Payo't payong mula CHR

PAYO'T PAYONG MULA CHR

namigay sa mga dumalo

ng payong ang CHR dito

sa ulan, agad nagamit ko

buti na lang at di bumagyo

payong, kapatid, tila sabi 

ng mga katoto't kakampi

sa isyu ng bata, babae

obrero, maralita, IP

salamat sa payo at payong

nang karapatan ay isulong

salamat, binahagi'y dunong

ang problema ma'y patong-patong

may tatak: "Naglilingkod maging

sino ka man", aba'y kaygaling

sana'y tagos sa diwa natin

at puso ang gayong pagtingin

- gregoriovbituinjr.

07.04.2025

Pahinga muna sandali

pahinga muna sandali

bago sa bahay umuwi

ang lumbay ay pinapawi

napapangiti kunwari

- gregoriovbituinjr.

07.04.2025

* nagbidyo-selfie sa malaking pusa sa Fiesta Carnival

* mapapanood ang bidyo sa kawing na: https://web.facebook.com/share/v/1B4eMzs9bB/ 

Ulat ng grupo hinggil sa torture

CAT - Convention Against Torture

ULAT NG GRUPO HINGGIL SA TORTURE

(binigkas para sa isa sa walong thematic groupings sa workshop sa CHR)

Anti-Torture Act na'y naisabatas

nagdaan na'y labing-anim na taon

nakasuhan ay iisa pa lamang

nag-tortyur kay Jeremy Corre iyon

niratipika ng bansa ang OPCAT

to prevent torture, at may NPM pa

ang National Preventive Mechanism

na CHR daw ay maitalaga

may panukalang batas sa NPM

sa Kongreso't Senado'y naitanim

na dapat maging ganap na batas na

upang kulungan ay nabibisita

upang walang torture na magaganap

at walang nakabilanggong maharap

sa tortyur na talaga ngang pahirap

sana nga ang bayan ito'y magagap

jail decongestion ay dapat i-address 

anti-terror act ay dapat maalis

bilanggo'y huwag ituring na ipis

sila'y tao ring di dapat matiris

- gregoriovbituinjr.

07.04.2025

Pahimakas kay kasamang Rod

PAHIMAKAS KAY KASAMANG ROD

(binigkas ng makatang gala sa pugay-parangal)

sa iyo, kasama, pagpupugay

sa pagpapatibay mo ng hanay

sa adhikaing lipunang pantay

para sa masa, misyon mo'y lantay

ating kasamang Rod Guarino

mahusay makitungo sa tao

kasama ng guro, prinsipyado

organisador siyang totoo

naging secgen namin sa BMP

naging pangulo namin sa XD

organisador pa ng TDC

at sa Ating Guro pa'y nagsilbi

salamat sa lahat ng nagawa

pinaglaban ang isyu ng madla

kasangga ng uring manggagawa

kaisa ng guro't maralita 

pakikibaka ang ibinunsod

ng pagkilos mo at paglilingkod

ginhawa ng masa'y tinaguyod

taasnoong pagpupugay, Ka Rod

- gregoriovbituinjr.

07.03.2025

* BMP - Bukluran ng Manggagawang Pilipino

* XDI - Ex-Political Detainees Initiative

* TDC - Teachers Dignity Coalition 

* Ating Guro party list

Nakatagong katotohanan

NAKATAGONG KATOTOHANAN

kayraming katotohanan ang nakatago

katotohanang iwinaksi't pinaglaho

kumbaga malinaw na sapa'y pinalabo

ng basura ng kasakimang di mahinto

di lang hinggil sa nawawalang sabungero

kundi pati winalang desaparesido

kundi pati walang salang nakalaboso

pati nilait na karapatang pantao

paano ba patuloy na ipaglalaban

ang katotohanan para sa kagalingan

ng dukha, obrero, bata, kababaihan 

upang kamtin ang asam na katotohanan

talaga bang pangit ang kasinungalingan?

talaga bang masakit ang katotohanan?

tungong kapanatagan ng puso't isipan

halina't hagilapin ang katotohanan

- gregoriovbituinjr.

