palitan na't malupig

- gregoriovbituinjr.
10.25.2021
#LaborPowersa2022
#ManggagawaNamansa2022

* ang litrato ay screenshot mula sa yutyub

Basura

BASURA

mula sa "To All The Girls I've Loved Before" na awitin
na minsan ko nang kinanta't makabagbag-damdamin
ngayon, ito nga'y binago ng ilang malikhain
"To All The Wastes I've Trashed Before" na pumukaw sa akin

isang paalala sa mali nating ginagawa
tapon kung saan-saan, sa basura'y balahura
kayraming basurang plastik sa paligid at diwa
tila kalikasan na'y ating binabalewala

maruming kinahihinatnan ng ating paligid
mga isda sa laot, sa plastik na nabubulid
hayop, ibon, sa plastik na basura nasasamid
gayon din ang tao, paano ito mapapatid

pinag-uusapan sa mundo'y nagbabagong klima
lalo't sa Nobyembre, COP 26 ay simula na;
dapat pag-usapan din ang tumitinding basura
paano lulutasing sama-sama ang problema

may ginagawa, ngunit di sapat ang mag-ekobrik
lalo't may naglilipana nang mga microplastic
eh, paano pa ang di na makitang nanoplastic
na baka sa ating kinakain pa'y nagsumiksik

"To All The Wastes I've Trashed Before" ay ating pagnilayan
tandang may dapat tayong gawin sa kapaligiran
plastik na basura'y paano ba sosolusyonan
upang luminis ang paligid at kinabukasan

- gregoriovbituinjr.
10.25.2021

ang litrato ay screenshot mula sa fb
* COP 26 - ika-26 na pulong ng taunang Conference of Parties on Climate Change, na magaganap sa Nobyembre 2021

Linggo, Oktubre 24, 2021

Usapang manok

USAPANG MANOK

tatlong manok ang nakatali doon sa kulungan
habang manok na nasa laya'y nakatanghod lang
marahil napag-usapan nila ang kalayaan
masarap ang buhay sa laya, ang nasabi naman

patungong bitayan na ba ang tatlong nakakulong?
nagpiit ba sa kanila'y naghanda na ng gatong?
nagawa lang ng tatlong manok ay bumulong-bulong
tanong ng manok sa laya, anong maitutulong?

baka naman manok ay kanilang aalagaan
o palakihin ang magiging magilas na tandang
o paiitlugin ang magiging inahin naman
ngunit sa may-ari ng manok yaong kapasyahan

natapos agad ang kanilang munting pag-uusap
nang kulungan ay kinuha agad sa isang iglap
dadalhin sa kung saan, bibitayin na bang ganap?
o sila'y aalagaan ng may buong paglingap?

- gregoriovbituinjr.
10.24.2021

Natumbang saging

NATUMBANG SAGING

tinumba marahil ng bagyo ang buwig ng saging
kanina ko lang nakita sa likod-bahay namin
baka maunahan ng daga, dapat ko nang kunin
kaysa  saging na mahihinog na'y kanyang ngatngatin

higit isang buwan na nang una ko itong kunan
ng litrato nang muling umuwi ng lalawigan
dahil potasyum itong pampalakas ng katawan
na naging paksa na rin ng tula sa kalusugan

ngalang agham pala nito'y musa acuminata
ang ibang ispesyi nito'y musa balbisiana
na hybrid ng dalawa'y musa paradisiaca
habang musa sapientum ang lumang ngalan niya

anong sarap ng saging na tanim mo pag nahinog
pagkat alaga mo ito'y talagang mabubusog
habang katabing kumakain nito'y iniirog
na dahil sa potasyum, katawan ninyo'y lulusog

- gregoriovbituinjr.
10.24.2021

Sabado, Oktubre 23, 2021

Ayoko

AYOKO

ayokong magtila nalaglag na mumo sa pinggan
na imbes kainin mo'y pakain na lang sa langgam
o patuka sa manok, o ng mga sisiw pa lang
ayokong maging mumo, tiyan ay di nakinabang

ayoko sa isang buhay na walang katuturan
na hanap sa akin ay manahimik sa tahanan
na dinistrungka na ang iwi kong puso't isipan
na pulos kain, tulog, ligo, nasa palikuran

ayoko sa paraisong pawang kapayapaan
di pa ako patay upang pumayapang tuluyan
buti pa sa putikan at impyernong kalunsuran
dahil may katuturan ka sa ipinaglalaban

ayokong mapag-iwanan lamang ng kasaysayan
na buhay ka nga sapagkat humihinga ka lamang
buti pa ang tae ng kalabaw na nadaanan
na magagamit mo pang pataba sa kabukiran

ayokong ako'y di ako, nasa ibang katawan
tunay na ako'y wala, nasa ibang katauhan
ang hanap nila sa akin ay ibang tao naman
nais ko ang tunay na ako, na dapat balikan

- gregoriovbituinjr.
10.23.2021

Biyernes, Oktubre 22, 2021

Kalusugan

KALUSUGAN

sa isang webinar sa kalusugan ay nabatid
ang dapat gawin ngayong nananalasa ang covid
tila baga sa karimlan tayo'y ibinubulid
habang iniisip paano ito mapapatid

kalusugan pala'y kagalingang pangkabuuan
ng pisikal, mental, sosyal, ng buong katauhan
at di lamang kawalan ng sakit o kahinaan
ito pala'y batayang prinsipyong pandaigdigan

di kalusugan kung walang malusog na isipan
at malusog na isip ay higit pa sa kawalan
ng kasiraan sa pag-iisip, na natutunan
sa isang webinar hinggil sa ating kalusugan

tunay ngang nakakabalisa ang coronavirus
siyam daw sa sampung tao'y ligalig ditong lubos
panganib na sa kalusugan, sa kita pa'y kapos
walang trabaho't katiyakan, naipon pa'y ubos

dahil ako'y nagka-covid, sa webinar dumalo
sa maraming kaalamang binahagi'y matuto
salamat sa webinar sa binahaging totoo
habang nakatingin pa rin ako sa sarili ko

- gregoriovbituinjr.
10.22.2021

mga litrato ay screenshot ng makata sa webinar