07.03.2025

* litrato mula sa headline ng pahayagang Tempo, Hunyo 3, 2025

Dalawang pinggan

DALAWANG PINGGAN

naglatag ako ng dalawang pinggan sa lamesa

akala ko, sabay tayong kakain, di na pala

nakasanayan kasing kakain tayong dalawa

ngunit di ko na tinanggal ang isang pinggan, sinta

marahil, matagal pa bago ko paniwalaan

na talagang wala na tayong pinagsasaluhan

pag naulit, ilatag ko muli'y dalawang pinggan

paumanhin, mahal, kung naalala ka na naman

minsan nga, paborito mo ang aking nabibili

na madalas mong papakin, tayo nga'y nawiwili

mga kwento mo'y diringgin ko habang magkatabi

pagkaing di mo naubos, uubusin ko rini

magsasalo pa rin tayo, sa pagdating ng araw

at sabay tayong hihigop ng mainit na sabaw

habang mga diwata'y umaawit, sumasayaw

sa alapaap at sa iyo'y muling manliligaw

- gregoriovbituinjr.

07.03.2025

Listo pa ba?

LISTO PA BA?

buti't di natatabig ng sasakyan

habang tulala pa ring naglalakad

muntik-muntikan nang masagasaan

buti't mabilis pa ring nakaigtad

di ko pa rin batid ang kasagutan

kung bakit ganito ang naging palad

naming mag-asawang nag-iibigan

ang bulaklak ay di na bubukadkad

kami'y madalas magkatalamitam

kinabukasan ang isinasaad

ngunit ang kahapon ang nananamnam

kong ang buhay ay sadya nang sumadsad

hirap tanggaping nawalang tuluyan

ang sintang tanging pag-ibig ang hangad

ako'y tulala pa rin sa lansangan 

habang narito akong naglalakad

- gregoriovbituinjr.

07.02.2025

Pagsilip sa bookfair

PAGSILIP SA BOOKFAIR

matapos pumirma ng ilang papeles
o dokumentong di ko maintindihan
sa bookfair sa Megamall muna'y sumilip
sa samutsaring libro'y di nakatiis

ito lang nama'y aking pinakabisyo
kahit di bumili, titingin ng aklat
lumang libro ng tula o kaya'y bago
anumang isyu, paksa, binubulatlat

kaysimple ng buhay ng abang makatâ
kakayod nang nais na libro'y mabili
nakakapagbasa kahit walang-wala
pagkat gawain itong kawili-wili

mabuti't nakasilip sa unang araw
ng bookfair na tatlong araw daw gagawin
nais na libro'y pag-iipunang tunay
mapurol kong diwa'y nais kong hasain

- gregoriovbituinjr.
07.01.2025

Nilay sa Fiesta Carnival

NILAY SA FIESTA CARNIVAL

kinakaya ko ang lahat

ang totoo'y di pa kaya

kunwari, kaya ko lahat

bagamat naluluha pa

kaya sa tambayan namin

ni misis ng isang beses

ay doon nagmuni-muni

ng salu-salong kaytamis

kanina, mga papeles

ay di ko maunawaan

bagamat naintindihan

ang sinabi ng kausap

di madali ang ganito

kunwari'y kinakaya ko

sa nakasamang totoo

pagpasensyahan po ako

di ko pa kaya? kaya pa?

kakayanin ko talaga

kahit na wala na siya

sana nga'y kayanin ko pa

- gregoriovbituinjr.

07.01.2025

P50 dagdag sahod sa Hulyo 18

P50 DAGDAG SAHOD SA HULYO 18

imbes na dalawang daang piso

dagdag sahod ay limampung piso

pabor ba ito sa mga grupo

ng manggagawa o ng obrero

mabuti nang may dagdag, sabi nga

ng kapitalista, kaysa wala

pabor ba ang uring manggagawa

na limos lang ang bigay na sadya

aba, ito'y sa NCR pa lang

paano ang nasa lalawigan

kaawa-awa ang kalagayan

ng mga lumikha ng lipunan

anong liit ng kanilang sahod

sa ekonomya, sila'y gulugod

likha ng likha, kayod ng kayod

kaysisipag sapatos ma'y pudpod

- gregoriovbituinjr.

07.01.2025

* ulat mula sa pahayagang Bulgar, Hulyo 1, 2025, tampok na balita (headline) at pahina 2

Sa huling araw ng Hunyo

SA HULING ARAW NG HUNYO

pulos sulat

di maawat

pulos tulâ

ang mahabâ

ang pasensya

habang masa

ninanasa

ay hustisya

iyan pa rin

ang gagawin

tatapusin

ang labahin

magsasampay

magninilay

kahit panay 

luha't lumbay

diwa'y tuon

sa nilayon

inspirasyon

yaong misyon

basahin mo

ang akdâ ko

kahit ako

ay ganito

pag nahagip

ang nalirip

naiisip

ang nasagip

tapusin na

ang giyera

mundo nawa'y

pumayapa

- gregoriovbituinjr.

06.30.2025

Keychain

KEYCHAIN

tila isa na niyang pamana

ang keychain na may aming larawan

ito'y isang remembrance talaga

na aking dapat pakaingatan

gagamitin ko na rin ang susi

sino pa nga bang gagamit nito?

mga Mulawin ba't mga Sangre?

gayong sila'y nasa ibang mundo

ang keychain ay naroon sa kitchen

kung pakikinggan mo'y magkatugma

keychain, nasa kitchen, walang chicken

sa pagtutugma'y nakatutuwa

buti't itong aking diwa'y gising

sa panahong kaysarap magsulat

mamaya'y tiyak nang mahihimbing

upang bukas muli ay magmulat

- gregoriovbituinjr.

06.30.2025

Bagong gupit, bagong pagharap sa buhay

BAGONG GUPIT, BAGONG PAGHARAP SA BUHAY

pagdating sa lungsod, plano kong magpagupit

tanda iyon ng bagong pagharap sa buhay

semikalbo ang sa barbero ay sinambit 

at ako nama'y ginupitan niyang tunay

haharapin ang buhay nang wala si misis

haharap sa buhay nang wala ang kabiyak

hindi araw-gabing laging paghihinagpis

dapat patuloy ang buhay sa tinatahak

bagamat may lumbay sa kanyang pagkawala

subalit minsan nga'y aking naitatanong

ilang taon kaya bago muling sumigla?

tulad ng puno bang taon din kung yumabong?

magpapatuloy ang buhay, titindig ako

haharapin anumang sigwa ang dumatal

ayaw ni misis na napapabayaan ko

ang sarili, salamat sa payo ni mahal

- gregoriovbituinjr.

06.29.2025

Subic, sakop pa ba ng U.S.?

SUBIC, SAKOP PA BA NG U.S.?

natanggal higit tatlong dekada na

ang base militar ng Amerika

may panukala mga solon nila:

Subic ay gawing imbakan ng bala

Pilipinas ba'y kanila pang sakop?

ang ating bansa ba'y bahag ang buntot?

ay, tayo pa ba'y kanila pang sakop?

balita itong nakabuburaot

di ba't iyang base na'y pinatalsik

kasama na pati ang Clark at Subic

bantang digmaan ay kanilang hibik

habang tayo rito'y nananahimik

panukala nila'y ating tutulan

halina't kumilos na, kababayan

baka madamay pa ang mamamayan

sa gerang di naman natin digmaan

- gregoriovbituinjr.

06.29.2025

* ulat mula sa pahayagang Abante, Hunyo 29, 2025, pahina 3

Lias Bridge sa NLEX

LIAS BRIDGE SA NLEX

pangitain na naman ba ito

galing kaming Lias, nakita ko

nang bumiyahe na galing Baguio:

ang "Lias Bridge" at ang "Tapat sa'yo"

oo, mahal, at nakita ko yaon

kinunan ko ng litrato iyon

nang nasa NLEX kami kahapon

ano kayang kahulugan niyon

nalibing na sa Lias si mahal

katapatang siya'y pupuntahan

ang sa puso't diwa nakakintal

sa undas at kanyang kaarawan 

di lilimutin yaong pangako

sa mundo man, siya na'y naglaho

- gregoriovbituinjr.

06.29.2025

Alapaap

ALAPAAP

kaybilis man nitong sasakyan

di matinag ang alapaap

sa kanyang kinatatayuan

subalit nais kong magagap

arukin ang kadahilanan

ng paghele ng mga ulap

parang kidlat ang kamatayan

na kinuha sa isang iglap

kanina'y kausap mo lamang

ngayon ay nawala nang ganap

sanaysay kong sinulat naman

ay kulang na sa pangungusap

- gregoriovbituinjr.

06.29.2025

* mapapanood ang bidyo sa kawing na: https://www.facebook.com/share/v/1HdNCfNGAo/ 

Pagkatha

PAGKATHA

ang pagkatha'y kawili-wili

ngunit pagbabakasakali

sapagkat madalas madugo

ang pinagdaanang proseso

dugo't pawis ang kumakatas

animo'y ritwal ng pag-utas

mainit ay nangangaligkig

pinagpawisan sa malamig

itim na tinta'y pumupula

at sa kwaderno'y nagmamantsa

kayraming dukhang humihibik

na parang kandilang tumirik

sinulat ang dama ng api 

siniwalat ang namumuni

- gregoriovbituinjr.

06.29.2025

Pagbabalik sa lungsod

PAGBABALIK SA LUNGSOD 

nakabalik na sa Maynila

itong pagod kong puso't diwa

mula sa nayon ng diwata

kong minumutya, namayapa

kapayapaan sana'y kamtin

ng magulong daigdig natin

ng rumagasang mga talim

ng nadaramang suliranin

suliranin sana'y malutas

sa mga hidwa makaalpas

kahit sa panahong taglagas

kamtin ang sa sakit ay lunas

magkalunas ang karamdamang

sanhi'y pait pag nalasahan

dapat suriin, pag-isipan

nang makamit ang kasagutan 

- gregoriovbituinjr.

06.29.2025

Kayraming talbos sa likodbahay

KAYRAMING TALBOS SA LIKODBAHAY

dumaan muna ng bahay sa La Trinidad

na pitong kilometro lang mula sa Baguio

doon na muna nagpalipas ng magdamag

pagkat sa biyahe'y kaytindi nga ng bagyo

dumating kagabi, at dito na natulog

at ngayong umaga'y maaga nang gumising

sa likodbahay ay kaylalago ng talbos

ng kamote, pang-almusal na uulamin

mamaya kami maglalakbay pa-Maynila

kasamang bibiyahe'y mga kamag-anak

ni misis, at nagnilay matapos lumuha

ng tahimik habang ako na'y nakagayak

kayraming talbos sa likodbahay na iyon

buti kaya'y mamitas at magdala niyon

- gregoriovbituinjr.

06.28.2025

Balakin

BALAKIN

magpasa ng bukrebyu at sanaysay

sa publikasyon tulad ng Liwayway 

sa pagsusulat ay magpakahusay

kwento, pabula, tula'y gawing tulay

katha ng katha, kathang walang humpay

ituloy ang gawaing pagsasalin 

ituloy din ang yakap na tungkulin

ituloy kung may proyektong nabinbin

ituloy na bayaran ang bayarin

ituloy ang pantibak na gawain

naririto akong abang makata 

upang kumatha ng nobela't tula

Liwayway, Taliba ng Maralita

mga isyu ng manggagawa't dukha

kaharap man ay sangkaterbang sigwa

- gregoriovbituinjr.

06.28.2025

Pagtula

PAGTULA

tula ang tugon ko sa depresyon

kung di na makatula paglaon

baka ako na'y dinaklot niyon

at paano na makababangon

tula ng tula, anumang paksa

sa paligid, isyu man ng madla

tula ng tula, tula ng tula

ang gagawin ng abang makata

depresyon nang mawala si misis

luha ko'y bumabalong na batis

durog na puso na'y nagtitiis

sa pagkagupiling ba'y lalabis?

buti't may pagtula akong sining

diwa'y kumakatha kahit himbing

isusulat na lang pag nagising

ang liyab at kirot ng damdamin

- gregoriovbituinjr.

06.28.2025

Paglisan sa Lias

PAGLISAN SA LIAS

lilisan muna pansamantala

upang magtungo sa kalunsuran

buhay na ito'y ganyan talaga

may nauuna, may naiiwan 

subalit ako'y magbabalik din

upang dalawin ang kanyang puntod

undas, bagong taon at bertdey din

kahit ang sapatos ko na'y pudpod 

bagamat di masabing paalam

kundi hanggang pagkikitang muli

maghihilom din ang pakiramdam

sa loob ma'y naroon ang hapdi

lilisan ngunit muling babalik

ang sa kwaderno'y isasatitik 

- gregoriovbituinjr.

06.27.2025

Pagkakape bago umalis

PAGKAKAPE BAGO UMALIS

narito't nagpainit ng tubig

upang magkape bago umalis

kapaligiran ay anong lamig

ngunit naligo rin at nagbihis

sadyang anong sarap ng sinangrag 

na aking kinape ng umaga

ramdam na ang loob ay panatag

habang nasa diwa'y sinisinta

tara, magkape bago lisanin

ang nayon patungong kalunsuran 

huwag ding kalimutang kumain

maglakbay ng may laman ang tiyan

salamat sa masarap na kape

pampagising lalo't bibiyahe 

- gregoriovbituinjr.

06.27.2025

* mapapanood ang bidyo sa kawing na: https://www.facebook.com/share/v/1Ceqf1uadF/ 

Kahig at tuka

KAHIG AT TUKA

inahin at kanyang inakay

ay kahig ng kahig sa lupa

pagkain ang hanap na tunay

silang sangkahig at santuka

sa kanila nga raw kinuha

yaong sikat na talinghaga

sa buhay ng dalitang masa

ang "isang kahig, isang tuka"

ako naman, aklat ko'y iba

ang "Isang Kabig, Isang Tula"

na paglalarawan sa dusa

ng maralita't manggagawa

ngayon ako nga'y napatitig

sa inahing kahig ng kahig

- gregoriovbituinjr.

06.27.2025

* mapapanood ang bidyo sa kawing na: https://www.facebook.com/share/v/12Mr64sdXUS/ 

Paruparong puti

PARUPARONG PUTI

paruparong puti ay aking nabidyuhan 

madaling araw noong nakipag-inuman

habang aking mata'y papikit-pikit naman

paruparong puti ba'y anong kahulugan?

siya ba'y tanda ng kaluluwang dumalaw?

siya ba'y nilalang na pangmadaling araw?

para sa tigib ng lungkot o namamanglaw?

isa ba siya sa mga diwatang ligaw?

paniniwala't pamahiing samutsari

na lumilitaw pag may nagdadalamhati 

iba't ibang kulay, may paruparong puti 

"Ikaw ba iyan?" sa labi ko'y namutawi

mabuti na lang at nabidyuhan ko agad

ang pagdalaw niya't mabilis na paglipad

sa pantalon ko pakpak niya'y inilahad

kaygandang mariposang sa akin napadpad 

- gregoriovbituinjr.

06.27.2025

* mapapanood ang bidyo sa kawing na: https://www.facebook.com/share/v/19K5FUycre/ 

Pulutang isda

PULUTANG ISDA

tumagay kaming pulutan ay isda

pritong galunggong o kaya'y tilapya

madaling araw ito ang ginawa

habang kwatro kantos ang tinutungga

ulam: galunggong kaninang umaga

kahit tanghali, ulam pa rin siya

kahit hapon, iyon pa rin talaga

pagdating ng gabi'y pinulutan na

kaysimple lang ng buhay, may tanggero

kaylumbay man ng nararamdaman ko

mahalaga'y makisamang totoo

sa kamag-anakan ni misis dito

pakikisama'y sadyang importante

sa panahon ngayong di mo masabi

ngunit patuloy na tutula kami

lalo na't pagtula sa kinakasi

- gregoriovbituinjr.

06.27.2025

Pagtagay

PAGTAGAY

nakita ko silang tumagay

bihira man akong bumarik

habang nadarama ang lumbay

nanilay ay sinasatitik

kwarto kantos tinagay namin

silang sa lamay nagsitulong

kamag-anak ni misis man din

na kasama pa hanggang ngayon

di gaya doon sa Maynila

pinapaikot ng tanggero

dito'y tatagay ka lang sadya

kung gusto, kanya-kanyang baso

tanging masasabi'y salamat

sa katagay, sa lahat-lahat

- gregoriovbituinjr.

06.27.2027

Unang pagdalaw sa sinta

UNANG PAGDALAW SA SINTA

matapos ang pasiyam, saka nakapunta

sa puntod ng tanging asawa't sinisinta

at sinunod ko ang tradisyon ng pamilya

dito sa Barlig para sa aking asawa

hinaplos ko ang kanyang puntod at umusal

ng pangungusap na tigib ng pagmamahal

ng pagsasama sa mundong di man matagal

sa problema, sa saya, maging sa ospital

higit pitong taon mula ikasal kami

nag-ibigang walang anumang pagsisisi

kaming tinalaga ng tadhana, ang sabi

kaming nag-ibigan pa rin hanggang sa huli

salamat, Libay, sa kaytamis mong pag-ibig

kahit sa puntod mo'y nais kong iparinig

- gregoriovbituinjr.

06.26.2025

* dumalaw sa puntod ng ika-3:29 ng hapon at umalis doon nang pumatak na ang ulan

Ulap sa anyong wolfo

ULAP SA ANYONG WOLFO

tila ang ulap ay may anyong wolfo

di lobo na aakalaing balloon

napitikan lang ng kamera rito

habang namamahinga bandang hapon

ang taguyod ko'y wikang Filipino

na isa ko nang niyakap na misyon

tulad ng wolfo na pinapauso

upang ibahin sa lobo na balloon

animo'y wolfo ang aking nakita

na anyo ng naroong alapaap

na agad kong kinuhanan talaga

upang sa sining ay itulang ganap

tila wolfo'y nakatitig sa akin

gabayan ba ako'y kanyang tungkulin?

- gregoriovbituinjr.

06.26.2025

Apoy

APOY

nagluluto ba ng inapuy

o niluluto ay sinangrag

napatitig ako sa apoy

nakatulala, di tuminag

nakakatula ng nalirip

na araw-gabing ginagawa

anumang makita't maisip

na isyu't paksa'y kumakatha

karaniwan man ang usapin

o pambihira man ang isyu

agad na iyong ninilayin

nang malikha'y tula o kwento

sinangrag pala ang ininit

na inagahan ko't ininom

sa sarap ako'y napapikit

nag-almusal na rin at gutom

- gregoriovbituinjr.

06.26.2025

* mapapanood ang maikling bidyo sa kawing na: https://www.facebook.com/share/v/19F9gSyAxe/